FOK!forum / Fotografie en Digital Art / [Beginners] Hoe foto's mooier kunnen #8
Ouwesokzaterdag 12 januari 2019 @ 23:42
Wat is een fotograaf? Een fotograaf is iemand die probeert het moment vast te leggen.
Als ik mijn camera pak, om te fotograferen, dan begin ik met kijken. Maar hoe doe je dat dan het best? Moet je een talent zijn of is het te leren? En hoe leer je het dan? Door het te doen.

Fotograferen is namelijk heel veel doen, heel veel leren en proberen. Heel vaak beginnen dus aan nieuwe dingen, want door veel nieuwe dingen doen leer je het snelste. Vraag en blijf vragen. Het resultaat is het waard: een mooiere foto en hoe je weet hoe je 'm kan maken. Fouten maken is niet erg, dat doen we allemaal.

Durf die 'enge' standen van je camera ook eens te pakken of doe eens gek met standpunten:
Ga op de grond liggen, pak een keukentrap, draai je camera eens wat schuiner, etc.!

Huishoudelijke mededelingen
Denk bij het posten in dit topic even aan een aantal zaken:

Zorg dat je foto's niet belachelijk groot zijn.
Plaats niet teveel foto's te gelijk. Een kleine hoeveelheid geeft een lagere drempel tot reageren.
Als je een bewerkte foto plaatst, zorg dan dat je ook 't origineel erbij zet. Zo kan men goed zien wat je gedaan hebt en zo beter beoordelen of vragen hoe jij iets voor elkaar gekregen hebt.

Soms kan er om Exif-info gevraagd worden. Dit kun je bijvoorbeeld bij Flickr of bij de eigenschappen van je foto's vinden. Nu is dit lijstje best wel lang dus daarom is het handig om vooral deze dingen daarvan te kopiŽren.
quote:
- soort camera
- soort lens
- ISO
- sluitertijd
- diafragma
- EV bias
- flits ja of nee
Game on ^O^

quote:
0s.gif Op zaterdag 12 januari 2019 22:18 schreef Clayton1 het volgende:
Iemand wat tips voor mij.

Het wemelt namelijk van de vinken in mijn voortuin, ik wil die graag vanuit de kamer fotograferen door het glas dus.
Ik hoor het graag.
Twee dingen ga je tegenkomen.

Het glas zelf.
Ga er zo dicht mogelijk bij zitten met je lens, het glas komt dan maximaal buiten de scherpte te liggen en onregelmatigheden vallen compleet weg.
Dit lukt ook prima bij gaas in dierentuinen.

Anders dan gaas heeft glas een optische werking en die wordt zichtbaar als je niet zo recht mogelijk door het glas heen fotografeert. Hoe schuiner je richting het glas komt, hoe sterker de 'shift' en hoe beroerder het effect op je plaatje.

Zo dicht mogelijk op het glas en zo recht mogelijk door het glas dus.
wel opletten met een AF-lens dat die wel eens langer en korter kan worden, hou de lens dus niet tegen het glas, stelt ie dichterbij scherp dan loop je de kans dat je je AF-aandrijving verkrukt omdat die klem komt te zitten. Rubber zonnekap doet wonderen

Reflecties in dat glas.
Heel flauw: Zorg ervoor dat er geen dingen achter je staan die reflecties in het glas kunnen geven. Zwarte trui of vest aantrekken doet al wonderen, je schermt daarmee alles al zoveel mogelijk af.
Ook hier kan zo'n ouderwetse rubberen zonnekap wonderen verrichten
Isdatzozondag 13 januari 2019 @ 00:24
quote:
0s.gif Op zaterdag 12 januari 2019 22:18 schreef Clayton1 het volgende:
Iemand wat tips voor mij.

Het wemelt namelijk van de vinken in mijn voortuin, ik wil die graag vanuit de kamer fotograferen door het glas dus.
Ik hoor het graag.
Maak je raam schoon ( :+ ) en schroef een polarisatiefilter op je lens, dat helpt tegen de weerspiegelingen.
houdjemondmaandag 14 januari 2019 @ 12:08
quote:
7s.gif Op zondag 13 januari 2019 00:24 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Maak je raam schoon ( :+ ) en schroef een polarisatiefilter op je lens, dat helpt tegen de weerspiegelingen.
Dit. En in het vorige deeltje stonden ook hele goede tips mbt donkere kleding en niet je lens tegen het raam parkeren :Y . Ben benieuwd hoe je vogeltjes eruit komen *O*
AlwaysHappymaandag 14 januari 2019 @ 13:07
Ik had nog wel een vraagje over lange sluitertijd :@

Inmiddels heb ik enkele foto's gemaakt met een lange sluitertijd (enkel 's avonds), maar echt maximaal 10 seconden of zo.

Bijvoorbeeld deze:


Stappen die ik dan oa volg:
- Camera op statief
- Aperture mode
- Aperture op F14-F16 zetten
- Hopen dat het donker genoeg is dat de sluitertijd automatisch naar een paar seconden gaat.
- Focus leggen (liefst op iets wat licht geeft, anders werkt AF niet).
- Shutter indrukken, dan wacht de camera een paar seconden en maakt de foto.

Nu weet ik dat het veel efficiŽnter kan. Met deze methode moet ik maar hopen dat het donker genoeg is en moet ik altijd schieten met een hoog F nummer. Maar ik zie op mensen foto's maken met een sluitertijd van 30 seconden of zelfs langer. Tot nu toe ook nog niet echt nodig gehad, maar voor de toekomst zou ik het wel fijn vinden om te weten hoe ik dat kan doen en wat ik ervoor nodig heb.

Sowieso moet je naar manual focus gaan waarschijnlijk, maar daar moet ik nog echt mee oefenen in het donker, want omdat het donker is zie ik niet altijd even goed of de focus wel scherp is, etc.

Iemand tips, of een soort van stappenplan?
Isdatzomaandag 14 januari 2019 @ 13:14
- Werken met een neutral density filter (zijn in verschillende gradaties te verkrijgen)
- Altijd handmatig scherpstellen (AF doet het sowieso niet meer met een sterk ND-filter)
- Timer gebruiken en eventueel mirror lockup
- Met een sterk ND-filter niet meer vertrouwen op de lichtmeting, dus eerst lichtmeting, dan ND-filter erop schroeven en op basis van je ND-filter de sluitertijd bepalen.
Hojdhoppermaandag 14 januari 2019 @ 13:23
quote:
7s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:07 schreef AlwaysHappy het volgende:
Ik had nog wel een vraagje over lange sluitertijd :@

Inmiddels heb ik enkele foto's gemaakt met een lange sluitertijd (enkel 's avonds), maar echt maximaal 10 seconden of zo.

Bijvoorbeeld deze:

[ afbeelding ]

Stappen die ik dan oa volg:
- Camera op statief
- Aperture mode
- Aperture op F14-F16 zetten
- Hopen dat het donker genoeg is dat de sluitertijd automatisch naar een paar seconden gaat.
- Focus leggen (liefst op iets wat licht geeft, anders werkt AF niet).
- Shutter indrukken, dan wacht de camera een paar seconden en maakt de foto.

Nu weet ik dat het veel efficiŽnter kan. Met deze methode moet ik maar hopen dat het donker genoeg is en moet ik altijd schieten met een hoog F nummer. Maar ik zie op mensen foto's maken met een sluitertijd van 30 seconden of zelfs langer. Tot nu toe ook nog niet echt nodig gehad, maar voor de toekomst zou ik het wel fijn vinden om te weten hoe ik dat kan doen en wat ik ervoor nodig heb.

Sowieso moet je naar manual focus gaan waarschijnlijk, maar daar moet ik nog echt mee oefenen in het donker, want omdat het donker is zie ik niet altijd even goed of de focus wel scherp is, etc.

Iemand tips, of een soort van stappenplan?
Wat bedoel je precies met dat het efficiŽnter kan? Sneller? Ik doe het ook ongeveer op jouw manier, alleen dan met een remote ipv zelfontspanner.

Vind het dan wel een uitdaging om verschillende instellingen en sluitertijden te proberen. Je kan idd aan de filter gaan zoals Isdatzo zegt (zelf ook gedaan) maar het maakt het er niet "efficiŽnter" op.
Isdatzomaandag 14 januari 2019 @ 13:28
Foto's maken met een lange sluitertijd is per definitie niet efficient. Je moet een statief erbij pakken, handmatig scherpstellen, filtertjes dit dat, rekenen met je belichting. Het is veel efficiŽnter om je ISO omhoog te knallen en gewoon die foto te maken.
houdjemondmaandag 14 januari 2019 @ 13:33
quote:
6s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:28 schreef Isdatzo het volgende:
Foto's maken met een lange sluitertijd is per definitie niet efficient. Je moet een statief erbij pakken, handmatig scherpstellen, filtertjes dit dat, rekenen met je belichting. Het is veel efficiŽnter om je ISO omhoog te knallen en gewoon die foto te maken.
Als je haast hebt wel.. Maar gaat uiteindelijk ten kosten van je foto.

Ik vind AH's stappenplan helemaal niet verkeerd. Nachtfotografie/lange sluitertijd vraagt nou eenmaal een hoop geduld.

Ik zou alleen het diafragmagetal iets kleiner doen als je er helemaal niet uitkomt.
AlwaysHappymaandag 14 januari 2019 @ 13:34
quote:
6s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:28 schreef Isdatzo het volgende:
Foto's maken met een lange sluitertijd is per definitie niet efficient. Je moet een statief erbij pakken, handmatig scherpstellen, filtertjes dit dat, rekenen met je belichting. Het is veel efficiŽnter om je ISO omhoog te knallen en gewoon die foto te maken.
Ja, het gaat me dan ook om het effect van lange sluitertijd :D En bedankt voor de tips! ND Filter gebruik ik inderdaad al (een variabel ND filter van Hoya als ik het goed heb). Merk inderdaad dat je dan al gauw naar MF moet gaan. Maar als ik het te donker maak zie ik niet meer waar ik op focus omdat het hele schermpje van live view te donker is.

quote:
0s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:23 schreef Hojdhopper het volgende:

[..]

Wat bedoel je precies met dat het efficiŽnter kan? Sneller? Ik doe het ook ongeveer op jouw manier, alleen dan met een remote ipv zelfontspanner.

Vind het dan wel een uitdaging om verschillende instellingen en sluitertijden te proberen. Je kan idd aan de filter gaan zoals Isdatzo zegt (zelf ook gedaan) maar het maakt het er niet "efficiŽnter" op.
EfficiŽnter was inderdaad niet het juiste woord. Bedoelde meer dat er mensen zijn die een sluitertijd van 30 seconden gebruiken, maar in aperture mode (rond F14-16) krijg ik dus niet iets langer dan 10-12 seconden of zo. In manual stand kan je de sluitertijd natuurlijk gewoon op 30 seconden zetten, maar dan is de foto overbelicht. Jij ook bedankt!
Isdatzomaandag 14 januari 2019 @ 13:38
quote:
7s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:34 schreef AlwaysHappy het volgende:

[..]

Ja, het gaat me dan ook om het effect van lange sluitertijd :D En bedankt voor de tips! ND Filter gebruik ik inderdaad al (een variabel ND filter van Hoya als ik het goed heb). Merk inderdaad dat je dan al gauw naar MF moet gaan. Maar als ik het te donker maak zie ik niet meer waar ik op focus omdat het hele schermpje van live view te donker is.

[..]

EfficiŽnter was inderdaad niet het juiste woord. Bedoelde meer dat er mensen zijn die een sluitertijd van 30 seconden gebruiken, maar in aperture mode (rond F14-16) krijg ik dus niet iets langer dan 10-12 seconden of zo. In manual stand kan je de sluitertijd natuurlijk gewoon op 30 seconden zetten, maar dan is de foto overbelicht. Jij ook bedankt!
Lichtmeting en scherpstellen doe je voordat je het ND-filter erop schroeft.
houdjemondmaandag 14 januari 2019 @ 13:44
quote:
14s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:38 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Lichtmeting en scherpstellen doe je voordat je het ND-filter erop schroeft.
Dan is je orginele belichting toch niet correct? :?
Isdatzomaandag 14 januari 2019 @ 13:51
quote:
1s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:44 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Dan is je orginele belichting toch niet correct? :?
Nee, maar als je een X-stop ND-filter gebruikt dan weet je dat je je belichting X-stops moet aanpassen. Met ND-filter op de lens kan de camera over het algemeen geen fatsoenlijke lichtmeting meer doen.

Dus je doet de lichtmeting voor het filter erop gaat.
AlwaysHappymaandag 14 januari 2019 @ 14:05
quote:
14s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:38 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Lichtmeting en scherpstellen doe je voordat je het ND-filter erop schroeft.
^O^ ^O^
houdjemondmaandag 14 januari 2019 @ 14:49
quote:
7s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:51 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Nee, maar als je een X-stop ND-filter gebruikt dan weet je dat je je belichting X-stops moet aanpassen. Met ND-filter op de lens kan de camera over het algemeen geen fatsoenlijke lichtmeting meer doen.

Dus je doet de lichtmeting voor het filter erop gaat.
Yush dan hadden we het over hetzelfde alleen anders verwoord ^O^
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:19
Het is wellicht niet de goede plek; maar heeft iemand iets meer verstand van regels mbt het fotograferen op een begraafplaats? CQ het publiceren daarvan.

Het betreft een hele oude welke nu bestempeld is als gevaarlijk, er wordt ook niet meer "actief" begraven, en dat triggert HJM's fascinatie natuurlijk. Ben er een dikke 15 jaar geleden eens geweest, maar toen was ik nog jong en onbezonnen O+ ..
Isdatzodinsdag 15 januari 2019 @ 14:22
Het lijkt me dat dat gewoon mag, en als je er geen heel gekke dingen van plan bent zal er ook geen haan naar kraaien.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:23
quote:
7s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:22 schreef Isdatzo het volgende:
Het lijkt me dat dat gewoon mag, en als je er geen heel gekke dingen van plan bent zal er ook geen haan naar kraaien.
De keren dat ik er was, was er al niemand te bekennen.

Vrij toegankelijk tussen zons-op en ondergang..

Ik was ieg niet van plan om "onrespectvolle" plaatjes te maken of een schep mee te nemen. :D
Isdatzodinsdag 15 januari 2019 @ 14:25
Ga ervoor.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:27
Plaatje uit het lokale zeikerdje;
54dc1963-4201-4f8f-9244-44538d81368d.jpg

Ik vind dit dus tres fascinerend.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:28
F it, ik ga wel even kijken, is het niks ben ik zo weer thuis, is het grandioos dan post ik de foto's later. O+
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 14:28
Zonde eigenlijk he. In Edinburgh heb je ook veel van die plekken.

Ben wel benieuwd wat er gevaarlijk aan is.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:31
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:28 schreef Thinkk-Pinkk het volgende:
Zonde eigenlijk he. In Edinburgh heb je ook veel van die plekken.

Ben wel benieuwd wat er gevaarlijk aan is.
Heb het gemeenterapport even gelezen.. verzakkingen vooral. Dus een verkeerde stap en je ligt tussen de knekels :X
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 14:33
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:31 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Heb het gemeenterapport even gelezen.. verzakkingen vooral. Dus een verkeerde stap en je ligt tussen de knekels :X
Oh ja vermoedde al zo iets. Dat is niet handig. Voorzichtig aan dan!
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:34
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:33 schreef Thinkk-Pinkk het volgende:

[..]

Oh ja vermoedde al zo iets. Dat is niet handig. Voorzichtig aan dan!
Ja, ene kant heel spannend en "tof" andere kant een beetje eng.
Maar de fascinatie wint, dus ik ga nu gewoon even kijken :@
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 14:42
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:34 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Ja, ene kant heel spannend en "tof" andere kant een beetje eng.
Maar de fascinatie wint, dus ik ga nu gewoon even kijken :@
Ik zou wel even tegen iemand zeggen waar je bent dan voor je straks in een knekelput ligt en niemand weet waar je bent :+
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 14:49
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:42 schreef Thinkk-Pinkk het volgende:

[..]

Ik zou wel even tegen iemand zeggen waar je bent dan voor je straks in een knekelput ligt en niemand weet waar je bent :+
Mama is op de hoogte :Y .
Isdatzodinsdag 15 januari 2019 @ 15:03
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 14:31 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Heb het gemeenterapport even gelezen.. verzakkingen vooral. Dus een verkeerde stap en je ligt tussen de knekels :X
Ik zou hier wel een beetje de humor van in kunnen zien.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 15:49
quote:
10s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 15:03 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Ik zou hier wel een beetje de humor van in kunnen zien.
Ik zit al onder de modder. Zou je net zien dat er vandaag inspectie is op "mijn favoriete" gedeelte. De 1800-tjes :( dus ik zit een tikje verdekt opgesteld te wachten tot ze klaar zijn 8-)
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 15:50
Inb4 ik geloof je niet;

IMG-20190115-WA0014.jpg
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 16:47
En weer thuis. Ik heb de plaatjes. Wat ik ermee wil/ga doen ga ik zelf nog even over nadenken, viel me toch een tikje zwaarder dan ik dacht.
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 17:06
Het is ook best indrukwekkend.
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 19:16
Ik heb ook een vraag en waarschijnlijk een hele stomme.

De lens die ik het meeste gebruik. Mijn nikkor 18-140 heeft niet het oneindig tekentje erop staan hoe moet ik hem dan focussen voor sterren?
Ener-Gdinsdag 15 januari 2019 @ 19:22
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 19:16 schreef Thinkk-Pinkk het volgende:
Ik heb ook een vraag en waarschijnlijk een hele stomme.

De lens die ik het meeste gebruik. Mijn nikkor 18-140 heeft niet het oneindig tekentje erop staan hoe moet ik hem dan focussen voor sterren?
liveview, inzoomen en dan gewoon met de hand ;)
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 19:34
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 19:22 schreef Ener-G het volgende:

[..]

liveview, inzoomen en dan gewoon met de hand ;)
Helemaal tot max inzoomen? Ik krijg die ellende maar niet onder de knie he.
Ener-Gdinsdag 15 januari 2019 @ 19:39
Yep, de liveview inzoomen dus. Zodat ie een detail in het hele beeld laat zien.

Als je op de maan kan autofocussen wil dat ook nog wel. Simpelweg op het oneindig tekentje zetten is niet zaligmakend, want de meeste lenzen kunnen nog een stukje verder dan dat, en dan zit je er nooit precies op.
Dat zie je pas door een (ingezoomde) liveview.

Alvast aan het oefenen voor de aankomende maansverduistering? :P
Thinkk-Pinkkdinsdag 15 januari 2019 @ 19:49
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 19:39 schreef Ener-G het volgende:
Yep, de liveview inzoomen dus. Zodat ie een detail in het hele beeld laat zien.

Als je op de maan kan autofocussen wil dat ook nog wel. Simpelweg op het oneindig tekentje zetten is niet zaligmakend, want de meeste lenzen kunnen nog een stukje verder dan dat, en dan zit je er nooit precies op.
Dat zie je pas door een (ingezoomde) liveview.

Alvast aan het oefenen voor de aankomende maansverduistering? :P
.vertrek vrijdag nacht naar Oostenrijk en daar kun je vaak zo mooi de sterren zien haha. Dus dacht ik neem mijn camera mee.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 20:16
Nou, ik zal maar wat posten; maar met een sidenote, lees het alsjeblieft niet als misplaatste arrogantie of als "kijk mij mezelf goed vinden".

Ik doe dit al jaren *rekent* 18 om precies te zijn, ik kan mijn body en objectieven dromen, daar ligt het allemaal niet aan.
Ik deed thuis de plaatjes terugkijken en wŠt een ellende. Ik zou bijna denken dat iets of iemand vandaag niet op de foto wou, terwijl ik niet bijgelovig ben, ik vraag dit rondje dus eens om ordinaire CC of input.
Ruis op 100 iso, mijn gras is chemisch groen, 80% is bewogen terwijl ik prima uit de hand kan schieten op 1/60 of hoger... Wie oh wie kan er wat mee, of wilt eens mee?
Het was alles bij elkaar een "leuk uitstapje" verder, of wellicht moeten we sommige dingen maar met rust laten.. :@

NAN0572.jpg
NAN0675.jpg

Hier ben ik nog aardig blij mee; onder de spoiler gaat het mis;

SPOILER
NAN0609.jpg
NAN0707.jpg
NAN0736.jpg
NAN0801.jpg
Heb er nog tighonderd trouwens.
PdeHoogdinsdag 15 januari 2019 @ 22:04
quote:
7s.gif Op maandag 14 januari 2019 13:14 schreef Isdatzo het volgende:
- Altijd handmatig scherpstellen (AF doet het sowieso niet meer met een sterk ND-filter)
Ben ik niet helemaal met je eens. Ik heb een 10 stops filter en ik stel gewoon scherp. Wel alles op liveview.
derLudolfdinsdag 15 januari 2019 @ 22:08
Ik vind ze sowieso erg donker allemaal. In welke stand maak je foto's.

Vind bij die tweede foto het jammer dat die pot er niet helemaal op staat, qua compositie vind ik die verder wel leuk.
derLudolfdinsdag 15 januari 2019 @ 22:11
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:04 schreef PdeHoog het volgende:

[..]

Ben ik niet helemaal met je eens. Ik heb een 10 stops filter en ik stel gewoon scherp. Wel alles op liveview.
Ligt aan het objectief natuurlijk. Een Canon EF50 1.2/L of een Sigma zoom geval met een max diafragma van 6.3
PdeHoogdinsdag 15 januari 2019 @ 22:21
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:11 schreef derLudolf het volgende:

[..]

Ligt aan het objectief natuurlijk. Een Canon EF50 1.2/L of een Sigma zoom geval met een max diafragma van 6.3
Zou geen verschil moeten maken. Het heeft volgens mij niets meer diafragma te maken. Ik denk alleen dat je liveview nodig hebt. Zo zonder liveview zal het neit werken want idd....te donker.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 22:38
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:08 schreef derLudolf het volgende:
Ik vind ze sowieso erg donker allemaal. In welke stand maak je foto's.

Vind bij die tweede foto het jammer dat die pot er niet helemaal op staat, qua compositie vind ik die verder wel leuk.
Je mist het tikje hals van de kruik/pot?

En donker, mwah, ik noem ze gloomy, onderbelicht zijn de eerste 2 niet, hier dan.
derLudolfdinsdag 15 januari 2019 @ 22:39
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:38 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Je mist het tikje hals van de kruik/pot?
Jup.
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 22:40
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:39 schreef derLudolf het volgende:

[..]

Jup.
Zat mezelf net te editten. :@
houdjemonddinsdag 15 januari 2019 @ 22:43
quote:
1s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:39 schreef derLudolf het volgende:

[..]

Jup.
SOOC compleet.
SPOILER
fok.jpg
Isdatzodinsdag 15 januari 2019 @ 23:36
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 22:04 schreef PdeHoog het volgende:

[..]

Ben ik niet helemaal met je eens. Ik heb een 10 stops filter en ik stel gewoon scherp. Wel alles op liveview.
Bedoel je met autofocus in liveview? Dat kan ja, maar waarom zou je dat doen wanneer je de boel toch op statief hebt? Het zal nooit beter worden dan handmatig scherpstellen in liveview (hoogstens evenaren) en voor de tijdwinst hoef je het ook niet te doen wanneer je toch al met ND-filters bezig bent.
Isdatzodinsdag 15 januari 2019 @ 23:38
quote:
0s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 20:16 schreef houdjemond het volgende:
Nou, ik zal maar wat posten; maar met een sidenote, lees het alsjeblieft niet als misplaatste arrogantie of als "kijk mij mezelf goed vinden".

Ik doe dit al jaren *rekent* 18 om precies te zijn, ik kan mijn body en objectieven dromen, daar ligt het allemaal niet aan.
Ik deed thuis de plaatjes terugkijken en wŠt een ellende. Ik zou bijna denken dat iets of iemand vandaag niet op de foto wou, terwijl ik niet bijgelovig ben, ik vraag dit rondje dus eens om ordinaire CC of input.
Ruis op 100 iso, mijn gras is chemisch groen, 80% is bewogen terwijl ik prima uit de hand kan schieten op 1/60 of hoger... Wie oh wie kan er wat mee, of wilt eens mee?
Het was alles bij elkaar een "leuk uitstapje" verder, of wellicht moeten we sommige dingen maar met rust laten.. :@

[ afbeelding ]
[ afbeelding ]

Hier ben ik nog aardig blij mee; onder de spoiler gaat het mis;

SPOILER
Heb er nog tighonderd trouwens.
Ik zie niet precies wat het probleem is eigenlijk(?). De foto's lijken wat onderbelicht maar ik zie niet direct spoken aan het werk of zo >:O .
houdjemondwoensdag 16 januari 2019 @ 00:12
quote:
7s.gif Op dinsdag 15 januari 2019 23:38 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Ik zie niet precies wat het probleem is eigenlijk(?). De foto's lijken wat onderbelicht maar ik zie niet direct spoken aan het werk of zo >:O .
Als "vreemde oogjes" het niet zien.. Tikje donker is bewust :*
Clayton1dinsdag 22 januari 2019 @ 21:29
quote:
1s.gif Op maandag 14 januari 2019 12:08 schreef houdjemond het volgende:

[..]

Dit. En in het vorige deeltje stonden ook hele goede tips mbt donkere kleding en niet je lens tegen het raam parkeren :Y . Ben benieuwd hoe je vogeltjes eruit komen *O*
Zo, dus nog niet zoals ik graag zou hebben, maar ik heb ook geen polar filter
1k0.jpg
Ouwesokwoensdag 23 januari 2019 @ 22:07
quote:
0s.gif Op dinsdag 22 januari 2019 21:29 schreef Clayton1 het volgende:

[..]

Zo, dus nog niet zoals ik graag zou hebben, maar ik heb ook geen polar filter
[ afbeelding ]
Een polarisatiefilter gaat in dit geval weinig doen. bij een volgende keer wel je belichting iets naar de + zetten. Met +0.7 was ie al een stuk fraaier geworden.
[sub]Door de erg lichte lucht achter het vogeltje gaat een automaat nogal snel onderbelichten[]/sub]
Of hem in RAW opnemen, dan is die correctie nog achteraf te doen.
Isdatzodonderdag 24 januari 2019 @ 17:04
Sowieso is 'ie niet scherp en zie ik ongelofelijk veel CA.
Clayton1donderdag 24 januari 2019 @ 22:28
CA - Chromatic aberration

Chromatische aberraties zijn optische fouten van objectieven waarbij de verschillende golflengten van licht niet op dezelfde manier gebroken worden door de lens. Meestal uit chromatische abberatie zich in 'purple fringing' (vaak afgekort naar PF); paarse randjes om je onderwerp op het punt waar veel contrastverschil is. Bijvoorbeeld bij de takken van een boom tegen een heldere lucht.

Dat deze lijntjes vaak paars zijn komt doordat deze kleur zich aan de rand voor het voor ons zichtbare kleurspectrum bevindt; objectieven worden zo goed mogelijk gecorrigeerd voor het middenspectrum en minder voor de rand van het spectrum.
cherrycokedinsdag 19 februari 2019 @ 20:13
Auf8MIn.jpg

dag zon,

maan super fel kreeg hem er niet mooi op :'( :@

SPOILER
qtX8prv.jpg
daarna verdween de maan achter de wolken, gemiste kans :'(
Ener-Gdinsdag 19 februari 2019 @ 20:19
Voor de volle maan heb je nog best een snelle sluitertijd nodig, sowieso 1/200 tot 1/320 of sneller, anders is ie onscherp door de beweging van de maan zelf :)
Isdatzodinsdag 19 februari 2019 @ 20:34
quote:
0s.gif Op dinsdag 19 februari 2019 20:19 schreef Ener-G het volgende:
Voor de volle maan heb je nog best een snelle sluitertijd nodig, sowieso 1/200 tot 1/320 of sneller, anders is ie onscherp door de beweging van de maan zelf :)
Nee joh, zo rap gaat die maan niet. Als je niet langzamer dan een seconde gaat dan moet het (een beetje afhankelijk van je brandpuntsafstand) prima gaan.
Isdatzodinsdag 19 februari 2019 @ 20:39
De foto is ook niet echt bewogen zo te zien, de focus ligt eerder ervoor/erachter en hij is wat overbelicht. Met een wat betere belichting en scherpstelling zou het resultaat al vrij aardig zijn denk ik.
Ener-Gdinsdag 19 februari 2019 @ 20:56
quote:
7s.gif Op dinsdag 19 februari 2019 20:34 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Nee joh, zo rap gaat die maan niet. Als je niet langzamer dan een seconde gaat dan moet het (een beetje afhankelijk van je brandpuntsafstand) prima gaan.
Hangt wel van de brandpuntsafstand af ja. Met mn 1000mm zie je hem wel letterlijk uit beeld zweven, dacht eerst dat mn statief niet goed vastgedraaid was :+
Ouwesokdinsdag 19 februari 2019 @ 21:29
Lichtmeten is bij maanfoto's ook nogal een hachelijke onderneming. Wil je een doortekend oppervlak, zet dan ůf je automaat op spotmeting ůf je correctie een flink end naar de minkant zodat die donkere achtergrond niet meer meedoet.

Bij hele lange brandpunten zie je zoals boven al gezegd de maan door je zoekerbeeld schuiven en inderdaad wat Ener-G zegt ga je twijfelen of alle schroeven van je statief wel goed vastgedraaid zijn.
Pietverdrietzaterdag 16 maart 2019 @ 12:06
Ik vraag me af hoe men deze foto van de schokgolven heeft gemaakt
https://www.volkskrant.nl(...)sbarriere-~b34bb9b0/
Ouwesokzaterdag 16 maart 2019 @ 13:08
quote:
1s.gif Op zaterdag 16 maart 2019 12:06 schreef Pietverdriet het volgende:
Ik vraag me af hoe men deze foto van de schokgolven heeft gemaakt
https://www.volkskrant.nl(...)sbarriere-~b34bb9b0/
Het lijkt me een soort samengesteld beeld met een 'gewone' opname van de beide straaljagers gemonteerd op het beeld van een 'ding' (of in goed Nederlands een 'device') dat die schokgolven in kaart kan brengen.
Qua fotografie weer zo'n puik voorbeeld hoe wetenschappelijke fotografie ook gewoon mooi kan worden gemaakt.

Schokgolven in beeld brengen is nog best een opgave, zeker als je het met ťťn enkel apparaat wilt doen. Mooie voorbeelden zie je op Discovery bij de vele explosies die bij de Mythbusters werden gefilmd, met een highspeed-camera is dan de schokgolf van zo'n explosie soms fraai zichtbaar.

Met een 'gewone'opname kom je qua fotograferen bij een straaljager die tegen of boven de geluidssnelheid vliegt hooguit tot een 'vapor cone', een soort trechter van water die je kort rondom de romp ziet hangen en die de drukgolven zichtbaar maakt. Een vapor cone fotograferen is nog best lastig, het effect doet zich meestal maar vrij kort voor en ook alleen bij de juiste snelheid en luchtvochtigheid. Beetje kennis, goed observeren, goeie timing, twee emmers vol puur geluk en dan ťťn enkel schot.

Check onderstaand flimpje van laatste luchtmachtdagen, alweer een paar jaar geleden waarbij je die vapor cone heel even kunt zien.
en ondanks het onderschrift van het filmpje gaf de F35 geen sonic boom, als dat was gebeurd was de luchtmacht nu nůg bezig geweest om het allemaal uit te leggen
Leuk overigens om dat filmpje nu ineens te vinden, ik moet zo ongeveer naast degene hebben gestaan die het opnam.

Bij de eerste F35 zag ik die vapor cone opkomen en dan weet je dat de kans vrij groot is dat het bij die tweede ook gaat gebeuren. Bij de tweede vuurde ik dus de camera af op het moment dat ik de vapor cone zag ontstaan, toen de spiegel weer terug was zag ik net de laatste glimp van de vapor cone, op mijn display zag ik echter dat ik min of meer in de prijzen zat.

27529078552_44f8ebebfb_o.jpgF-35 Lightning II by Ouwesok, on Flickr

en ja, ik post dat ding wel vaker maar het is een opname waar ik best wel blij mee ben, voornamelijk omdat ie aardig aantoont dat mijn 'one-shot-one-kill-aanpak nog zo slecht niet is.
IrishBastardzaterdag 16 maart 2019 @ 13:36
Vette plaat!
Isdatzozaterdag 16 maart 2019 @ 15:04
quote:
1s.gif Op zaterdag 16 maart 2019 12:06 schreef Pietverdriet het volgende:
Ik vraag me af hoe men deze foto van de schokgolven heeft gemaakt
https://www.volkskrant.nl(...)sbarriere-~b34bb9b0/
Zoektip: het schliereneffect. De essentie is het verschil in brekingsindex van de lucht veroorzaakt door verschillen in dichtheid. Ik was alleen bekend met vaste opstellingen in een laboratorium, dat ze dit in de lucht hebben uitgevoerd is een beste prestatie.
Ouwesokzaterdag 16 maart 2019 @ 15:17
quote:
7s.gif Op zaterdag 16 maart 2019 15:04 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Zoektip: het schliereneffect. De essentie is het verschil in brekingsindex van de lucht veroorzaakt door verschillen in dichtheid. Ik was alleen bekend met vaste opstellingen in een laboratorium, dat ze dit in de lucht hebben uitgevoerd is een beste prestatie.
Ik zat inderdaad ook al aan het schliereneffect te denken maar zelfs in een laboratoriumsetting is het al een heidense klus om dat vast te leggen.
Je zou gaan denken dat NASA wel zo ongeveer de droomwerkgever moet zijn als je handig bent met beeld en je aderen vol met een soort wetenschappelijk bloed zitten.
Pietverdrietzaterdag 16 maart 2019 @ 15:33
quote:
7s.gif Op zaterdag 16 maart 2019 15:04 schreef Isdatzo het volgende:

[..]

Zoektip: het schliereneffect. De essentie is het verschil in brekingsindex van de lucht veroorzaakt door verschillen in dichtheid. Ik was alleen bekend met vaste opstellingen in een laboratorium, dat ze dit in de lucht hebben uitgevoerd is een beste prestatie.
Schliereneffect ken ik, maar niet in het vrije veld, en dan ook niet als kleurenfoto.
Ik vind het een hele knappe foto, maar heb het vermoeden dat die idd zoals ouwe sok zegt samengesteld is, stacking, uit verschillende foto’s met valse kleuren erin voor de schokgolven.
Mooi stukje werk
Mij lijkt het trouwens dat ze niet sneller dan het geluid vliegen.
Isdatzozaterdag 16 maart 2019 @ 17:19
Ze vliegen wel degelijk sneller dan de voortplantingssnelheid van het geluid, anders ontstaan er niet van die mooi ontwikkelde drukgolven.

Ik denk eigenlijk ook niet dat het een compositie is, want dan zou die enkel uit frames moeten bestaan waarin beide vliegtuigen op identieke relatieve posities van elkaar bevinden. Als dat niet zo is, dan krijg je namelijk een ander interferentiepatroon.

De kleuren zijn inderdaad vals.
Pietverdrietzaterdag 16 maart 2019 @ 17:29
quote:
7s.gif Op zaterdag 16 maart 2019 17:19 schreef Isdatzo het volgende:
Ze vliegen wel degelijk sneller dan de voortplantingssnelheid van het geluid, anders ontstaan er niet van die mooi ontwikkelde drukgolven.

Ik denk eigenlijk ook niet dat het een compositie is, want dan zou die enkel uit frames moeten bestaan waarin beide vliegtuigen op identieke relatieve posities van elkaar bevinden. Als dat niet zo is, dan krijg je namelijk een ander interferentiepatroon.

De kleuren zijn inderdaad vals.
Stuk gevonden hoe het gedaan is
https://www.nasa.gov/cent(...)ock_and_awesome.html

https://www.nasa.gov/cent(...)ave-interaction.html
Ouwesokzaterdag 16 maart 2019 @ 17:54
quote:
Best wel mooi dat ze het ook gewoon allemaal redelijk behapbaar uitleggen hoe ze het hebben gemaakt.
Clayton1donderdag 21 maart 2019 @ 20:38
Hoe komt die wazige omgeving, en hoe voorkom ik het?

1k0.jpg

Met Sigma 105mm macro
AlwaysHappydonderdag 21 maart 2019 @ 20:53
quote:
0s.gif Op donderdag 21 maart 2019 20:38 schreef Clayton1 het volgende:
Hoe komt die wazige omgeving, en hoe voorkom ik het?

[ afbeelding ]

Met Sigma 105mm macro
Welke F stop?
Ouwesokdonderdag 21 maart 2019 @ 20:55
quote:
0s.gif Op donderdag 21 maart 2019 20:38 schreef Clayton1 het volgende:
Hoe komt die wazige omgeving, en hoe voorkom ik het?

[ afbeelding ]

Met Sigma 105mm macro
Twee dingen:
1 Meer scherptediepte proberen te krijgen. Ik zet met diezelfde 105mm het diafragma meestal op 11 en als ik het licht ervoor heb gaat ie nog een stop verder dicht.

Daarmee los je wel een deel van het vraagstuk op maar niet alles, in het macrobereik wordt die scherptediepte namelijk wel ietsies groter bij diafragmeren maar nooit zoveel als je eigenlijk zou willen. Vooral vanuit deze hoek, zo langs een muur krijg je dit effect.

2 Een andere aanvalshoek kiezen als dat kan. Die scherptediepte wordt er niet groter van maar je krijgt wel meer insect in je scherptevlak.

Kijk, de mijne doet het ook (want elke lens in het macrobereik doet het) maar door een net iets andere hoek valt het minder op.

46276191405_1b71a716e3_o.jpgCalliphora vicina by Ouwesok, on Flickr
Clayton1donderdag 21 maart 2019 @ 20:58
quote:
7s.gif Op donderdag 21 maart 2019 20:53 schreef AlwaysHappy het volgende:

[..]

Welke F stop?
Hij stond op 5.6
GTWdonderdag 21 maart 2019 @ 21:04
als het beest stilzit: Focus stacking. Dan maak je meerdere opnamens met andere scherpstelpunten en doe je later alles in photoshop gladstrijken. Gebruiken advertising photographers vaak voor juwelen, bijvoorbeeld
Clayton1donderdag 21 maart 2019 @ 21:13
quote:
0s.gif Op donderdag 21 maart 2019 20:55 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Twee dingen:
1 Meer scherptediepte proberen te krijgen. Ik zet met diezelfde 105mm het diafragma meestal op 11 en als ik het licht ervoor heb gaat ie nog een stop verder dicht.

Daarmee los je wel een deel van het vraagstuk op maar niet alles, in het macrobereik wordt die scherptediepte namelijk wel ietsies groter bij diafragmeren maar nooit zoveel als je eigenlijk zou willen. Vooral vanuit deze hoek, zo langs een muur krijg je dit effect.

2 Een andere aanvalshoek kiezen als dat kan. Die scherptediepte wordt er niet groter van maar je krijgt wel meer insect in je scherptevlak.

Kijk, de mijne doet het ook (want elke lens in het macrobereik doet het) maar door een net iets andere hoek valt het minder op.

[ link | afbeelding ]Calliphora vicina by Ouwesok, on Flickr
We gaan ermee aan de slag wellicht morgen, aan het weer zal het niet liggen,al heb ik weinig tijd ,
Clayton1maandag 25 november 2019 @ 20:53
En weer wat nieuw leven inblazen dus, go on
Isdatzowoensdag 4 december 2019 @ 12:12
Dat werkt het best met een foto denk ik.
Thinkk-Pinkkwoensdag 4 december 2019 @ 12:14
Zal ik eens dan?

Zijn er in lightroom makkelijke manieren om die grijze zweem eraf te krijgen?

gURRojz.jpg
Isdatzowoensdag 4 december 2019 @ 12:57
Door het tegenlicht heb je wat aan contrast ingeleverd. Ik gebruik zelf lightroom alleen als catalogus, maar ik zou in photoshop in een quick-mask een gradient van linksonder naar rechtsboven trekken en vervolgens dat quick-mask toepassen op een levels adjustment layer en daarmee het contrast een beetje optrekken.

Volgens mij moet dat ook vrij eenvoudig in lightroom kunnen.
Isdatzowoensdag 4 december 2019 @ 12:59
Even quick and dirty toegpast:

gURRojz2.jpg
Thinkk-Pinkkwoensdag 4 december 2019 @ 13:00
quote:
7s.gif Op woensdag 4 december 2019 12:57 schreef Isdatzo het volgende:
Door het tegenlicht heb je wat aan contrast ingeleverd. Ik gebruik zelf lightroom alleen als catalogus, maar ik zou in photoshop in een quick-mask een gradient van linksonder naar rechtsboven trekken en vervolgens dat quick-mask toepassen op een levels adjustment layer en daarmee het contrast een beetje optrekken.

Volgens mij moet dat ook vrij eenvoudig in lightroom kunnen.
Je strooit nu allemaal met termen waar ik nog nooit van gehoord heb haha.

Ik kruip zo snel mogelijk achter mijn laptop om het even te bekijken.
Thinkk-Pinkkwoensdag 4 december 2019 @ 13:00
quote:
2s.gif Op woensdag 4 december 2019 12:59 schreef Isdatzo het volgende:
Even quick and dirty toegpast:

[ afbeelding ]
Scheelt al een hele hoop :Y
Isdatzowoensdag 4 december 2019 @ 13:16
quote:
0s.gif Op woensdag 4 december 2019 13:00 schreef Thinkk-Pinkk het volgende:

[..]

Je strooit nu allemaal met termen waar ik nog nooit van gehoord heb haha.

Ik kruip zo snel mogelijk achter mijn laptop om het even te bekijken.
Ik heb even in lightroom gespiekt, en daar moet je onder 'develop' het 'graduated filter' pakken. Vervolgens kan je dan met allemaal schuifjes zoals exposure / contrast / etc spelen.
shizdinsdag 18 februari 2020 @ 22:47
Tip voor beginners (en andere geÔnteresseerden), was vroeger mijn go-to aanbeveling voor mensen om een beter begrip te krijgen van fotografie, destijds de gratis fotografie basiscursus van Karl Taylor. Helaas was die al jaren niet meer toegankelijk, maar hij heeft 'em geŁpdate en opnieuw uitgebracht!


https://www.karltayloreducation.com/free-photography-course/
Clayton1woensdag 2 juni 2021 @ 23:07
Deze weer eens activeren? ik zie hier dat er diverse vragen voorbij komen inclusief die van me zelf.
Thinkk-Pinkkwoensdag 2 juni 2021 @ 23:28
Oh ja ik heb een camera …

Die ook weer eens van stal halen.
Clayton1woensdag 9 juni 2021 @ 23:15
Wie heeft er tips?

ik merk dat als ik foto`s maak met b.v. een 70-300 mm lens
en de vogel zit vrij ver weg en de zoom helemaal moet uitdraaien de meeste foto`s onscherp zijn.

1k0.jpg

Ik ga er even vanuit dat dit bewegings onscherpte is .
Dit omdat het lastig is om dan het boeltje stil te houden.

Heeft er iemand tips hoe dit beter kan?
shizdonderdag 10 juni 2021 @ 01:28
@Clayton1 Je zegt het zelf al, bewegingsonscherpte, dus snellere sluitertijd. Normaal gesproken hanteer je dan de vuistregel dat je focal length 'x' in mm (fullframe equivalent) dan minimaal ook de 'x' is in je sluitertijd 1/'x'. Stel, ik gebruik een 50mm op MFT met 2x crop factor is de FF equivalent 100mm, dan wil je eigenlijk minimaal 1/100 gebruiken. Bij bewegende onderwerpen als vogels wil je dat het liefste nog fors sneller hebben. Wat is je EXIF data?

Het is altijd de liefdesverhoudingdriehoek tussen sluitertijd, diafragma en ISO (externe factor als belichten heeft weinig zin en ND helpt niks). Sluitertijd omhoog = diagrama wijder en/of ISO hoger. Probleem bij diafragma wijder, de depth of field wordt dan ook nauwer en de lens doorgaans zachter. Bij ophogen ISO krijg je meer ruis.

Wat kun je nog doen? Statief, tri- of gewoon monopod (camera met in-body sensor stabilisatie eventueel in combinatie zelfs met lens stabilisatie helpt ook natuurlijk). De focus in de afbeelding lijkt ook op het contrastrijke hout te liggen achter de vogel, i.p.v. op de vogel? Ff door je modes gaan of je wel de optimale autofocus setting gebruikt, eventueel manual focus overwegen.

Dat is zo'n beetje het scala aan opties.
Thinkk-Pinkkdonderdag 10 juni 2021 @ 10:07
Ik heb ook een nikkor 70-300. En ik merk dat die vanaf 250 ook erg soft wordt. Dat kun je ook nog eens testen. Eigenlijk probeer ik die nooit meer in te zoomen dan 250.
shizdonderdag 10 juni 2021 @ 10:08
True. :Y Meestal hebben zooms een 'sweetspot' range. Meestal richting de uiteinden minder, eigenlijk logisch dat de sweetspot ergens in het midden ligt, maar inderdaad een puntje om dan bij stil te staan ook.
Isdatzodonderdag 10 juni 2021 @ 10:40
Het is niet alleen de lensonscherpte en beweging, de focus ligt ook achter de kwikstaart: je ziet een band waarin de foto het scherpst minst onscherp is in het midden van de foto over de grond en het gras lopen.

Is dit een uitsnede van de hele foto?
Ouwesokdonderdag 10 juni 2021 @ 12:01
Qua oplossing om AF-afwijkingen te onderscheppen is het zaak om je zoeker zo goed mogelijk op je ogen af te stellen zodat je ook kunt zien wat je AF precies doet.

Voor de stabiliteit kan een schouderstatiefje ook een prima hulpmiddel zijn. Klein, dus je neemt hem makkelijk mee en effectief qua stabiliseren, met wat oefening hou je zo'n 70-300mm 1/60s stil. In de hele range van stabilisatiehulpmiddelen zit het schouderstatief naar mijn ervaring tussen de driepoot en de eenpoot in qua effect en qua handzaam ga je, op lens- of sensorstabilisatie na niets aangenamers vinden met weinig sjouw en veel effect.
tuurlijk, een driepoot is stabieler maar nodigt bijzonder uit om thuis te laten, zeker omdat tegen tijd dat je hem in stelling hebt met de camera er bovenop het vogeltje al een eind verderop zit

Bij telezooms ga je inderdaad vaak zien dat het stuk tussen de 200 en 300mm wat softer tekent, daarbij komt dan wel dat het door veel mensen ook als softer wordt ervaren omdat het juist bij die brandpuntsrange allemaal niet meer vanzelfsprekend stil wordt gehouden.
Clayton1donderdag 10 juni 2021 @ 20:51
Bedankt allen voor jullie hulp.

@shiz,
F6,3
1/500
iso 800
brandpunt 300

@Isdatzo, dit is idd een uitsnede

@Ouwesok, ik heb zo`n dingetje, dat je ook als schouderstatief kunt gebruiken.
cullmann-080-pod.jpg

[ Bericht 6% gewijzigd door Clayton1 op 10-06-2021 20:57:02 ]
Ouwesokvrijdag 11 juni 2021 @ 10:50
quote:
0s.gif Op donderdag 10 juni 2021 20:51 schreef Clayton1 het volgende:

@:Ouwesok, ik heb zo`n dingetje, dat je ook als schouderstatief kunt gebruiken.
[ afbeelding ]
Van dat Cullmann-dingetje kun je inderdaad een goed schouderstatiefje kneden.
Clayton1zaterdag 12 juni 2021 @ 21:47
quote:
0s.gif Op vrijdag 11 juni 2021 10:50 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Van dat Cullmann-dingetje kun je inderdaad een goed schouderstatiefje kneden.
Heb hem gisteren mee gehad,Vervelend ding, elke keer gaat de kop los zitten die op de camera geschroefd zit
Elpisdinsdag 29 juni 2021 @ 21:01
Scherpstelvraagje.
Vanmiddag stond ik net een macrofoto te nemen van een roos toen er een kauw op de dakrand naast me landde.
Verrast door de kans hem van dichtbij te fotograferen deed ik een poging. In de haast stond hij nog op macrostand met single focus punt. Die in het midden.
Nou ben ik een tikkie teleurgesteld dat hij niet scherp is, maar de bakstenen er wel scherper uit lijken te zien. Of kijk ik scheel?
Ik heb hem in raw wel wat helderder gemaakt want anders is zo'n dier 1 grote zwarte vlek.
Kan dat de reden zijn waarom hij niet scherp is? Of kan die macrostand er nog wat mee te maken hebben

Wat het focuspunt aangeeft:
nADpTWi.png

Gehele foto:
2p18dBN.jpg

Wat ging hier verkeerd?

Heb overigens een Canon 200D en een Tamron 18-400mm lens gebruikt.
Ouwesokwoensdag 30 juni 2021 @ 20:07
quote:
0s.gif Op dinsdag 29 juni 2021 21:01 schreef Elpis het volgende:
Scherpstelvraagje.
Vanmiddag stond ik net een macrofoto te nemen van een roos toen er een kauw op de dakrand naast me landde.
Verrast door de kans hem van dichtbij te fotograferen deed ik een poging. In de haast stond hij nog op macrostand met single focus punt. Die in het midden.
Nou ben ik een tikkie teleurgesteld dat hij niet scherp is, maar de bakstenen er wel scherper uit lijken te zien. Of kijk ik scheel?
Ik heb hem in raw wel wat helderder gemaakt want anders is zo'n dier 1 grote zwarte vlek.
Kan dat de reden zijn waarom hij niet scherp is? Of kan die macrostand er nog wat mee te maken hebben

Wat het focuspunt aangeeft:
[ afbeelding ]

Gehele foto:
[ afbeelding ]

Wat ging hier verkeerd?

Heb overigens een Canon 200D en een Tamron 18-400mm lens gebruikt.
De scherpte lijkt inderdaad meer op de bakstenen te liggen dan op de vogel. Daaarbij aangetekend dat de scherpteindruk er meestal niet van opknapt als je vanuit een RAW veel moet 'ophalen'.

Checken bij je camera of die Focus Priority heeft of Shutter Priority. In het eerste geval wil ie pas ontspannen als ie daadwerkelijk scherpte heeft op de middelste punt, in het tweede geval checkt ie de scherpte niet en vuurt hem gewoon af.

Checkje om te doen met die lens is of ie wel scherpstelt waar je denkt dat ie scherpstelt. Daarvoor neem je een onderwerp dat bij voorkeur niet teveel beweegt met zoveel dingen er omheen waaraan je ook kunt zien als ie ervoor of juist erachter focust.
Daar even mee spelen en dan in de resultaten kijken of de scherpte daar zit waar je 'm hebben wil en zoniet waar ie dan wťl zit.
Voordeeltje van dit soort exercities is dat je ook de AF van je camera steeds beter leert kennen en vooral bespelen en daar heb je dan 'in het veld' weer voordeel van.
Isdatzowoensdag 30 juni 2021 @ 20:14
Als ik zo kijk dan lijkt de bovenkant van de aluminium (?) strip onder de kauw toch wel redelijk scherp te zijn. Op welke AF-stand stond de camera? Kan me voorstellen dat je in de haast wat onder de vogel gefocust hebt, en iets later afgedrukt hebt.
Elpiswoensdag 30 juni 2021 @ 22:03
quote:
0s.gif Op woensdag 30 juni 2021 20:07 schreef Ouwesok het volgende:
De scherpte lijkt inderdaad meer op de bakstenen te liggen dan op de vogel. Daaarbij aangetekend dat de scherpteindruk er meestal niet van opknapt als je vanuit een RAW veel moet 'ophalen'.
Zou je dat kunnen ondervangen door de lichtmeting op deelmeting of spotmeting te zetten?

quote:
0s.gif Op woensdag 30 juni 2021 20:07 schreef Ouwesok het volgende:
Checken bij je camera of die Focus Priority heeft of Shutter Priority. In het eerste geval wil ie pas ontspannen als ie daadwerkelijk scherpte heeft op de middelste punt, in het tweede geval checkt ie de scherpte niet en vuurt hem gewoon af.
Hij staat op AI Focus.
Dat zou een stand er tussenin moeten zijn. Als het onderwerp in beweging zou komen zou hij van One Shot naar AI Servo overschakelen. Als ik het allemaal goed begrijp. (Ondanks dat ik zo'n 25 jaar met een spiegelreflexcamera fotografeer ben ik nog niet zo lang van de automatische standen afgekomen :@ )

quote:
0s.gif Op woensdag 30 juni 2021 20:07 schreef Ouwesok het volgende:
Checkje om te doen met die lens is of ie wel scherpstelt waar je denkt dat ie scherpstelt. Daarvoor neem je een onderwerp dat bij voorkeur niet teveel beweegt met zoveel dingen er omheen waaraan je ook kunt zien als ie ervoor of juist erachter focust.
Daar even mee spelen en dan in de resultaten kijken of de scherpte daar zit waar je 'm hebben wil en zoniet waar ie dan wťl zit.
Voordeeltje van dit soort exercities is dat je ook de AF van je camera steeds beter leert kennen en vooral bespelen en daar heb je dan 'in het veld' weer voordeel van.
Ah dat lijkt me een goede oefening voor me inderdaad.

quote:
7s.gif Op woensdag 30 juni 2021 20:14 schreef Isdatzo het volgende:
Als ik zo kijk dan lijkt de bovenkant van de aluminium (?) strip onder de kauw toch wel redelijk scherp te zijn. Op welke AF-stand stond de camera? Kan me voorstellen dat je in de haast wat onder de vogel gefocust hebt, en iets later afgedrukt hebt.
Op AI focus dus. En misschien wat simpel gedacht van me, maar ik ga ervan uit dat als dat rode vakje op die vogel zit dat hij daar ook zit op het moment van afdrukken. Of werkt dat niet zo? :@
Clayton1woensdag 30 juni 2021 @ 22:32
Kan het niet ( bewegings) onscherpte zijn door te weinig licht.?
Er staat immers bij dat de foto een stuk lichter is gemaakt.
Ook is blijkbaar niet geheel duidelijk welk deel wel scherp is, Ouwesok zegt de stenen, isdatzo zegt de dak strip.
Morri2vrijdag 2 juli 2021 @ 08:29
quote:
0s.gif Op woensdag 30 juni 2021 22:03 schreef Elpis het volgende:

[..]

Zou je dat kunnen ondervangen door de lichtmeting op deelmeting of spotmeting te zetten?
[..]

Hij staat op AI Focus.
Dat zou een stand er tussenin moeten zijn. Als het onderwerp in beweging zou komen zou hij van One Shot naar AI Servo overschakelen. Als ik het allemaal goed begrijp.
[..]

Ja, dat klopt. Ik kreeg er alleen geen mooie foto's mee.

Al vrij snel werd me overal afgeraden om AI Focus te gebruiken. Even gezocht, en dit Engelstalige artikel legt het goed uit.

Uit dat artikel:
"With AI Focus AF there’s often a delay between the subject’s movement and the camera focusing, so focus is often missed. With AI Servo, the camera focuses continuously, no stopping and starting, so there’s no delay when you’re ready to take the photo."

Ik fotografeer alleen maar met of 'One Shot' of 'AI Servo'. Ik zou daar ook eens mee gaan experimenteren.
Elpiszaterdag 3 juli 2021 @ 09:29
quote:
0s.gif Op vrijdag 2 juli 2021 08:29 schreef Morri2 het volgende:

[..]

Ja, dat klopt. Ik kreeg er alleen geen mooie foto's mee.

Al vrij snel werd me overal afgeraden om AI Focus te gebruiken. Even gezocht, en dit Engelstalige artikel legt het goed uit.

Uit dat artikel:
"With AI Focus AF there’s often a delay between the subject’s movement and the camera focusing, so focus is often missed. With AI Servo, the camera focuses continuously, no stopping and starting, so there’s no delay when you’re ready to take the photo."

Ik fotografeer alleen maar met of 'One Shot' of 'AI Servo'. Ik zou daar ook eens mee gaan experimenteren.
Thank you. Klinkt eigenlijk wel logisch. Jack of all trades is veelal master of none.
Daarom had ik ook heel erg getwijfeld over deze lens tov 100-400mm, maar de goede reviews hebben me toch over de streep getrokken.

Experimenteren it is. :)
Ouwesokzaterdag 3 juli 2021 @ 11:48
quote:
0s.gif Op zaterdag 3 juli 2021 09:29 schreef Elpis het volgende:

Experimenteren it is. :)
Dat dus. Wat een instelling doet kun je in de boekjes en de tutorials lezen. Hoe het ťcht werkt en of het voor jou bruikbaar is kom je maar op ťťn manier achter, namelijk door het te gebruiken.
Met hoofdzakelijk vogels en macro op het menu schakel ik meestal tussen 'Servo'(vogels) en 'Single'(macro) en in die laatste stand met slechts een AF-puntje aan.
Dan nog duurt het een paar opnamen voor je ook weet hoe je camera op je onderwerpen reageert, dat verschilt namelijk ook weer per camera/lens-combinatie. Kom je ook weer het beste achter door veel te doen.
Clayton1woensdag 7 juli 2021 @ 20:48
Wat gaat hier fout met de Tamron 70-300 op Macrostand?

1k0.jpg

Heb in die stand nog maar amper een fatsoenlijke foto kunnen maken.
Ouwesokwoensdag 7 juli 2021 @ 23:58
quote:
0s.gif Op woensdag 7 juli 2021 20:48 schreef Clayton1 het volgende:
Wat gaat hier fout met de Tamron 70-300 op Macrostand?

[ afbeelding ]

Heb in die stand nog maar amper een fatsoenlijke foto kunnen maken.
Het lijkt op bewegingsonscherpte. Goed op je sluitertijden letten dat die niet te lang worden en worden ze langer dan 1/125 seconde, dan je ISO omhoog draaien. Met een 80D kun je daarin vrij ver gaan.
Andere oplossing is een schouderstatief of een eenpoot eronder.
In die macrostand sta je effectief met een behoorlijk lange tele in handen.
derLudolfdonderdag 8 juli 2021 @ 00:17
quote:
0s.gif Op woensdag 7 juli 2021 23:58 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Het lijkt op bewegingsonscherpte. Goed op je sluitertijden letten dat die niet te lang worden en worden ze langer dan 1/125 seconde, dan je ISO omhoog draaien. Met een 80D kun je daarin vrij ver gaan.
Andere oplossing is een schouderstatief of een eenpoot eronder.
In die macrostand sta je effectief met een behoorlijk lange tele in handen.
Ik weet niet op welke brandpuntsafstand de foto is gemaakt, maar op 300mm zou ik zelf liever op 1/500 gaan zitten.
Ouwesokdonderdag 8 juli 2021 @ 00:54
quote:
1s.gif Op donderdag 8 juli 2021 00:17 schreef derLudolf het volgende:

[..]

Ik weet niet op welke brandpuntsafstand de foto is gemaakt, maar op 300mm zou ik zelf liever op 1/500 gaan zitten.
Ik heb zelf nogal wat opnamen met een EOS en een dergelijk concept van Sigma gemaakt, daarmee had ik de 1/250 als limiet en dan ging het meestal wel goed. Met een schouderstatief kon ik met de EOS en die Sigma tot pakweg 1/60s gaan met nog veel treffers.

Op de Alfa's ben ik een beetje verwend met de Steadyshot in de camera, daar hou ik een dergelijke lens zonder hulpmiddelen tot ongeveer 1/50s stabiel en soms lukt het zelfs nůg langer.

Voor niet gestabiliseerd en uit het handje zou ik 1/250 als langste sluitertijd nemen. Wordt het langer, dan ISO omhoog ůf een van de genoemde statiefvormen eronder.
Clayton1donderdag 8 juli 2021 @ 20:54
quote:
1s.gif Op donderdag 8 juli 2021 00:17 schreef derLudolf het volgende:

[..]

Ik weet niet op welke brandpuntsafstand de foto is gemaakt, maar op 300mm zou ik zelf liever op 1/500 gaan zitten.
Brandpunt 300mm - sluitertijd 1/350 - ISO staat op auto in dit geval 250
Ouwesokdonderdag 8 juli 2021 @ 21:21
quote:
0s.gif Op donderdag 8 juli 2021 20:54 schreef Clayton1 het volgende:

[..]

Brandpunt 300mm - sluitertijd 1/350 - ISO staat op auto in dit geval 250
Op zich moet ie 1/350s wel stil te houden zijn.

Probeer die macrostand eens uit vanaf een statief en neem dan bijvoorbeeld een bloem ter grootte van zo'n libel als onderwerp met een achtergrond die niet al te licht of donker is.
Zet eventueel de AF uit en draai hem handmatig in de beste scherpte die je kunt krijgen.
Met dergelijke opname krijg je een idee wat er haalbaar moet zijn.

Met 1/320s met een vergelijkbare 70-300mm van Sigma op de A6000 kreeg ik onderstaand
29458245705_340e05f90d_o.jpgLasiommata megera by Ouwesok, on Flickr

Met 1/100s en diezelfde lens, nu op de NEX5N, letterlijk uit het losse handje. Die NEX heeft geen zoeker en daarmee is het een wiebelding om vast te houden.
NEX heeft dan weer geen spiegel, maar die merk je bij een EOS80D eigenlijk ook nauwelijks

26996910040_aecbdb3019_o.jpgCoenagrion puella by Ouwesok, on Flickr
Clayton1donderdag 8 juli 2021 @ 21:25
quote:
0s.gif Op donderdag 8 juli 2021 21:21 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Op zich moet ie 1/350s wel stil te houden zijn.

Probeer die macrostand eens uit vanaf een statief en neem dan bijvoorbeeld een bloem ter grootte van zo'n libel als onderwerp met een achtergrond die niet al te licht of donker is.
Zet eventueel de AF uit en draai hem handmatig in de beste scherpte die je kunt krijgen.
Met dergelijke opname krijg je een idee wat er haalbaar moet zijn.

Met 1/320s met een vergelijkbare 70-300mm van Sigma op de A6000 kreeg ik onderstaand
[ link | afbeelding ]Lasiommata megera by Ouwesok, on Flickr

Met 1/100s en diezelfde lens, nu op de NEX5N, letterlijk uit het losse handje. Die NEX heeft geen zoeker en daarmee is het een wiebelding om vast te houden.
NEX heeft dan weer geen spiegel, maar die merk je bij een EOS80D eigenlijk ook nauwelijks

[ link | afbeelding ]Coenagrion puella by Ouwesok, on Flickr
Iso op auto laten staan?
Ouwesokdonderdag 8 juli 2021 @ 21:55
quote:
0s.gif Op donderdag 8 juli 2021 21:25 schreef Clayton1 het volgende:

[..]

Iso op auto laten staan?
ISO inderdaad op Auto laten staan, maar als je toch bezig bent kun je ook verschillende ISO's instellen en kijken wat het effect op je plaatje is. Leer je je spullen nůg beter begrijpen en daar heb je uiteindelijk alleen maar voordeel van.
Clayton1donderdag 8 juli 2021 @ 21:59
quote:
0s.gif Op donderdag 8 juli 2021 21:55 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

ISO inderdaad op Auto laten staan, maar als je toch bezig bent kun je ook verschillende ISO's instellen en kijken wat het effect op je plaatje is. Leer je je spullen nůg beter begrijpen en daar heb je uiteindelijk alleen maar voordeel van.
morgen testdag, bedankt
shizzaterdag 10 juli 2021 @ 09:15
quote:
12s.gif Op donderdag 10 juni 2021 01:28 schreef shiz het volgende:
@:Clayton1 Je zegt het zelf al, bewegingsonscherpte, dus snellere sluitertijd. Normaal gesproken hanteer je dan de vuistregel dat je focal length 'x' in mm (fullframe equivalent) dan minimaal ook de 'x' is in je sluitertijd 1/'x'. Stel, ik gebruik een 50mm op MFT met 2x crop factor is de FF equivalent 100mm, dan wil je eigenlijk minimaal 1/100 gebruiken. Bij bewegende onderwerpen als vogels wil je dat het liefste nog fors sneller hebben. Wat is je EXIF data?

Het is altijd de liefdesverhoudingdriehoek tussen sluitertijd, diafragma en ISO (externe factor als belichten heeft weinig zin en ND helpt niks). Sluitertijd omhoog = diagrama wijder en/of ISO hoger. Probleem bij diafragma wijder, de depth of field wordt dan ook nauwer en de lens doorgaans zachter. Bij ophogen ISO krijg je meer ruis.

Wat kun je nog doen? Statief, tri- of gewoon monopod (camera met in-body sensor stabilisatie eventueel in combinatie zelfs met lens stabilisatie helpt ook natuurlijk). De focus in de afbeelding lijkt ook op het contrastrijke hout te liggen achter de vogel, i.p.v. op de vogel? Ff door je modes gaan of je wel de optimale autofocus setting gebruikt, eventueel manual focus overwegen.

Dat is zo'n beetje het scala aan opties.
Copy pasta van vorige keer. :P Als je daar ff die vuistregel neemt... 300mm, dan APS-C bij Canon is crop factor 1.6x naar fullframe. Dan kom je uit op 480. 1/480 wordt dan idd 1/500 wat derLudolf al opperde. :Y

ISO250 is vrijwel niks, dus die kun je best naar boven jagen. ISO400/800/1600 zou over het algemeen niet zo tragisch moeten zijn. Met die extra boost kun je weer sneller schieten.
Clayton1zaterdag 10 juli 2021 @ 20:57
Bedankt allen

Testresultaat vanaf statief met sluitertijd 1/500
1k0.jpg
1k0.jpg
1k0.jpg

Ik zal rekening houden met de iso, meesatl heb ik die op auto maar zal hem wel eens omhoog gooien.
Clayton1zaterdag 10 juli 2021 @ 22:15
Ik heb een monopod, alleen deze is vrij laag iets van max 1.33 mtr.
Zelf ben ik 1.92. dus ik zoek eigenlijk iets langers.

Zou dit iets zijn of is die nog te kort voor mijn lengte?
Iemand die mij advies kan geven voor welke lengte is zou moeten hebben?

https://www.cameranu.nl/n(...)vanced-monopod-zwart

[ Bericht 11% gewijzigd door Clayton1 op 10-07-2021 22:25:29 ]
Clayton1zondag 25 juli 2021 @ 21:01
Wat gaat er hier mis.

Ik heb een Cosina 100-400 mm.

https://www.picclickimg.c(...)s-Canon-EF-Cheap.jpg

Als ik deze gebruik met Av stand of Tv stand krijgen de foto`s een gele gloed.
1k0.jpg
1k0.jpg

Gebruik ik hem in de automatische stand zijn de kleuren wel in orde
1k0.jpg
1k0.jpg

Iemand enig idee of een oplossing?
Ouwesokzondag 25 juli 2021 @ 22:13
quote:
0s.gif Op zondag 25 juli 2021 21:01 schreef Clayton1 het volgende:
Wat gaat er hier mis.

Ik heb een Cosina 100-400 mm.

https://www.picclickimg.c(...)s-Canon-EF-Cheap.jpg

Als ik deze gebruik met Av stand of Tv stand krijgen de foto`s een gele gloed.
[ afbeelding ]
[ afbeelding ]

Gebruik ik hem in de automatische stand zijn de kleuren wel in orde
[ afbeelding ]
[ afbeelding ]

Iemand enig idee of een oplossing?
Kijk even hoe de witbalans in de Av en Tv stand staat. Op volautomatisch regelt de camera zelf de witbalans, op eerdergenoemde moet je hem zelf instellen en daar zou maar zo eens verschil in kunnen zitten.
Clayton1zondag 25 juli 2021 @ 22:17
quote:
0s.gif Op zondag 25 juli 2021 22:13 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Kijk even hoe de witbalans in de Av en Tv stand staat. Op volautomatisch regelt de camera zelf de witbalans, op eerdergenoemde moet je hem zelf instellen en daar zou maar zo eens verschil in kunnen zitten.
Maar dan zou ik dat met andere lenzen toch ook moeten hebben, en dat is niet het geval.
Ouwesokzondag 25 juli 2021 @ 22:20
quote:
0s.gif Op zondag 25 juli 2021 22:17 schreef Clayton1 het volgende:

[..]

Maar dan zou ik dat met andere lenzen toch ook moeten hebben, en dat is niet het geval.
Dan wordt het wel apart inderdaad al kan het effect bij de ene lens wat heftiger zijn dan bij de ander. Een andere reden voor het verschil in weergave kan ik echter zo snel niet verzinnen.

Kijk in dat kader toch eens hoe je witbalans staat ingesteld bij Av en Tv.
Clayton1zondag 25 juli 2021 @ 22:21
quote:
0s.gif Op zondag 25 juli 2021 22:20 schreef Ouwesok het volgende:

[..]

Dan wordt het wel apart inderdaad al kan het effect bij de ene lens wat heftiger zijn dan bij de ander. Een andere reden voor het verschil in weergave kan ik echter zo snel niet verzinnen.

Kijk in dat kader toch eens hoe je witbalans staat ingesteld bij Av en Tv.
ja dat dacht ik ook, ik ga het nakijken, staat in Av en Tv op 6000K Bewolkt

[ Bericht 1% gewijzigd door Clayton1 op 25-07-2021 22:28:21 ]
Clayton1maandag 26 juli 2021 @ 20:35
quote:
0s.gif Op zondag 25 juli 2021 22:21 schreef Clayton1 het volgende:

[..]

ja dat dacht ik ook, ik ga het nakijken, staat in Av en Tv op 6000K Bewolkt
probleem opgelost, Dus de witbalans instellingen idd. Dank je
Clayton1maandag 4 juli 2022 @ 22:57
Ff nieuw leven inblazen.
Neo-Mullendinsdag 8 november 2022 @ 12:33
Misschien een belangrijke voor veel beginnende fotografen: ik kocht in 2009 een Canon 450D en ging fotograferen. Ik vond heel lang dat mijn foto's niet zo mooi uitzagen als de foto's die ik van anderen zag op websites waarop ik mijn foto's plaatste.

Heel lang dacht ik dat mijn gear niet goed was. Dat het dynamisch bereik van mijn camera niet onvoldoende was of dat mijn lenzen niet de scherpte leverden die ik wilde hebben.

Nu jaren later ben ik achter 2 dingen gekomen:
1. Sinds een jaar of 3 gebruik ik Lightroom en benut in de volle potentie van raw bestanden
2. Het ligt slechts deels aan de gear, maar vooral in het inzicht wat je met bewerkingprogrammas kunt doen.

Spendeer wat meer tijd op YouTube voor tutorials en gebruik goede software. Ik heb het altijd geprobeerd met gratis bagger software en altijd wat lopen kloten :P

Inmiddels schiet ik met een Sony A6400 mirrorless camera en ken ik de fijne kneepjes van het nabewerken stukken beter. Dat heeft mijn motivatie om weer te fotograferen een flinke boost gegeven :)

[ Bericht 0% gewijzigd door Neo-Mullen op 08-11-2022 15:17:48 ]
Morriganvrijdag 11 november 2022 @ 13:22
Goede tip. Het zou inderdaad kunnen dat mensen die beginnen met fotograferen niet bewust van zijn dat nabewerken een onderdeel van fotografie is. Niet alleen kleuren beetje aanpassen, maar ook snijden, roteren en belichting en contrast. Dat paste men vroeger ook aan in de doka.

Uiteraard moet de foto van zichzelf al interessant zijn. Het is meer de ‘final touch’ van een foto. Persoonlijk vind ik het erg zonde als iemand een foto met potentie heeft gemaakt, maar niet even de horizon recht trekt. Dat soort kleine correcties kunnen de foto al wat beter maken.