| I_doubt | donderdag 21 juli 2005 @ 18:14 |
| Als je toevallig woont op de planeet van de ster die aan de rand zit van het heelal, zie je dan het heelal expanderen? De expansie van het heelal lijkt dat te gebeuren met de lichtsnelheid, of gaat dat met de snelheid waarmee de materie naar "buiten" vliegt? Of hangt dat van heel iets anders af? Het lijkt mij met de lichtsnelheid te gaan. Maar dan blijft de materie achter. En dan krijg je een heleboel lege ruimte van de laatste planeet tot aan de grens van het heelal. Want zonder materie is er geen ruimtekromming en is het een radiële expansie. Dan zou de ruimte nog veel groter zijn dan nu verondersteld wordt. Is daar al een theorie over ontwikkeld? | |
| Groninger20 | donderdag 21 juli 2005 @ 19:12 |
quote: | |
| DrazTic | donderdag 21 juli 2005 @ 19:19 |
| Om iets te kunnen "zien" heb je licht nodig. Het heelal eindigd daar waar geen licht meer is, dus dat zou je niet kunnen zien | |
| andromeda1968 | donderdag 21 juli 2005 @ 23:54 |
| Ik ben van mening dat er meerdere heelals moeten bestaan, m.a.w, ik acht het zeer onwaarschijnlijk dat er maar één heelal bestaat. | |
| cerror | donderdag 21 juli 2005 @ 23:58 |
quote:Doet mij denken aan het "een bom die afgaat in een bos, maar niemand is erbij... is de bom wel afgegaan"- verhaaltje. | |
| XoxIx | vrijdag 22 juli 2005 @ 08:37 |
quote:Die is niet zo moeilijk. Moeilijker is: "als een boom valt in een oerwoud, en er is niemand die het hoort, heeft het dan wel geluid gemaakt". | |
| Pie.er | vrijdag 22 juli 2005 @ 09:37 |
| Stel er was een rand van het heelal... Dan was er ook een middelpunt van het heelal... Dan was er dus een oorsprong voor een vast coördinatensysteem voor ons heelal. Ik laat nou de keuze aan TS: heeft Einstein verschrikkelijk ongelijk of heeft ons heelal misschien geen rand? | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 11:02 |
quote:En TS maakt de keuze: Einstein heeft verschrikkelijk ongelijk: hij introduceerde de kosmologische constante. Dus die zetten we maar weer gelijk op nul. En, zoals ik het begrepen heb bestaan er een drietal modellen van Friedman (Big bang modellen), afhankelijk van de dichtheid omdat de zwaartekracht het soort heelal bepaalt. a. te weinig massa => oneindige doorgaande expansie, heelal is oneindig Kosmische horizon h is ongeveer evenredig met de tijd, h = ct Grootte G gaat evenredig met t 0,5 tot 0,67 b. net voldoende massa, expansie stopt op een gegeven moment heelal is oneindig Grootte G evenredig met t 2/3 c. ruim voldoende massa, na expansie komt contractie universum is gesloten, maar er is geen grens en geen centrum (maar dit is alleen omdat een kosmologisch principe aangehangen wordt: er is geen voorkeur voor richting of plaats in het heelal. Een onderbouwing daarvan heb ik nog niet gevonden) Op dit moment is iedereen op zoek naar het tekort aan massa om het gesloten model (c) te krijgen. Er is dus te weinig massa. Dus er is een open heelal, een oneindig voortdurende expansie en dan is er ook een grootte van het heelal aan te geven, want die volgt uit het Friedmanmodel. Dus het lijkt me dat je, indien je vanaf het begin meeloopt, je ook de expansie ervaart. Je zit dan wel op de grens van het expanderende heelal, maar niet aan de kosmische horizon. | |
| Pinobot | vrijdag 22 juli 2005 @ 11:25 |
quote:Bewijs? Volgens diezelfde redenering zou er ook meer dan één God moeten zijn. | |
| Pie.er | vrijdag 22 juli 2005 @ 11:41 |
| Geval a: Wat bedoel je met 'heelal is oneindig'? Oneindig groot? Dan kun je niet over expansie spreken. Op elk tijdstip is de grootte van het heelal eindig. In geval a zal het wel tot in het oneindige doorgroeien ja, en het heelal zal oneindig lang bestaan. Geval b: Weer hier: wat bedoel je met 'heelal is oneindig'? Bovendien: als de grootte G (volume? doorsnede?) evenredig is met t2/3, dan is die grootte niet oneindig, en stopt de expansie ook niet op een gegeven moment. Check je bronnen nog maar een keer... Geval c: Geen commentaar. Het kosmologische principe van geen voorkeursrichting accepteer ik als axioma. En aangenomen dat er inderdaad te weinig massa is: Dan is er een 'open heelal'. Daarmee bedoel je dat het niet meer inklapt. Dan is er inderdaad een grootte aan te geven. (Bij gevallen b en c trouwens ook dus ik snap niet waarom je hier dat onderscheid maakt, maar goed.) Maar waarom zou er dan een grens moeten zijn??? Ons aardoppervlak heeft ook een eindige grootte, maar waar is de grens? | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 12:17 |
quote:Ik gebruik de college aantekeningen van J.C. Evans, Cosmology - Einstein Friedman Oneindig staat wel in quotes, dus hij weet geen betere omschrijving te bedenken. G, is de grootte (size), bv een diameter. model b lijkt op een wiskundige limiet die bereikt wordt: exacte hoeveelheid massa om de expansie tot stilstand te laten komen, maar te weinig om aan een contractie te beginnen. Huidige status Er zijn momenteel een drietal modellen Er is te weinig massa (minder dan een kritische massa) Dus alleen het open heelal model komt in aanmerking. (model b en c hadden weggelaten kunnen worden) Een grens is imo wel definieerbaar. Bij de aarde kun je zoiets als een troposfeer definiëren, zeg een laag vanaf de korst van de aarde tot een 10 - 15 kilometer hoog. Een grens hoeft niet een wiskundige oppervlakte te zijn met oneindig dunne dikte. (ik wil de bron wel opsturen indien je denkt dat het interessant is) | |
| Pie.er | vrijdag 22 juli 2005 @ 12:55 |
quote:Tot hier ga ik nog met je mee hoor quote:Die oneindig dunne dikte eis ik ook niet van je. Maar waarom zou er iets als een grens moeten zijn? Stel de diameter van het heelal heeft een diameter van 50 miljard lichtjaar. Wat denk jij dat er gebeurt als je met oneindig hoge snelheid (hypothetisch dus) 1000 miljard lichtjaar beweegt, zeg in de richting van Sirius? Je lijkt te impliceren dat je dan buiten het heelal bent, en dat je een soort 'grens' voorbij bent gegaan. Dat hoeft helemaal niet zo te zijn. Er zijn talloze mogelijkheden denkbaar waarbij je dan nog steeds in ons heelal bent. Bijvoorbeeld als op aarde; als je 3 miljoen kilometer naar het oosten loopt, zit je nog steeds op aarde, ook al is de diameter van de aarde lang geen 3 miljoen kilometer. Dat komt natuurlijk doordat het aardoppervlak gekromd is, maar geldt dit niet ook voor de ruimte-tijd? Het is dus in ieder geval mogelijk dat het heelal geen grens heeft. Het is zelfs onmogelijk dat het heelal wel een grens heeft. Of je moet het kosmologische principe van orientatie (dat je zelf aanhaalde) verwerpen. En de relativiteitstheorie van Einstein verwerpen en teruggaan naar Newton. Je voert dan namelijk de mogelijkheid tot een speciaal coördinatenstelsel in, iets wat volgens Einstein niet kan. En ook al maakte hij een fout met die kosmologische constante, de rest van zijn werk is zeker geen onzin... quote:Gaat die bron over het eerste gedeelte (de 3 modellen) of ook over de conclusie dat er dus een grens is? | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 12:56 |
quote:Doe dat maar niet. Die is zeker niet 0. | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:01 |
quote:Da's een goeie keuze Aanwijzingen ervoor zijn natuurlijk rechtstreekste metingen, maar ook het feit dat de achtergrondstraling in alle richtingen gelijk is, met fluctuaties van 1/100.000 . Dat is ook een aanwijzing dat het heelal in een soort thermisch evenwicht zit. Ik weet niet in hoeverre je bekend bent met het principe, maar het is aardig om Weyl's postulaat hierover es te bekijken. | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:21 |
| Overigens, een naam om te onthouden in dit gebied: Sean Carroll. de kosmologische constante aantekeningen ART Hij schrijft gewoon erg leuk. Wel wat wiskundige achtergrond vereist | |
| andromeda1968 | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:31 |
quote:Het is gewoon een mening hoor. Schattingen van het aantal sterrenstelsels in het universum gaan nu al in de richting van de (vele) honderden miljarden.....! Astronomen in Australië zeggen dat er 10 keer zoveel sterren in het zichtbare heelal staan, dan alle zandkorrels van de aardse stranden en woestijnen bij elkaar. Vanaf de donkerste delen van de aarde kan het blote menselijke oog ongeveer 5000 sterren waarnemen. Vanuit een fel verlichte stad hooguit 100. Maar moderne telescopen vertellen een heel ander verhaal. De Australische astronomen gebruikten enkele van ’s werelds meest krachtige instrumenten om de helderheid te meten van alle melkwegstelsels in één sector van het heelal en berekenden hoeveel sterren deze moesten bevatten. Uitgaande van die berekening maakten ze een beraming van het aantal sterren in het hele zichtbare heelal, welke volgens hen veel accurater is dan de schattingen van voorheen. Deze berekening – gepresenteerd op de Internationale Astronomische Unie Conferentie in Sydney – kun je werkelijk astronomisch noemen: een 7 gevolgd door 22 nullen. Dat is meer dan het totale aantal zandkorrels van alle stranden en woestijnen van de aarde. Maar dit zijn enkel de sterren in het waarneembare heelal, dus binnen het bereik van onze telescopen. Nu recentelijk is aangetoond dat rond vele sterren planeten cirkelen, moet men wel aannemen dat het aantal planeten tot in de duizenden miljarden loopt. En plotseling zou er maar 1 heelal zijn? Nope dat acht ik gewoon te onwaarschijnlijk, althans het zou mij niet verwonderen dat er ook 100den miljarden heelals zouden zijn, maarja het is maar een mening hé. | |
| Mirage | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:35 |
quote:er is (ook) geen bewijs voor het bestaan van maar 1 God. God heeft zelf gezegd "Je mag geen andere God aanbidden dan mij" (of iets van die strekking) Hiermee suggereert hij dat er wel andere Goden zijn. even aangenomen dat jij in God gelooft | |
| vamos1 | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:50 |
quote:ok ik was de draad al kwijt bij de OP,.. maar deze opmerking is al helemaal verwarrend zover mijn geloof gaat bestaat er geen god, maar goed... waarom zou het in 'hemelsnaam' de post voor mij geeft al een duidelijk antwoord,.. maar nog ben ik van mening dat wat niet te zien of tastbaar is, niet bestaat... (en dan heb ik het niet over lucht.. dat is nog altijd tastbaar) tvp-ig | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:52 |
| Euj, het bestaan van God heeft weinig met de expansie van het universum te maken. Zulke discussies kunnen in de andere topics in WFL, en die zijn er genoeg | |
| vamos1 | vrijdag 22 juli 2005 @ 13:56 |
quote:daar gaat het ook nog steeds niet over... maar aangezien volgens sommige religies god de aarde en het heelal (waar het over gaat) heeft geschapen lijkt het me logisch dat het wel in de discussie voor zal komen,.. (al ben ik het god-gezeik ook wel snel zat | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 14:14 |
quote:Je kunt niet echt spreken van een rand. Zoals Pie al aanstipte, is het universum homogeen en isotroop; er is geen voorkeurspositie in het universum. quote:Het waarneembare heelal dijt uit met de lichtsnelheid, wat logisch is. De uitdijing van het fysieke heelal wordt aangegeven met de Hubble-constante ( die alleen constant is in de ruimte, niet in de tijd ! ) Deze uitdijing kan trouwens wel sneller als het licht gebeuren. Het zorgt ook voor veel misverstanden; er wordt namelijk gemeten dat ver afgelegen stelsels van ons afbewegen met een snelheid groter dan de lichtsnelheid ! Dat komt omdat het heelal uitdijt tussen de aarde en het stelsel in. Eigenlijk heeft het begrip "snelheid" alleen betekenis voor objecten die dicht bij elkaar liggen ( wiskundigen: als de beide snelheidsvectoren zich in dezelfde raakruimte of tangentspace bevinden ) Door het gekromd zijn van de ruimte-tijd is het onmogelijk om 2 vectoren te vergelijkingen die ver uitmekaar liggen. | |
| -Lay-Z- | vrijdag 22 juli 2005 @ 14:35 |
quote:enkele maanden geleden heb ik eens een artikel gelezen (echt waar hoor | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 14:39 |
quote:Klopt, ik geloof dat Yosomite hier ook es een topic over heeft geopend. De gravitatieconstante G wordt soms ook variabel genomen; Dirac was één van de eerste die dat naar voren schoof, door bepaalde combinaties van constantes te nemen die dan toevallig bijna aanmekaar gelijk waren. Carroll stipt dit aan in hoofstuk 4 van zijn lecturenotes. | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 14:53 |
| Het is heel simpel. Het heelal expandeert inderdaad. De buitenste planeten, sterren verwijderen zich met bijna de lichtsnelheid. Het heelal wordt dus inderdaad groter. En dus is er ook geen echte rand idd. Het kan vanaf hier twee kanten op. Het expandeert verder of het klapt ooit als de expansie vertraagd weer helemaal in elkaar door de zwaartekracht. Inmiddels is vastgesteld dat het heelal blijft expanderen (heeft ook met zwarte materie te maken en niet alleen de snelheid van de huidige expansie). Het heelal wordt ooit een eenzame plaats met nauwelijks tot geen sterren meer aan de hemel. Dit zal de aarde echter niet meemaken want voor die tijd is de zon al ontploft. | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:01 |
quote:Hoe vindt die expansie dan plaats? Dat kan toch maar één kant op, naar buiten. Want als het naar binnen gaat, terug ahw, dan is het een contractie. En als er dan expansie plaats vindt naar buiten, is er een grensgebied, een grenslaag waar je een richting aan kunt geven. Dat in tegenstelling tot het kosmologisch principe, wat richtingloos is. | |
| Haushofer | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:02 |
quote:Je spreekt wel van buitenste sterren, maar zegt dat er geen rand is... En waarom met "bijna de lichtsnelheid"? Dergelijke snelheden worden gemeten uit roodverschuivingen, maar zoals ik zei heeft het concept "snelheid" geen duidelijke betekenis op dergelijke afstanden. | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:05 |
quote:Ja de expansie gaat naar buiten. Lijkt me logisch. Wat bedoel je met richting? Gooi eens een steen in het water. | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:10 |
quote:Bijna de lichtsnelheid om dat dat gemeten is. Deze informatie heb ik rechtstreeks gekregen door gewoon veel te kijken naar wetenschappelijke documentaires over het heelal op bijvoorbeeld Discovery of NL1. Buitenste sterren, geen rand? Buitenste sterren impliceert dat er een rand is. Is er ook maar aangezien deze expandeert is de rand niet meteen aan te geven. Er is hier immers continue een beweging. Ik probeerde hiermee een beetje tegenmoet te komen aan een van de reaguurders in dit topic die stelde dat je er geen rand is. Strict genomen heeft hij wel een beetje gelijk maar als men perse een rand wil vind ik het ook prima. Zwaartekracht zorgt voor aantrekking, zwarte materie zo is vastgesteld doet iets geks, het zorgt voor een nog snellere expansie. | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:22 |
quote:bv, de gradiënt, een snelheidsgradiënt. De richting waarin de meeste sterren gaan is naar buiten, volgens de expansie. En daar kun je een gemiddelde richting en snelheid aan koppelen. | |
| Pie.er | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:38 |
| Snelheid: Ja. Richting: Hoe dan? | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:45 |
quote:Een snelheid is een vector, heeft een grootte en een richting | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 15:47 |
quote:Ja daar heb je gelijk in. Ik had er al rekening mee gehouden dat je zoiets bedoelde. Ik vind dit wel wat topic overstijgend eerlijk gezegd. Dit soort dingen is na te rekenen of is misschien al nagerekend. Je komt dan wel allerlei complexe factoren tegen die je mee moet rekenen. Ik ga dat niet doen en ik denk dat niemand in dit topic dat gaat doen. Je kunt ermee spelen door meerdere stenen in het water te gooien of stenen onder een bepaalde hoek. Je ziet dan verschillen in de expansie richting. En natuurlijk kun je het dan nog niet vergelijken met een heelal expansie omdat dat gewoon nog meer complex is. Maar dit zijn toch wel dingen die logisch zijn en eerlijk gezegd houd ik het liever simpel en straight. (persoonlijk dan) edit: Hmm er zit trouwens wel wat in wat je zegt. Een ineenstorten of blijvend expanderen bijvoorbeeld wordt nu wel heel tricky te beantwoorden. Ik bljf echter toch maar bij wat de experts zeggen. Eindeloze expansie. Maar.. dit roept wel vragen op :p [ Bericht 5% gewijzigd door Smasr op 22-07-2005 15:58:28 ] | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 16:01 |
| Waar ik eigenlijk achter probeer te komen is of je je zou kunnen oriënteren als je meegaat met de expansie vanaf het begin van de big bang, zowel qua tijd als qua richting.. In eerste instantie zal de expansie wel radieel gaan, maar daarna moet het universum zijn eigen ruimte maken. En dan wordt het kosmologisch principe van toepassing. Of is dat niet van toepassing in de randlaag van het expanderende universum. | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 16:10 |
quote:Misschien kan iemand dit beantwoorden., Ik heb geen flauw idee. Ik heb wel theorieen gehoord (zoals de meesten van ons) dat er meerdere universa naast elkaar zouden kunnen bestaan. Sommige wetenschappers zeggen dat het heel waarschijnlijk is. Het enige ontopic wat ik er ooit van gehoord heb is dat als je mee zou reizen met rand in een schip en door te versnellen en dus de rand zou passeren om bijvoorbeeld naar een ander universa te reizen dat je onmiddelijk zou ophouden te bestaan omdat je op dat moment je binnen geen enkele natuur wet bevind waarbij ik mij voorstel dat juist doordat je binnen de expansie te bevind je meedoet aan de wetten die gelden binnen die expansie. Ga je erbuiten ben je dus weg.. Maar dat doet mij dan weer denken waarom de rand zelf wel kan expanderen. Wat zou anders zijn aan alles binnen de rand dat het wel kan expanderen in het grote niets. Maar als ik zelf naar het grote niets zou reizen zou ik verdwijnen. Ik heb geen antwoord. edit: een reiziger buiten het heelal zou een stuk heelal mee moeten nemen ofzoiets om de reis te kunnen maken. Het lijkt me niet onmogelijk. | |
| Pie.er | vrijdag 22 juli 2005 @ 17:01 |
quote:Duh. De vraag was hoe je die bepaalde. Een astronoom ziet alles om zich heen zich met H*s van zich afbewegen (waarbij H de Hubble-constante is en s de afstand tussen waarnemer en voorwerp). De grootte van de snelheid wil ik best aan die H koppelen, maar hoe bepaal je de 'gemiddelde richting'? | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 19:28 |
quote:ref.: Galactic astronomy, D. Mihalas, Princeton Men bepaalt een LSR, local standard of rest. en de componenten zijn de gemiddelde componenten in drie richtingen. De richtingen worden gedefinieerd als zijnde: P: radieel naar buiten, z: loodrecht op Lokale Groep (sterren), met referentie tot de melkweg, T, tangentieel, met de richting van de beweging van de Lokale Groep En dan wordt van de geobserveerde sterren het volgende bepaald: de gemiddelde beweging van alle sterren (1) de snelheid vd zon tov de gemiddelde snelheid (2) de snelheid vd sterren tov de gemiddelde beweging (3) (2) en (3) gaat statisch, (1) gaat dynamisch, en kan alleen lokaal. Vanuit de lokale groep wordt dan naar volgende sterrenstelsels gekeken. Er daar blijken toch resultaten uit te komen, die niet de zon als middelpunt hebben. | |
| Smasr | vrijdag 22 juli 2005 @ 20:42 |
quote:Maar nu heb je het dan plots over ons zonnestelsel. Dat stelt niets voor t.o.v. het heelal. Er zijn veel grotere zonnen (en massa's). Maar goed ik heb waarschijnlijk dan de hele OP al niet begrepen. | |
| I_doubt | vrijdag 22 juli 2005 @ 21:00 |
quote:In deze ref. wordt begonnen met de sterren in de buurt van het zonnestelsel. Het centrum van ons melkwegstelsel wordt als referentiepunt beschouwd. De snelheden worden vervolgens bepaald en gemiddeld, om een soort driedimensionale snelheidsverdeling van ons melkwegstelse te krijgen. Daarmee wordt een referentiekader gemaakt. Vervolgens gaan ze naar de stelsels om ons melkwegstelsel heen om hetzelfde te doen. | |
| Haushofer | zaterdag 23 juli 2005 @ 14:13 |
| Veel kosmologen,maar onder andere Liddle ( zijn introductieboekje is erg leuk geschreven en heeft niet veel achtergrond kennis nodig!) vergelijkt het met een ballon met stipjes erop. Als de ballon wordt opgeblazen, zullen alle stipjes zich van elkaar verwijderen, op een symmetrische manier (logisch, want de ballon is rond ) Nou is dit een analogie in minder dimensies, maar het idee is hetzelfde. | |
| #ANONIEM | zaterdag 23 juli 2005 @ 14:18 |
quote:op die ballon worden die stipjes zelf ook groter, is dat in werkelijkheid ook het geval? m.a.w. worden we zelf steeds uitgerekter? (alles relatief natuurlijk dus merken we er zelf niets van) | |
| Haushofer | zaterdag 23 juli 2005 @ 14:36 |
quote:Hehe, weet je gelijk waarom de Nederlandse bevolking zoveel dikker wordt Maar da's een hele goede vraag ! Het antwoord is dat de uitdijing alleen op grote schaal zich voordoet, en dat het de ruimte-tijd is die uitzet, niet de objecten in die ruimte-tijd. Stelsels hebben een interne zwaartekrachtswerking, en dus zal de zwaartekracht veel meer invloed hebben. Maar de stelsels zelf staan ver vanmekaar af, en dus zal de expansie daar wel effect hebben. | |
| #ANONIEM | zaterdag 23 juli 2005 @ 14:56 |
| ik kende wel de krentebrood vergelijking, dat je je het heelal kunt voorstellen als een krentenbrood dat rijst de krenten komen steeds verder van elkaar te liggen. In die analogie blijven de krenten voor je gevoel even groot. Bij de ballon analogie kreeg ik ineens een visioen van steeds meer uitgerekte materie, zeg maar bolletjes panty om een dik vrouwenbeen | |
| Haushofer | zaterdag 23 juli 2005 @ 15:20 |
| Wat ikzelf mooi aan kosmologie vind, is dat je het kunt begrijpen zonder kennis van de algemene rel.theorie te hebben; het komt vaak neer op differentiaalvergelijkingen oplossen, en dat is best wel vaak rechtoe rechtaan rekenwerk. Natuurlijk zijn de Friedmannvergelijkingen afgeleid met behulp van de veldvergelijkingen, maar verder komen ze niet meer zo gauw tevoorschijn. Grappig is ook, dat de Friedmannvergelijkingen met wat nattevingerwerk zijn af te leiden met behulp van Newton ! | |
| Haushofer | zondag 24 juli 2005 @ 14:34 |
Om nog es wat duidelijkheid te geven (hoop ik dan )quote:Die rand bestaat dus niet, zie de ballon-analogie. Een bol heeft ook geen randen, en vanuit elk punt ziet het heelal er hetzelfde uit, op grote schaal. Dit principe gebruik je ook om een algemene metriek af te leiden voor het universum ( deze metriek bepaald de geometrie van het universum op grote schaal, en heet de "Robertson Walker metriek" ) Hier gebruik je dan bolsymmetrie. quote:Het waarneembare heelal dijt dus uit met de lichtsnelheid. De snelheid waarmee het fysieke heelal uitdijt hangt af van de Hubbleconstante. In inflatiemodellen dijt het heelal in het vroege begin absurd snel uit. Door de grote afstanden kunnen 2 objecten soms "sneller dan het licht van mekaar af bewegen". Dit komt omdat de algemene rel.theorie zegt dat je locaal een onderlinge snelheid kunt definieren tussen 2 objecten, maar dat over grote afstanden dit lastiger wordt. Dit is een rechtstreeks gevolg van de beschrijving van zwaartekracht door gekromde ruimte-tijd; je kunt op gekromde oppervlaktes moeilijk 2 vectoren gaan vergelijken. Zo'n vector wordt namelijk beschreven aan de hand van de raakruimte waarin ze zich bevind, en deze verschilt per punt ( een oppervlak heeft in dat opzicht dus oneindig veel raakruimtes, en alleen in een vlakke ruimte-tijd kun je de raakruimte identificeren met het oppervlak zelf ) quote:Nee, zie de ballon-analogie weer. De stelsels bewegen vanmekaar af, omdat de ruimte-tijd uitzet. Ze neemt alle materie dus met zich mee. En dat is logisch, want je assenstelsel dijt uit, en dus ook de punten die zich daarop bevinden. Zo iets duidelijker? | |
| Tybris | maandag 25 juli 2005 @ 21:31 |
quote:Tja, als je een ontplofte boom ziet is het niet waarschijnlijk dat de eekhoorntjes dat hebben gedaan. [ Bericht 3% gewijzigd door Tybris op 25-07-2005 23:11:32 ] | |
| Shark.Bait | maandag 25 juli 2005 @ 23:04 |
quote:Nee. Het universum expandeerde sneller dan het licht. we kunnen maar 13.7 biljoen lichtjaar om ons heen kijken (tot 318000 jaar na de big bang) maar het heelal is 150 miljard lichtjaar groot. (ong) aan de doppler shift kan men zien dat de verste heelals van ons af bewegen (red shift) terwijl de naburige galaxien naar ons toe bewegen (blue shift) Hoe verder een melkwegstelsel van de aarde vandaan, hoe groter de redshift, en dus ook hoe sneller zij zich van ons verwijderen. | |
| I_doubt | dinsdag 26 juli 2005 @ 00:34 |
quote:13,7 biljoen lj = 13,7 x 10 12 lj 150 miljard lj = 150 x 10 9 lj Dus we kunnen verder zien dat het heelal groot is. We kijken langs geodeten, dus er zal wat bochtwerk zijn. Maar het scheelt een factor 100. Dat volg ik niet helemaal. Dan moet er een heleboel massa zijn om het licht af te buigen, terwijl via een andere meting de grootte bepaald wordt. En het tweede, als er expansie plaats vindt, gaat toch alles uit elkaar? Wat je stelt, is dat de dichtbij gelegen stelsel bij elkaar komen, en de vergelegen stelsels uit elkaar gaan. En er tussen in ontstaat dan versneld een grote leegte. Waarom zou dat zijn?, een zwaartekrachteffect (dat stelsels die dichtbij zijn nog dichterbij komen?) Dit laatste is toch ook in strijd met het kosmologisch principe: het maakt niet uit waar je bent in het heelal? | |
| #ANONIEM | dinsdag 26 juli 2005 @ 05:50 |
| die expansie, vindt die nu plaats aan de randen van het universum of juist intrinsiek, wordt het heelal als geheel groter? gaaf topic btw | |
| dl3b | dinsdag 26 juli 2005 @ 05:57 |
| edit [ Bericht 90% gewijzigd door Alicey op 26-07-2005 07:14:47 (Off-topic) ] | |
| #ANONIEM | dinsdag 26 juli 2005 @ 06:04 |
| edit [ Bericht 97% gewijzigd door Alicey op 26-07-2005 07:14:55 (Reactie op off-topic) ] | |
| Haushofer | dinsdag 26 juli 2005 @ 11:26 |
quote:Zie de ballon-analogie weer: de uitdijing is intrinsiek. Het is belangrijk om te bevatten dat het van ons af bewegen van de meeste sterrenstelsels gebeurt door de uitdijing van het universum ! Daarmee zie je al dat de uitdijing intrinsiek is; het heelal vergroot niet slechts door haar grenzen uit te breiden aan de rand. | |
| Haushofer | dinsdag 26 juli 2005 @ 11:30 |
quote:Nee, want dit gebeurt op kleine schaal. Het kosmologisch principe geldt alleen op erg grote schaal, en dan heb je het over Megaparsecs. Stelsels kunnen best opmekaar botsen ( zoals onze melkweg en het Andromedastelsel gaan doen ). Je moet het universum denk ik meer zien als een soort egale vloeistof. De afzonderlijke deeltjes kunnen wel opmekaar botsen, maar het geheel ziet er in alle richtingen hetzelfde uit ( die isotropie en homogeniteit ) Overigens stoelt het principe van Weyl hier ook op; het zegt onder andere immers dat het universum een ideale vloeistof is, met als deeltjes de verschillende stelsels die dan op geodeten bewegen die vanuit een bepaald punt divergeren. | |
| #ANONIEM | dinsdag 26 juli 2005 @ 17:31 |
![]() een plaatje van een botsing van 2 sterrenstelses Ik heb zelfs ooit ergens gelezen dat ons zonnestelsel in de vroege geschiedenis in botsing is gekomen met een ander zonnestelsel en dat sommige manen ook niet hier gevormd zijn. | |
| Haushofer | dinsdag 26 juli 2005 @ 18:53 |
| offtopic: voor de mooiste plaatjes natuurlijk: astronomy picture of the day, het archief ! Met elke dag een nieuwe foto ! | |
| Shark.Bait | dinsdag 26 juli 2005 @ 19:00 |
quote:ik maakte een fout. we kunnen 13.7 biljoen lichtjaar terugkijken, het universum is 156 biljoen lichtjaar groot. quote:stelsels worden door gravitatie naar elkaar toegetrokken. en dat gaat steeds sneller. tis als een elastiekje, stelsels aan de uiteinden worden uit elkaar getrokken, stelsels die al dicht bij elkaar zaten worden niet zover uit elkaar getrokken. Andromeda zal over een paar bljard jaar op de melkweg botsen. | |
| #ANONIEM | dinsdag 26 juli 2005 @ 20:08 |
| kent iemand hier 'celestia' ik heb pas de laatste versie gedownload, het is een gerenderde weergave van ons zonnestelsel, je kunt maps downloaden (tot 900mb) van bijvoorbeeld mars en dan vanaf mars de sterrenhemel bezichtigen op willekeurig welke datum (ook aardse eclipsen zijn na te spelen) klik soort planetarium op je pc maar zal wel oud nieuws zijn | |
| Haushofer | woensdag 27 juli 2005 @ 09:29 |
quote:Vertaal jij nou niet "billion" met "biljoen" in plaats van " miljard" ? Ik zie meestal getallen in de orde van tien miljard staan voor dergelijke afstanden | |
| Shark.Bait | woensdag 27 juli 2005 @ 14:56 |
quote:ik denk het wel Ik lees die zooi 99% van de tijd in het engels.. Lost in Translation dus Heeeee DeDooieVent | |
| #ANONIEM | woensdag 27 juli 2005 @ 17:30 |
quote:hoi SB Het word tijd dat die amerikanen gewoon het metrische stelsel invoeren en ook gewoon vervoegen (miljard, biljard, biljoen) zoals wij, want wij doen het goed en zij fout, dat mag duidelijk zijn heeft iemand dat celestia bekeken? is echt gaaf......beetje buck rogers uithangen achter je pc, next planet venus...... | |
| Shark.Bait | donderdag 28 juli 2005 @ 09:44 |
quote:oja.. feet ipv meters quote:Ik zal het vanavond ff installeren op mijn PC thuis.. lijkt me mooi spul | |
| I_doubt | vrijdag 29 juli 2005 @ 10:24 |
quote:Best wel mooi gebouwd. Ik ben er al een tijdje zoet mee. | |
| #ANONIEM | vrijdag 29 juli 2005 @ 18:56 |
| ik was ooit van plan er een topic over te beginnen, er zijn namelijk heel veel plug-ins en maps van verschillende planeten, manen en kunstmanen te downloaden, zelfs de space shuttle dus ga ik gewoon gruwelijk offtopic in een topic van iemand anders [ Bericht 19% gewijzigd door #ANONIEM op 29-07-2005 19:00:08 ] | |
| dl3b | zaterdag 30 juli 2005 @ 07:21 |
quote: | |
| kanaiken | zondag 31 juli 2005 @ 18:39 |
| Kunnen we de vergelijking met een ballon/aardoppervlak dan zover trekken dat er op een gegeven moment objecten onder een drie-dimensionale horizon verdwijnen? | |
| kanaiken | maandag 1 augustus 2005 @ 15:54 |
quote:iemand? | |
| #ANONIEM | maandag 1 augustus 2005 @ 16:34 |
| ja volgens mij is het het punt dat je niet op die ballon staat maar erin zit en er dus geen sprake van horizon is maar als je 'op' het universum staat ja misschien wel, maar dan geen drie, maar drie plus 1 (tijd) dimensies [ Bericht 0% gewijzigd door #ANONIEM op 01-08-2005 16:34:52 ] | |
| kanaiken | maandag 1 augustus 2005 @ 18:05 |
quote:Nou, je zit er niet in, maar je bent de rand. Maar als je inderdaad op een vierdimensionale bol zou staan, heb je een horizon. Dus, voor ons lijkt het alsof het universum recht loopt? | |
| DionysuZ | maandag 1 augustus 2005 @ 18:17 |
| wat is er mis met een statisch heelal? | |
| Haushofer | maandag 1 augustus 2005 @ 18:32 |
quote:Kijk, als de kromming van het heelal niet 0 is, dan zullen 2 oorspronkelijk evenwijdige lichtstralen na een tijdje niet meer evenwijdig zijn. In die zin dus wel | |
| Haushofer | maandag 1 augustus 2005 @ 18:34 |
quote:Van alles. | |
| kanaiken | maandag 1 augustus 2005 @ 18:46 |
quote:Is dat nou ja of nee? | |
| Haushofer | maandag 1 augustus 2005 @ 18:49 |
quote:Als 2 boten aanvankelijk van bv de Noordpool evenwijdig aanmekaar liggen, en ze gaan richting de Zuidpool, dan zullen ze van mekaar af bewegen en niet meer evenwijdig zijn. Da's omdat het aardoppervlak is gekromd. Maar de ruimte-tijd zelf is in het universum gekromd, en dus zullen om dezelfde redenen 2 lichtstralen die eerst evenwijdig waren, na een lange tijd ( over een grote lengte ) dat niet meer zijn. | |
| kanaiken | maandag 1 augustus 2005 @ 19:04 |
quote:Om vervolgens op een punt juist weer naar elkaar toe te bewegen tot ze weer op hun oorspronkelijke positie terugkeren waarbij ze weer evenwijdig zijn? Maargoed, het komt er dus wel op neer dat we geen horizon hebben. | |
| DionysuZ | maandag 1 augustus 2005 @ 19:19 |
quote:wat is dat nou voor een nietszeggend antwoord? | |
| Haushofer | maandag 1 augustus 2005 @ 22:53 |
quote:Het equilibrium is bijvoorbeeld niet stabiel. Dan is het al niet zo aannemelijk dat het heelal toevallig statisch is. Dat had Einstein ook al door, maar zijn diepgewortelde geloof in dat statische universum was bijna nog sterker. Het was onder andere de Sitter en Lemaitre die doorhadden dat zijn veldvergelijkingen een dynamisch universum voorspellen, mede door het feit dat je zoiets kunstmatigs als een kosmologische constante moet toevoegen om een statisch universum te verkrijgen. Zo beter? | |
| DionysuZ | dinsdag 2 augustus 2005 @ 17:46 |
| #ANONIEM | dinsdag 2 augustus 2005 @ 17:49 |
quote:wat bedoel je met equilibrium? Ik ken het alleen als een mooi woord voor evenwicht maar dan weet ik weer niet welk evenwicht je bedoelt....heb je een link of iets naar dat equilibrium dat niet stabiel is.... (ik ben meer bekend met scheikundige termen) | |
| Haushofer | dinsdag 2 augustus 2005 @ 19:44 |
quote:Evenwicht. Een statisch universum dijt niet uit, en krimpt niet in. Echter, de omstandigheden hoeven maar een heel klein beetje anders te zijn, en de situatie is niet meer statisch. En dat maakt een model niet zo geloofwaardig. | |
| DionysuZ | dinsdag 2 augustus 2005 @ 23:12 |
| toch is uitdijen en inkrimpen niet de enige optie imho. Ons zonnestelsel krimpt niet en dijt ook niet uit, en als de aarde iets dichter bij de zon zou staan zou hij er nog steeds omheen draaien. En how about een situatie met een oneindig groot universum met nagenoeg homogeen verdeelde massa, die stort ook niet in en dijt ook niet uit. | |
| Shark.Bait | woensdag 3 augustus 2005 @ 10:54 |
quote:Kan je dat met zekerheid zeggen? De status van Pluto staat nu ter discussie, niet alle grote objecten zijn gecatalogiseerd, laat staan of het een statisch of dynamisch systeem is. En 2000 jaar astronomie is gezien op het leven van een zonnestelsel een druppel in een zee. | |
| I_doubt | dinsdag 6 september 2005 @ 22:15 |
quote:Bestaat er wel een statisch evenwicht? a. Statisch evenwicht is het vermogen om je hele lichaam in evenwicht te houden terwijl je stilstaat. b. Dynamisch evenwicht is het vermogen om je evenwicht te behouden als je van één punt naar een ander gaat. Het lijkt me dan ook voor de hand liggend dat er alleen een dynamisch evenwicht bestaat. Omdat het absolute stilstaan per definitie onmogelijk is. | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 22:47 |
| Ik denk dat het heelal wel eindig is en dat er ergens een grens moet zijn. Sommige mensen noemen altijd dat ballon voorbeeld, een ballon is namelijk inprincipe oneindig, want als je klein genoeg zou zijn kan je eeuwig rondjes blijven lopen zonder dat je ergens een grens tegenkomt. Maar toch vind ik die ballon voorbeeld geen goed voorbeeld, omdat je bij een ballon over de buitenkant heenloopt, zodoende kan je eeuwig doorlopen. Maar stel dat je binnen in de ballon zou zitten, dan kan je inprincipe nog wel oneindig doorlopen, zolang je maar op de ondergrond aan de binnenkant van de ballon blijft lopen. Maar als je zo'n ballon met het heelal zou vergelijken en je zou in de ballon zitten, dan neem ik aan dat niet alle sterren en planeten aan de rand van de oppervlakte van de ballon (heelal) zouden zitten, maar ook middenin. Stel dus dat de aarde midden in de ballon zweeft en dat je constant rechtdoor zou blijven vliegen, dan zou je denken dat je op den duur bij een grens uitkomt, een soort muur zeg maar. Even een plaatje ter verduidelijking: | |
| kanaiken | dinsdag 6 september 2005 @ 22:51 |
quote:Alleen ga jij er nu vanuit dat de bol 3 dimensionaal is terwijl je als je de bol 4 dimensionaal maakt je die problemen die jij opnoemt niet hebt omdat het oppervlak dan 3 dimensionaal is | |
| I_doubt | dinsdag 6 september 2005 @ 22:54 |
quote:Maar als de ballon nu sneller opgeblazen wordt dan jij je kunt voortbewegen. Dan bereik je de grens nooit. Sterker, de grens gaat steeds verder weg. Stel je voor de expansie gaat met de lichtsnelheid. Dat trek je niet met een Apollo of vergelijkbaar systeem. | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 22:56 |
quote:Ik bekijk het nu ook vanuit het perspectief zoals een mens ruimte en tijd ervaart. Hoe ziet een bol van 4 dimensies eruit, afgezien van de tijd dimensie?? | |
| I_doubt | dinsdag 6 september 2005 @ 22:56 |
quote:Waarom niet 6? ivm gedrag van donkere materie dat kennelijk? daarmee verklaard kan worden. | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:02 |
quote:Ja dat is wel zo, maar stel dat je sneller dan het licht zou gaan, zou je dan theoretisch de rand van het heelal kunnen zien? En stel dat je het niet zou kunnen zien, zou je er dan wel tegenaan kunnen botsen? | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:05 |
quote:Houdt licht op met stralen dan | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:07 |
quote:Uhm...ja...dat artikel stond nogal ter discussie hier | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:10 |
quote:De waarnemersgrens wel idd. De ruimte-tijd zelf kan echter willekeurig snel uitdijen, en dus zeker sneller dan het licht. Inflatiemodellen stellen soms zelfs krankzinnige expansiefactoren voor. Dit wordt dan weer altijd heel aardig voorgesteld door 2 mieren op een ballon, waarbij de ballon willekeurig hard kan worden opgeblazen, en de mieren nog steeds onderling niet sneller dan het licht kunnen. | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:16 |
| Wow als je er dieper over na gaat denken krijg je af en toe wel freaky dingen in je hoofd hoor | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:19 |
| Maar de visie die ik hierboven gaf is die zo raar dan? | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:25 |
quote:Waar bestaat die muur volgens jou dan uit? Dus jij denkt dat er voor de oerknal een soort ballonachtige structuur was, en dat het universum is ontstaan en dat dat zich uitbreid richting die grens? | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:29 |
quote:Nee juist niet, ik denk dat tijdens de oerknal die rand is ontstaan en dat die rand zeg maar al groter wordt, dus eigenlijk een ballon die je opblaast. De ruimte buiten de rand, dus om de ballon heen blijft echter een raadsel. Met andere woorden, waarin is het heelal aan het uitdijen, binnen een andere ruimte? | |
| pomtiedom | dinsdag 6 september 2005 @ 23:32 |
| Hehe, een strikvraag. Aan de rand van het helaal gelden de natuurwetten niet zoals wij ze kennen. Tevens is er aan de rand van het heelal daarom ook geen sterrenstelsel. Er kan dus geen wezen bestaan op een planeet rondom een zon aan de rand van het sterrenstelsel (en dan laat ik voor het gemakt de geologische tijd voor een dergelijke evolutie buiten schot) Ook valt het uit te sluiten dat er wezen zijn die vanuit onze natuurwetten kunnen reizen naar de rand van het heelal aangezien alles wat daarbij wordt gebruikt (inclusief hunzelf) veranderd zodra de natuurwetten niet meer gelden. Het is dus wel meetbaar omdat je de gevolgen ervan kunt meten, maar die 'muur' of 'rand' is niet direct waarneembaar, enkel het gevolg is dat. | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:35 |
quote:Waarom niet? Het is erg leuk om te discusseren over de evolutie van het universum ed, maar ik zou dan toch even iets googlen over Friedmannvergelijkingen. Krijgt het verhaal ook nog wat zin enzo | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:35 |
quote:Ik denk dat de ruimte buiten die rand dezelfde ruimte is als binnen die rand van je, alleen dat je die rand moet wegdenken. wat wijst erop dat er eem rand zou zijn? Ik denk ook dat je de ruimte waarin alles plaatsvind dezelde ruimte is als de ruimte tussen de moleculen. Ik heb een arikel gelezen waarin moleculen worden vergeleken met de planeten uit ons zonnestelsel; hele kleine "balletjes"omgeven door lege ruimte | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:36 |
quote:En hoe kun je dit zo zeker weten? Wie zeg dat andere wezens vergelijkbaar zijn met ons? Waarom zou er aan de rand van het heelal geen planeet kunnen zijn? Zouden er geen wezens kunnen bestaan die zich hebben aangepast aan de andere natuurwetten zoals jij ze beschrijft? | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:38 |
quote:Dat is een curieuze vraag. De algemene rel.theorie gaat niet uit van een imbedding van de ruimte-tijd, dus ze kan er geen antwoord op geven. | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:39 |
quote:Ik volg je nog wel, dus eigenlijk zeg je dat alleen de materie in het heelal aan het uitdijen is en niet de ruimte zelf. De ruimte zelf was er dus altijd al en de oerknal heeft alleen voor de materie gezorgd. Dus eigenlijk is het heelal niet aan het uitdijen, maar alleen de inhoud ervan. | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:41 |
quote:Ja inderdaad, zo denk ik wel dat het is. | |
| pomtiedom | dinsdag 6 september 2005 @ 23:43 |
quote:hehe, je zet je eigen probleem voort. Als eerst zijn de planeten gevormt naar onze natuurwetten, daarom zijn er aldaar geen planeten. Wat betreft wezen die leven in die rand waar onze natuurwetten niet gelden, maar anderen.Daar valt natuurlijk over te twisten.Echter zitten zij weer met hetzelfde probleem als wij. Zij zijn aangepast aan de geldende natuurwetten aldaar en kunnen dus niet naar de natuurwetten hier overstappen aangezien zijzelf worden aangetast door de verschillende natuurwetten. Het valt te stellen dat in het extreme geval wat geld bij de 'rand' van het heelal de natuurwetten drastisch verschillen met de onze aangezien wat hier bestaat aan die immer voortreizende 'rand' niet bestaat. ns heelal en onze natuurwetten zijn het gevolg van stabiliteit, die stabiliteit is er niet bij de 'rand' door zijn continue beweging en het aanmakingsproces wat bij die rand plaatsvind. Pas naar extreem lange geologische tijd wordt het stil op een plaats waar de rand is langsgeweest en tegen die tijd is de rand weer veel verder. | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:44 |
| Ik zag laatst de film; what the bleep do we know Heel boeiend; een soort film in combinatie met interviews met mensen die zich daar in verdiept hebben. Het blijkt ook zo dat 1 object op 2 plaatsen tegelijk kan zijn. Hoe dat precies zit weet ik niet maar dat heeft ook te maken met de ruimte tussen de moleculen... | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:44 |
quote:Da's weer een heel ander verhaal; zoek maar es naar een "quantummechanica voor dummies"topic hier | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:46 |
quote:Grappig dat je stelt dat de natuurwetten verschillen "bij de rand". Daarmee spreek je nogal aardig wat axiomatische stellingen in de natuurkunde tegen. Voor de rest ben ik bijzonder benieuwd waar je dit vandaan haalt. | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:47 |
quote:Ik niet | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:48 |
quote:Ik vind het alleen dan wel merkwaardig waarom de inhoud al vanaf het allereerste begin aan het uitdijen is. Ik kan begrijpen dat de oerknal voor een eerste uitdijing heeft gezorgd, immers een ontploffing zorgt ervoor dat iets uitzet en verspreid, maar waarom is het daarna niet tot stilstand gekomen toen het heelal nog maar enkele meters groot was? Was de allereerste materie niet in staat om elkaar zodanig aan te trekken om tot stilstand te komen? En wat zorgde er in het begin voor dat het heelal bleef uitdijen na de oerknal? | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:48 |
quote:JIjmaakt er een ander verhaal van, ik denk dat de ruimte die tussen de moleculen zit dezelfde ruimte is als de ruimte waarvan men probeerd een grens te zoeken. T was een beetje offtopic, maar dat mag toch wel | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:50 |
quote: | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:51 |
| oeps | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:53 |
quote:Natuurlijk, alles mag. Waar jij aan refereert is echter het idee, dat deeltjes ook golven kunnen zijn. En dit topic gaat over kosmologie. Tenzij je het over quantumkosmologie wilt hebben, maar da's nog al lastig en hier niet belangrijk denk ik. Daarbij een vraagje: er wordt hier gezegd "materie dijt uit, en niet de ruimte-tijd zelf". Dan vraag ik: wat is er mis met de algemene relativiteitstheorie? En de alomgeroemde Friedmannvergelijkingen? | |
| 2L0w4Zer0 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:53 |
quote:Hoe denk jij dat het is dan? | |
| Haushofer | dinsdag 6 september 2005 @ 23:56 |
quote:Ik denk dat de ruimte-tijd zelf uitdijt. Tenminste, dat lijkt mij veel aannemelijker. Ten eerste omdat de algemene rel.theorie dit voorspelt ( de Friedmannvergelijkingen zijn niet statisch immers ) ten tweede omdat je hier een hele boel mooie modellen mee kunt opstellen. En ten derde zou ik niet weten wat je moet verstaan onder "materie dijt uit". Daarvoor moet je aardig wat op de kop zetten. Vrij zinloos, lijkt me, want je kunt dergelijke uitspraken moeilijk falsificeren. Maar je mag een poging doen | |
| Sosa | dinsdag 6 september 2005 @ 23:56 |
| Een 'rand' is toch niets anders als de waarnemingshorizon (van 13,7 miljard lichtjaar)? In zoverre dat -aangezien niets sneller als het licht kan- je deze dus nooit voorbij kan. Sprake van een 'rand' is er dus gewoonweg niet.. Zoiets als 2 voertuigen die beide max 100 km per uur rijden, maar de 1ste bv. een voorsprong van een uur heeft. Je haalt em nooit in en weet niet waar ie heen gaat.. tvp | |
| Sebastiaan_2003 | dinsdag 6 september 2005 @ 23:57 |
quote:Kan ruimte-tijd uitdijen dan? Volgens mij is wel bekend dat het universum in materiele zin uitdijt. Vertel even over die theorie en over die friedmannvergelijking, daar ben ik niet echt bekend mee | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:03 |
quote:Zelf heb ik ook nooit in termen gedacht van materie wat aan het uitdijen is. Maar op zich maakt het sommige dingen wel aannemelijker, dingen zoals oneindigheid en een heelal zonder grens zijn dan wel beter voor te stellen. Als ik denk aan een heelal die zelf aan het uitdijen is, dus niet de materie of inhoud van het heelal, dan ben ik ook geneigd om aan dingen als grenzen en eindigheid te denken. Want immers hoe kan iets uitdijen als er geen grens of eindigheid is? Iets wat oneindig is kan toch niet uitdijen, want het is immers al oneindig. Wat ik wel weer interessant vind aan een heelal die uitzet zoals jij denkt, dat dingen als multiversums een stuk aannemelijker worden. Als alleen de inhoud van het heelal zou uitdijen en het heelal zelf oneindig is dat zouden meerdere universums volgens mij ook niet mogelijk zijn. | |
| Sebastiaan_2003 | woensdag 7 september 2005 @ 00:04 |
| Stel je kan uit je lichaam treden met je bewustzijn, je bent niet begrensd door natuurwetten en je hebt geen lastige problemen zoals een ruimteschip waar je mee rond moet reizen. Stel je voor dat je met dit bewustzijn sneller kan reizen dan het licht. Je gaat met dit bewustzijn het licht proberen in te halen dat bij de oerknal ontstaan is. Op een gegeven moment heb je dat licht ingehaald. Als je stil zou gaan staan, zou je dus theoretisch de oerknal waarnemen. Want dat licht komt net bij jou aan omdat je het hebt ingehaald. Ik denk niet dat je dan bij een soort grens komt als je dan nog verder zou gaan reizen, ik denk dat je in een eideloze leegte terechtkomt waarin geen tijd en ruimte is. Je zou als het ware terug in de tijd zijn, omdat de oerknal nog moet beginnen | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:08 |
quote:Die waarnemingshorizon waar jij het overal hebt is volgens mij compleet iets anders dan de rand van het heelal. De waarnemingshorizon is volgens mij zeer relatief, afhankelijk van waar je je op dat moment in de ruimte bevind. Wat voor ons net buiten ons waarnemingshorizon ligt, is natuurlijk niet het waarnemingshorizon van iemand die daar zijn planeet heeft, voor die planeet ligt het waarnemingshorizon weer een stukje verder lijkt mij. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:13 |
quote:Ik vind dit wel een interessante manier van denken, alleen jammer dat ik niet in het idee geloof dat de lichtsnelheid de ultieme maximale absolute snelheid is. Ik denk dat ooit de lichtsnelheid op de 1 of andere manier doorbroken wordt, eventueel via truukjes om de natuur voor de gek te houden. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:14 |
quote:Ehh... neem me niet kwalijk, maar als het heelal zo'n +/- 13.7 mld jaar oud is, dan staat dit gelijk aan de waarnemingshorizon, aangezien niets sneller als het licht is en het heelal met de lichtsnelheid zich expandeert. Het maakt niet uit vanuit WELK punt in het heelal dan ook je dit bekijkt: 13,7 mld is 13,7 mld jaar. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:17 |
quote:Dat is niet helemaal waar, er bestaat namelijk zoiets het het "zichtbare" universum. Dit is de grens tot waar wij kunnen kijken en niet verder. De reden dat wij niet verder kunnen kijken is omdat het licht wat buiten het zichtbare universum ligt ons nog niet heeft bereikt, omdat het heelal zo onmetelijk groot is. Maar is er zeker meer te vinden buiten het voor ons zichtbare universum, nog veel meer sterrenstelsels, etc. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:21 |
quote:Je hebt gelijk en toch weer niet imho. Als we door de beste telescoop ter wereld kijken, zouden we theoretisch 13,7 mld lichtjaar terug (in de tijd) kunnen kijken (tot op de oerknal). Dit noem je de waarnemingshorizon. Echter, het moment NU -13,7 mld jaar verderop - heeft ons nog lange na niet bereikt natuurlijk. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:25 |
quote:Zodoende is het heelal groter dan het zichtbare universum, maar volgens mij speelt ook mee dat het universum sneller dat het licht uitzet. En aangezien het licht langzamer reist dan dat het universum uitzet..... kan je altijd maar tot op een bepaald punt kijken. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:26 |
| Wat ik bedoel te zeggen is dat als je -bij wijze van spreken- ineens jezelf 13.7 mld lichtjaar verplaats in een fractie van een seconde, je nogsteeds een waarnemingshorizon van 13,7 mld lichtjaar zult hebben! | |
| Haushofer | woensdag 7 september 2005 @ 00:28 |
quote:De Friedmann vergelijkingen zijn 2 vergelijkingen, die je vertellen hoe de "straal van het universum" verandert met de tijd. Ze wordt verkregen door symmetrieen in de ruimte-tijd aan te nemen, hier een metriek van te maken en deze voor je veldvergelijkingen van de ART te gebruiken. Deze los je op, en dit levert na een half uur rekenen oid de Friedmannvergelijkingen. Zonder deze vergelijkingen is het imo zinloos om iets te zeggen over de evolutie van het universum; de gehele kosmologie is grotendeels gebaseerd op deze vergelijkingen ( omdat ze gebasseerd is op de ART natuurlijk ) Kijk anders es op google ofzo. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:29 |
quote:Volgens wie? | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:31 |
quote:Op zich wel, maar als je dan weer 13.7 mld lichtjaar vooruitkijkt zie je niet het heelal zoals die op dat moment is, uiteraard rekening houdende dat het licht gewoon met 300.000 km/sec reist. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:31 |
quote:Voor zover ik weet is dat de huidige theorie. | |
| Haushofer | woensdag 7 september 2005 @ 00:32 |
quote:Een oneindig heelal kan prima uitdijen. Uidijen betekent hier dat het "coordinatenrooster wordt uitgerekt", en dus dat de deeltjes op dat rooster ( de sterrenstelsels ) vanmekaar af bewegen. Trouwens, ik bedenk dit niet zelf ofzo, dit is wat de beste meneer Einstein al heeft voorspeld met zijn relativiteitstheorie, en wat verder is uitgewerkt door mensen als Friedman en de Sitter. Einstein zelf geloofde in een statisch universum. Spam ff met een topic wat ik een tijdje geleden opende: klik | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:34 |
quote:Je kijkt dan wederom tegen een warm oersoepje aan toevallig heet ik ook denniz, ben net zo oud en heb ook brede interesses... als je ook zo eigenwijs bent... | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:45 |
quote:Maar kom je dan niet op hetzelfde idee uit als Sebastiaan_2003, dat niet het heelal zelf uitzet, maar alleen de inhoud van het heelal? | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:46 |
quote:Idd terugkijken ja, foutje. Ik ben idd ook stront eigenwijs. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:47 |
| Maar om ff op de TT in te gaan.. Wat ik het meest aannemelijke vindt, is dat door de gravitatiekrachten en dus ruimtekrommingen het heelal in zekere zin òneindig is. Uiteraard heeft het heelal wel een bepaald volume. Alsof je rondjes over de aardbol loopt [oneindig], maar je deze wel helemaal rose kan verven [eindig]. misschien kan ik beter gaan slapen.. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:50 |
quote:Jah! Als een rijzend krentenbrood (!) waarin de afstand vd rozijnen onderling vergroot wordt! Toch lijkt het voor iedere rozijn of alle andere rozijnen zich van hem distantiëren. Ik vindt het trouwens leuk om vereenvoudigde voorbeelden te geven... | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:51 |
quote:En toch vind ik die vergelijking met de aardbol of met een ballon niet correct. Want je zegt nu dat je over de aardbol oneindig kan lopen en dat is ook zeker waar, maar je kan niet vliegen bovenop het heelal, omdat je binnenin het heelal zit. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 00:56 |
| Maar als je enigzins iets afweet van ruimtekromming, dan kun je stellen dat -voordat je een paar miljard lichtjaar heb afgelegd- je door deze gravitatiekrachten weer terug bij af zult zijn. Neem alleen al als voorbeeld licht dat afgebogen wordt door zware objecten in het heelal. In zoverre vindt ik de assumptie met een rond aardoppervlak best gerechtvaardigd, aangezien jij voor jou gevoel ook kaarsrecht vooruit rijdt/loopt/fiets. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 00:59 |
quote:Ruimtekromming ben ik wel wat bekend mee, (warp speeds mr. scotty! | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 01:03 |
quote:Afgezien van die 'rand' | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 01:07 |
| Mischien een kleine toevoeging: De enorme tijd die je theoretisch overbrugt in die "loop" gaat natuurlijk hand in hand met verdere uitdijing en de hieraan gerelateerde natuurwetten ed. Dus of je nu op hetzelfde punt uitkomt weet ik niet probeer het eens, maar die 'rand'(zucht) bereik je nooit. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 01:10 |
| Ik vind het universum echt een zeer boeiend onderwerp en ik ben benieuwd of er ooit een tijd komt dat we alle vragen die nu nog open staan zullen kunnen beantwoorden. Dus vragen als: is het heelal (on)eindig, wat was er voor het heelal, is er iets na het heelal, zijn er meerdere heelallen, etc. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 01:22 |
| Wat jij nu opnoemt aan vragen, zijn oa de titles (of nabij) van Neerlands' bekendste wetenschapjournalist Govert Schilling! link Misschien moet je eens onder andere Evoluerend Heelal en Wat was er voor de Oerknal? lezen. Zijn makkelijk weglezende doch intellectuele boekjes. Ik heb ze vroeger ook gelezen en dit heeft mijn interesse bevestigd. Hierna kun je altijd beginnen aan de zware lectuur. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 01:26 |
quote:Cool thx, ik zal me er ff in verdiepen en die boeken zijn niet eens zo duur. | |
| Sosa | woensdag 7 september 2005 @ 01:33 |
| Doe dat! Je zult er geen spijt van krijgen. Tweeling aarde is ook wel leuk trouwens.. Heb hier ook nog wel "Zijn we alleen in het heelal?" van Schilling (over astrobiologie) voor je liggen als je geinteresseerd bent. Maar das een ander onderwerp.. Ik ga slapen. ben hier morgen wel weer. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 01:41 |
quote:Aliens zijn idd ook een tof onderwerp, maar das een beetje off-topic enzo. Alhoewel er vast wel aliens zijn die meer over het universum weten dan wij als mensheid. slaap ze! | |
| jalla | woensdag 7 september 2005 @ 04:08 |
| simpel: het heelal is eindig maar onbegrensd: stel een 2 dimensionaal heelal voor in de vorm van een ballon. het oppervlak van de ballon (het 2 dimensionale heelal) is eindig maar onbegrensd als je de ballon opblaast zet deze uit. de omvang blijft eindig. maar een grens is er niet vertaal dit beeld naar het 3 dimensionale heelal wat gekromd is in de 4e dimensie en blaas dat vervolgens op en je hebt de meest populaire visie over het uitdijende heelal van dit moment in de wetenschap (dit maakt o.a. duidelijk hoe het mogelijk is dat alle sterrenstelsels die waargenomen worden vanelkaar af lijken te bewegen), verg het met de ballon met stippen erop (de sterrenstelsels) en blaas die dan op | |
| Godshand | woensdag 7 september 2005 @ 06:36 |
| wat zijn zwarte gaten dan? zijn dat dan gaten in de ballon? aan de "rand? of in de ballon zelf? (dus dan zou je de ballon moeten voorstellen met bubbels erin, dus die bubbels hebben geen connectie met de ruimte-tijd van het heelal) | |
| I_doubt | woensdag 7 september 2005 @ 07:08 |
quote:Als je uitgaat vd BB. BB betekent Big Bang en zeker niet Big Brother zoals velen hier op Fok je willen laten geloven. Na BB vindt er expansie plaats, in tijd en ruimte. Uitgaande van het BBB model, Big Balloon Bang model, zal er in eerste instantie een radiële expansie plaats hebben. Dus kies r theta phi coördinaten. Maar de tijd neemt ook toe met de expansie. De tijd loopt dus parallel met de r-coördinaat. Je kunt dus zeggen: t = r/c, waarbij c een nader te bepalen constante is. Misschien wel de lichtsnelheid. Het 4D model is dan vergelijkbaar met een expanderende bol, waarbij de expansiestraal bepaald wordt door de tijd. Na verloop van tijd moet dit model veranderen, want het mag niet uitmaken op welke plek je je bevindt in het heelal. Overal is dat expanderende heelal equivalent. | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 14:34 |
quote: quote: | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 15:47 |
Nou ik heb ff wat onderzoek gedaan met Google naar het concept van Hypersphere's om mij een beeld te vormen van een 4 dimensionale bol en het duidelijkste plaatje wat ik ben tegengekomen is die van een Hypercubus. ![]() | |
| 2L0w4Zer0 | woensdag 7 september 2005 @ 16:09 |
| Ik ben een website tegengekomen die een (Hyper)Spere, (Hyper)Cubus en (Hyper)Torus aan de hand van bewegende gifjes laat zien. Als je op een plaatje klikt kan je een filmpje kiezen: http://www.math.union.edu/~dpvc/math/4D/welcome.html Hier 3 voorbeelden van die website van een hypersphere, hypercubus en hypertorus gezien vanuit een 3 dimensionale omgeving: ![]() ![]() | |
| Keromane | donderdag 8 september 2005 @ 00:57 |
quote:Er is geen rand aan het heelal, overal waar je zou zijn zie je sterrenstelsels om je heen. Expansie heeft te maken dat afstanden onderling groter worden. Op lokaal niveau houdt de zwaartekracht de boel nog enigzins bij elkaar, dus heb je clusters van sterrenstelsels met enorme stukken ruimte ertussen. Clusters zijn gerangschikt alsof ze op de randen van bellen liggen in een groot schuimbad. Hoe verder je kijkt hoe sneller de expansie gaat, maar... verder terug in het verleden was de expansie minder groot dan nu. Hoe verder je kijkt des te verder in het verleden je kijkt. Het is dus geen 1 op 1 relatie. Theoretisch is er een grens waarop objecten zich met lichtsnelheid van ons af bewegen, maar daarvoor onttrekken objecten zich al aan de realiteit door extreme roodverschuiving. Dat is de rand van het heelal, maar die verschilt dus van plek tot plek. Zou je 6 miljard lichtjaar verderop zitten dan zou je stelsels zien die niet meer tot ons heelal hier behoren, terwijl wij hier stelsels zien die ze daarginder nooit meer kunnen waarnemen. Ja, die theorie is er. Ene meneer Hubble kwam ermee. | |
| Godshand | donderdag 8 september 2005 @ 01:01 |
| hmm die massaexpansie klinkt leuk. helaas betekent dat ook dat massa dan toeneemt en dat het dus ergens vandaan gehaald moet worden. dus dat zou dan energie kosten en die energie zou ten koste gaan van de energie voor het uitdijen van het heelal, zodat het heelal allang gestopt was met uitdijen... als je de Entropiewetten zou je moeten geloven krijgen we een stilstaand heelal. Er is een streven van deeltjes om een optimaal niveau te bereiken waarbij alle moleculen diffuus verspreid zijn. Bij processen waarbij de entropie toeneemt, komt er energie in de vorm van warmte vrij. Omkeren van het proces kost energie. Er lekt dus steeds energie weg in de vorm van warmte met als resultaat dat de energie van het heelal in warmte opgaat en zo dus de uitdijing remt... Omkeren kan niet want dat kost energie en die is steeds minder aanwezig. Tenzij er een wet is die dat wel mogelijk maakt... | |
| Godshand | donderdag 8 september 2005 @ 01:02 |
| ik ken niet zulke formidabele wiskunde om het te beschrijven dus doe ik het maar in woorden, kunnen anderen ook meelezen | |
| I_doubt | donderdag 8 september 2005 @ 02:10 |
quote:Waarom neemt de massa toe bij expansie? Het heelal dunt dan toch uit? De massadichtheid neemt af. | |
| Keromane | donderdag 8 september 2005 @ 13:44 |
| Ruimtetijd is een vorm van massa. | |
| I_doubt | donderdag 8 september 2005 @ 17:27 |
quote:Dat zjin toch alleen maar dimensies? | |
| Haushofer | maandag 12 september 2005 @ 19:19 |
quote:Hoe kom je daarbij? Dat zou betekenen dat de ruimte-tijd onder haar eigen invloed wordt gekromd. Lijkt me niet. | |
| Sosa | dinsdag 13 september 2005 @ 00:16 |
quote:Juist. Want kromming staat in dit geval lost van tijd. Heeft te maken met gravitionele krachten (gravitonen?) Ruimte kromt om massa als water om een ballon in je badkuip. | |
| Haushofer | dinsdag 13 september 2005 @ 09:25 |
quote:Zwaartekracht is kromming van ruimte en tijd, door energie en massa. Maar dat kromt niet door haar eigen invloed. | |
| Godshand | maandag 19 september 2005 @ 05:07 |
quote:ik ging even van de hiervoor geopperde hypothese van massaexpansie. En "expansie" betekent toename. Dan zou het heelal een soort immer opblazende ballon zijn, waar door onbekende krachten immer massa aan toegevoegd wordt... een leuk bedachte theorie, ik denk echter dat er vele bezwaren tegen zijn te bedenken... de Entropiewetten helpen bij het fenomeen heelal expansie. Alleen de zwarte gaten vormen daarbij een bezwaar. Mochten de Zwarte Gaten overblijven in het heelal nadat de sterren zijn uitgedoofd, hebben we een situatie van een heelal met hoge entropie. In het voornaamste geval slokken alle zwarte gaten elkaar op tot een groot zwart gat. Dan zou er weer een situatie van hoge entropie zijn. En veel massa met veel potentiele enrgie.. En dan?? | |
| Schonedal | maandag 19 september 2005 @ 21:11 |
| Daar ik aanneem dat het heelal ontstaan is uit een exploderend zwart gat, of liever twee zwarte gaten- een materie en een antimaterie zwart gat- denk ik dat we nog steeds in een zwart gat zitten. Elk zwart gat heeft een eventhorizon -hoe noem je dat op z`n Nederlands?- dus dat is de grens van ons heelal. Buiten deze grens is een heelal dat rustig zonder ons zijn gang gaat met een heel andere tijdsnelheid. Maakt het nog wat uit dan, dat ons heelal in vergelijking daarmee een speldenknop is? | |
| Haushofer | maandag 19 september 2005 @ 21:16 |
quote:Waarom neem je dat aan? Een materie en een antimaterie zwart gat? Dus je verwerpt het hele idee dat met de oerknal de ruimte-tijd werd gecreeerd. Fancy. | |
| Yosomite | maandag 19 september 2005 @ 23:26 |
quote:Samengevat: 1. In den beginne waren er twee zwarte gaten, 2. een materie en een anti-materie zwart gat 3. Deze twee zwarte gaten exploderen 4. het heelal ontstaat, groeit 5. conclusie: we zitten in een zwart gat 1. waarom 2 zwarte gaten? 2. materie en anti-materie. Alternatief? Waarom niet een entiteit waaruit zowel materie als anti-materie kan ontstaan? Dan heb je aan een zwart gat met deze entiteit, genoeg. 3. Deze 2 zwarte gaten, exploderen die tegelijkertijd? Alternatief? Of zegt er eerst een boem, en dat beïnvloedt de ander. En die zegt ook boem. En dan komt het bij elkaar. En dan weer boem. Want materie en anti-materie dan heeft een nogal heftige relatie. 4. Als je in de groei fase zit, en je kunt op verschillende manieren hierin komen, waarom dan niet de eenvoudigste manier, bv met 1 zwart gat en 1 boem? 5. Deze stap volg ik niet. Waarom, na de explosie toch weer in een zwart gat? Overigens in een zwart gat is het geen pretje. De temperatuur is erg laag. Maar er is wel veel contact. Een zwart gat is eigenlijk het meest sociale object dat bestaat in ruimte -tijd quote:Dus eigenlijk twee heelallen. Eentje in het "centrum", en eentje er "omheen"? Hoe moet ik me die tijdsnelheid voorstellen? quote:Nee. Dat maakt niets uit. Maar ik ben wel nieuwsgierig waartoe het leiden kan. En ook of het kan. bv Je gaat uit van 1 heelal en eindigt met 2 heelallen. Waardoor heeft die scheiding plaats gevonden? | |
| Godshand | dinsdag 20 september 2005 @ 13:39 |
| Ik dacht dat als materie en anti-materie elkaar ontmoeten, alleen maar een gigantische lichtflits ontstaan (en misschien ook straling van andere golflengtes buiten zichtbaar licht) en daarmee de kous af is. Een zwart-gat tegen zijn anti-tegenpool zouden dus niets erna op moeten leveren... | |
| Schonedal | dinsdag 20 september 2005 @ 21:47 |
| Bij de ontmoeting van een materie- en een antimateriedeeltje ontstaat totale annihilatie, dwz de materie wordt geheel omgezet in energie. Het tegenovergestelde gebeurt spontaan, uit energie ontstaan weer een materie- en een antimateriedeeltje. Nu heb ik gesteld dat deze deeltjes alleen daarin verschillen dat ze een tegengestelde tijdrichting hebben. Dus uiteindelijk heeft er een scheiding plaatsgevonden. Bij de big crunch verdwijnt alles in een zwart gat, daarbij is ruimte en tijd gereduceerd tot een punt. Hetzelfde gebeurt in het antimaterieheelal. Aan het einde der tijden komen de twee samen, dus een big bang. Ik ondersteun hiermee de gedachte van een oscillerend heelal. Dat we tevens in een zwart gat zitten moet je niet al te serieus nemen, maar het zou zo kunnen zijn. | |
| Yosomite | dinsdag 20 september 2005 @ 23:42 |
quote:Als je het begin zo voorstelt zoals in de eerste 2 regels. Er is een continue heen en weer gaand proces waarbij (anti)materie omgezet wordt energie en energie weer in (anti)materie. Dit blijft dan toch zo doorgaan, want doordat er zoveel massa is in het begin overwint de zwaartekracht het van de andere krachten? Er is dan alleen maar (anti)materie op één punt of klein volume elementje in de ruiimte-tijd en de rest van de ruimte-tijd bestaat en kan alleen maar bestaan uit energie. Die energie kan niet meer bij elkaar komen om opnieuw tot materie te fuseren. De energie straalt alle kanten op, als een stralende bol, bv zoals de zon. De straling vd zon komt, nadat ze de zon verlaten heeft nooit meer bij elkaar, fotonen gaan steeds verder uit elkaar. Dus de materialisatie van botsende fotonen vindt niet meer plaats. Er is dan geen materie in het heelal, op dat ene punt na. Hoe moet ik me voorstellen dat er vanaf een beginpunt "nul", twee tegengestelde tijden zijn. Wat is een negatieve tijd? Ik kan me voorstellen, teruggaan in de tijd. Een chronologische serie gebeurtenissen, waarbij je de chronologie omdraait. Een film die je terug laat lopen. Maar elk van die gebeurtenissen heeft (in het verleden) plaats gevonden. Hoe werkt dit met negatieve tijd? In mijn beleving kan tijd maar een kant op gaan. Die big crunch kan alleen maar als de massa "terug" kan komen. Terug in de ruimte-tijd. Maar daarvoor heb je in de eerste instantie massa nodig om zwaartekracht te creëren. En in jouw model zie ik alleen maar energie, die weg straalt. Die ben je kwijt. En er straalt steeds meer weg, van alle materie - antimaterie reacties. Die oscillatie kan dan niet. Waar redeneer ik verkeerd? | |
| Godshand | woensdag 21 september 2005 @ 02:34 |
quote:Als er zoveel energie is, kan misschien die energie weer omgezet worden in massa... Dat de energie weer de vorming van quarks en daarna atomen mogelijk maakt... Er is dan echter nog een bezwaar, dat antiheelal is juist opgeslokt, is er dan bij de big-bang weer een nieuw antiheelal gevormd of niet? Zoja, dan zouden deze strikt gescheiden moeten blijven... | |
| Yosomite | woensdag 28 september 2005 @ 09:17 |
quote:Die energie moet wel bij elkaar komen. Als je het simpel visualiseert: een zon die licht uitstraalt. Die stralen, die rechtlijnig radieel naar buiten gaan komen elkaar niet meer tegen. De reactie van twee fotonen tegen elkaar is er dan niet. Dus de massavorming door de reactie foton - foton treedt niet op. Een heleboel energie die in het eerste moment uitgestraald werd door de big bang ben je kwijt. | |
| Pie.er | woensdag 28 september 2005 @ 10:08 |
| Tenzij het heelal periodieke randvoorwaarden heeft | |
| Yosomite | woensdag 28 september 2005 @ 11:44 |
| Your honor, the witness, Pie.er, is misleading the jury Van de andere kant, het idee van een amoebe-achtig in- en uitstulpend gedrag dat toch nog tijdsgemiddeld groeiende is, spreekt mij steeds meer aan. Dimensies die groeien en krimpen, opgewonden raken, een tijddimensie die aan de rand voor- en achteruit kan gaan, een bruisende chaos maar onderhevig aan fractal-achtige structuren die fysische wetten gehoorzamen. | |
| Schonedal | woensdag 28 september 2005 @ 20:50 |
quote:Kijk, dat bedoel ik nou ook zo. Dat kan dus ook gebeuren met de tijddimensie, stel je die nou eens voor als een stuk elastiek. Rek je dat uit dan komen de tijdsmarkeringen ook verder uit elkaar te liggen, de tijd verloopt voor jouw systeem dan sneller. Krimpt de tijdsas, dan verloopt de tijd langzamer. Valt het heelal terug in een zwart gat dan staat de tijd stil en dat niet alleen, de tijdimensie is tot een punt ineengekrompen. Dat gebeurt dus ook met het antiheelal, op dat moment is tijd, ruimte en massa in een punt geconcentreerd. Materie en antimaterie wordt omgezet in pure energie, voila een nieuwe big bang. Le histoire se repete. | |
| DumDaDum | vrijdag 30 september 2005 @ 10:06 |
quote:Dit lijkt me ook een leuk idee, maar helaas gaat dit m.i. niet op... Vlak na de oerknal gelden de vier verschillende krachten nog niet zoals wij ze kennen; ook de 'materie' heeft nog een hele andere vorm. Een omgeving met zulke andere eigenschappen / kenmerken valt volledig buiten onze kaders van waarneming (?). | |
| Schonedal | vrijdag 30 september 2005 @ 21:37 |
| Bij mijn getheoretiseer ga ik er dus wel van uit dat materie en antimaterie alleen hierin verschillen dat ze verschillende tijdsrichtingen hebben. Dat is aangetoond bij het positron - het antideeltje van het electron. Dit deeltje gedraagt zich net als een electron maar dan bij een tegengesteld tijdsverloop. Dit zou dan ook gelden voor alle antideeltjes. Antimaterie loopt dan terug in de tijd, dit zou dan de verklaring zijn dat we de antimaterie in het heelal kwijt zijn. | |
| Mardoek50 | zondag 24 december 2006 @ 13:32 |
| Domme vraag misschien, maar als het heelal ontstaan is uit een Big Bang en het daarna is geexpandeerd, is het dan niet mogelijk om het middelpunt van het heelal te bepalen? | |
| Oud_student | zondag 24 december 2006 @ 13:54 |
quote:Het heelal heeft geen middelpunt, expansie vindt overal plaats. | |
| Mardoek50 | zondag 24 december 2006 @ 14:03 |
quote:Ok, bedankt, je kunt het dus niet vergeljken met bv een explosie, want daarbij is het wel mogelijk het middelpunt te bepalen. Ik vind het nogal moeilijk om dat te visualiseren. | |
| Haushofer | zondag 24 december 2006 @ 14:24 |
quote:Dat is omdat een explosie zich bevindt in iets. Als ik een ballon opblaas, kan ik ook niet zeggen waar het middelpunt van die ballon zich bevindt. Het gaat hier dan dus om het oppervlak ! Het oppervlak is 2 dimensionaal, en in de kosmologie is de ruimte-tijd 4 dimensionaal. Het midden van die ballon kun je natuurlijk wel aanwijzen, maar dat bevindt zich buiten het oppervlak; en dat doet er hier niet toe. Dat zou zoiets zijn als stellen dat het middelpunt van het universum zich buiten de ruimte-tijd bevindt, en dat is nogal nutteloos. | |
| Mardoek50 | zondag 24 december 2006 @ 15:04 |
quote:Dat is een mooie vergelijking, ik snap het nu. Thnx! Wat misschien wel grappig is (en nutteloos | |
| Haushofer | zondag 24 december 2006 @ 16:38 |
quote:Dat kan. Misschien zit Elvis Presley wel knoerthard in een hoger dimensionale ruimte aan de 4D ruimte-tijd te trekken Punt is: het is zinloos om zaken in de ruimte-tijd te relateren aan iets buiten die ruimte-tijd; je krijgt immers een onbegrensde willekeur. | |
| Oud_student | zondag 24 december 2006 @ 22:23 |
quote:Als er iets is "buiten het heelal" dat invloed heeft op het heelal, dan maakt het deel uit van het heelal. Het heelal heeft niet een grens waardoor je over binnen en buiten kan spreken, er is alleen maar "binnen". | |
| Haushofer | maandag 25 december 2006 @ 13:45 |
quote:Als het universum is ingebed in iets hoger dimensionaals, dan heeft het natuurlijk wel een grens | |
| Koekepan | maandag 25 december 2006 @ 13:57 |
| Ik denk dat Oud_student het, bij absentie van harde feitenkennis, weer eens filosofisch bedoelt. Theoretische natuurkunde is voor een groot deel ontologisch van aard. Welke fysische parameters moeten worden aangemerkt als fundamenteel, en welke zijn slechts "epifenomenen"? Vroeger dacht men dat het concept kracht iets heel reëels voorstelde, maar sinds Hertz weet men dat het rekenen met krachten onbetrouwbaar is en gemakkelijk tot paradoxen kan leiden. Tegenwoordig knaagt een soortgelijke twijfel aan ruimte en tijd. Niets is wat het lijkt, en de eeuwige, constante bouwstenen van de natuur moeten ver buiten het domein van het direct waarneembare gezocht worden. Dat wil intussen niet zeggen dat deze bouwstenen geen realiteitswaarde hebben, want daar was het ons al die tijd immers om te doen. Dat heeft dan nog niets te maken met een metafysische Elvis Presley, want die kun je er altijd nog bij verzinnen als je dat graag wilt. | |
| Oud_student | maandag 25 december 2006 @ 16:36 |
quote:Er zijn idd geen harde feiten over dit onderwerp, zodat deze ook moeilijk bij mij present kunnen zijn Ik vermoed dat je doelt op de stringtheorie of de theorie van membranen en/of parallele universa etc. Het zijn leuke theorieën, maar voorlopig allemaal speculatie. quote:Wat jij hier stelt, en waar ik het grotendeels wel mee eens ben, is wel pure metafysica De basisgedachte is dat alles wat tijdelijk/ruimtelijk en dus vergankelijk is niet de "echte" werkelijkheid kan zijn. Een gedachte die al door een aantal oude Griekse denkers in een aantal varianten is uitgewerkt. Het ware zijnde is eeuwig en onvergankelijk. Maar of dit paradigma (wat haat ik het woord, sinds een aantal users op FOK dit te pas en te onpas gebruiken) houdbaar is, is nog maar de vraag. | |
| Oud_student | maandag 25 december 2006 @ 16:44 |
quote:OK, maar de vraag is of die dimnsies een fysische realiteit zijn, of alleen maar een elegante wiskundige handigheid. Als het een fysische realiteit is, dan horen de dimensies die er buiten de 4 bekende zijn ook bij het universum. Als er dus een (wissel)werking is tussen "ïets" vanuit die dimensies (membranen) met de ons vertrouwde dimensies, dan maken die dimensies gewoon deel uit van ons heelal. | |
| Haushofer | maandag 25 december 2006 @ 17:02 |
quote:Ik bedoelde fysieke grenzen, dus dan moet die imbedding ook fysisch zijn. Als je zoiets als wormgaten aan wilt nemen, of het idee dat gravitatie via die imbedding kan weglekken ( dat zijn denk ik nog vrij exotische ideeen ), dan heb je het ook over fysische dimensies. quote:Ja, die imbedding zal waarschijnlijk niet in het eeuwige doorgaan | |
| Oud_student | maandag 25 december 2006 @ 17:34 |
quote:Ik begrijp je laatste opmerking niet, kan je het nog wat toelichten ? | |
| Mdk | zaterdag 30 december 2006 @ 11:40 |
| Erg leuke discussie, heb het topic ook helemaal doorgelezen. Misschien ook interessant (om ook maar aan de discussie bij te dragen) is het artikel dat David Pratt heeft geschreven: Oerknal, zwarte gaten en gezond verstand *Let niet op de site waarop die staat, dat artikel staat verder los van die site | |
| Haushofer | zaterdag 30 december 2006 @ 12:54 |
quote:Slecht geschreven artikel. Heb de eerste helft gelezen, de andere helft heb ik maar overgeslagen. Er worden verder geen verwijzingen gegeven van de verschillende claims. En ik kan maar nergens vinden wat de auteur nou heeft gestudeerd. Geen sterrenkunde of natuurkunde, lijkt me. Hij begint al met "Gezond verstand". Wat is dat ? Wie bepaalt dat ? Mij lijken dat regels die consistent zijn met de wiskunde, en bepaalde fysische aannames als causaliteit ed. Dan stelt hij dat de oerknal volgens fysici als volgt is ontstaan: "En uit dit niets schoot het heelal plotseling tevoorschijn als gevolg van een ‘toevallige fluctuatie’ ". Dit poneert hij als een gangbare opvatting. Dat is simpelweg niet waar; kosmologen erkennen dat ze nog niet kunnen weten waar die oerknal vandaan komt; dat heet het singulariteitenprobleem. Dan de volgende quote van em: quote:Wederom: wie bepaalt "de gewone regels van de logica"? En wat zijn deze? Dat deze "oerknalaanhangers" ( quote:Halfbakken denkbeelden... het is iig een achterhaald denkbeeld. Maar, het is wel een mogelijke oplossing van je vergelijkingen. Dat noemt de auteur niet; het is simpelweg "halfbakken". Gebrek aan kennis, denk ik. quote:Tsja, wat moet je hiermee. Dat ruimte tijd wordt, en tijd ruimte, dat is een uitdrukking voor het feit dat je metriek op een bepaalde manier verandert. Dat zal waarschijnlijk voor de auteur te hoog gegrepen zijn, dus wordt het weer als onzin afgedaan. Waarnemingshorizonnen die "stil staan en toch met de lichtsnelheid reizen"? Als laatste nog een leuke quote over de snaartheorie: quote:Donkere energie verklaren met meerdere dimensies? Er zullen vast mensen zijn die dat beweren. Dat heet nou wetenschap; je kunt modellen opstellen, en kijken of ze iets kunnen verklaren en overeenkomen met waarnemingen. Ook al is dat niet zo, dan kunnen ze nog inzichten verschaffen. Dan hopt ie zomaar naar de snaartheorie. 't Is een rage, 't is belachelijk... in plaats van uit te leggen waarom men met zulke ideeen op de proppen komt, wat de aannames zijn, wat de extensies zijn, wordt het domweg als belachelijk neergezet. Da's wel heel gemakkelijk. Zijn standpunt dat de natuurwetenschap te wiskundig wordt, wordt door meer mensen gedeeld ( bv onz eigen Veltman, die moet ook niks van de snaartheorie hebben ). Maar dit is domweg zonder reden dingen zwart maken. Jammer dat zulke populistische meuk op het internet komt. En dat sommigen het ook nog serieus nemen. Ik vind het persoonlijk dokter Dino kwaliteit. En dat heeft denk ik alles te maken met het feit dat de auteur geen fatsoenlijke achtergrond heeft in deze zaken. -edit: kgeloof dat meneer Pratt een chemicus is. [ Bericht 1% gewijzigd door Haushofer op 30-12-2006 13:02:39 ] | |
| Mdk | zaterdag 30 december 2006 @ 13:36 |
| Ik geloof zelf overigens ook dat er een soort oerknal heeft plaatsgevonden hoor, desondanks vind ik het toch interessant om de argumenten te lezen die de zogenaamde 'tegenstanders' van de oerknaltheorie hebben. Ik vond zelf het volgende gedeelte wat apart: quote:Allereerst zegt hij dat de roodverschuiving geen betrouwbare maat is voor afstand, maar vervolgens zegt hij dat melkwegstelsels op dezelfde afstand een enorm verschillende roodverschuiving hebben. Hoe meten ze die afstand van die melkwegstelsels dan? Dat deden ze toch juist door die roodverschuiving te meten? Verder geeft Pratt in het artikel wel een aantal punten waarop de oerknal theorie nog niet klopt. Jammer genoeg allemaal zonder er echt diep op in te gaan waarom het niet zou kloppen.Overigens is het artikel opgebouwd uit stellingen en theoriën van andere wetenschappers, zoals onderin de bronvermelding. Zie ook hier: http://ourworld.compuserve.com/homepages/dp5/ | |
| Keromane | zondag 31 december 2006 @ 03:13 |
quote:Er is geen rand van het heelal. Overal zie je de boel om je heen expanderen. Dichtbij gaat de expansie heel langzaam, des te verder je kijkt des te sneller het gaat. Denk aan roodverschuiving. Sec genomen is expansie niet in concrete snelheden uit te drukken. Je ziet een effect dat overeenkomt met snelheid c.q. versnelling. Ja. Verdiep je eens in basiskennis kosmologie. | |
| Keromane | zondag 31 december 2006 @ 03:24 |
quote:Ruimtetijd is driedimensionaal. Het manifesteert zich in 4 dimensies. Zelfs in meer. Het is nog erger zelfs. We leven in een 1D multiversum. Alles is naar 1 dimensie te herleiden. Al het andere zijn afgeleiden en manifestaties vanuit die afgeleiden. De aard van een ballon opblazen is wezenlijk anders dan ruimtetijd-expansie. Dat er enigzins een vergelijking te maken is om een leek iets duidelijk te maken wil niet zeggen dat je vervolgens vanuit die gedachte moet uitgaan. In de kosmologie wordt dit ook niet gedaan. | |
| chatgek | zondag 31 december 2006 @ 12:53 |
| Het lastige is dat het niet te zien is. Wij kunnen die plaatsen niet op tijd bereiken omdat het te snel uitbreidt. En zoals al eerder gezegt zou het al binnen een fractie van een seconde niet meer te zien zijn door de enorme snelheid. | |
| Haushofer | zondag 31 december 2006 @ 12:58 |
quote:Waar haal je dit vandaan euj? quote:In veel kosmologieteksten wordt het voorbeeld aangedaan, het idee is hetzelfde | |
| Schonedal | dinsdag 2 januari 2007 @ 15:40 |
| Nog een probleem waarmee ik mij sinds mijn prilste jeugd bezig houd: Heeft het heelal ook rotatie en daarmee een rotatieas? | |
| Haushofer | dinsdag 2 januari 2007 @ 16:03 |
quote:Hier geldt dan ook weer dat het universum zou moeten zijn ingebed in iets hoger dimensionaals. En daar kun je dus weer bijzonder weinig over zeggen. Je zou wel kunnen opperen dat alle materie in het universum roteert. Ik geloof dat Gödel zich daarmee heeft bezig gehouden, waarmee tijdreizen mogelijk zou zijn. Heb me er eigenlijk nooit in verdiept, misschien dat iemand er het fijne van weet |