Dit idee van 'ons samen richten op de toekomst' en 'samen overleven met zeven miljard' kleed je in de OT aan met 'altruïsme' en 'empathie'. De moraal zit hem dus niet in het 'samen richten op de toekomst', maar in hoe we dit moeten doen. En ik meende te zien dat je pretendeert dat het door altruïsme en empathie moet gebeuren.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 19:23 schreef Probably_on_pcp het volgende:
[..]
Nou de moraal die ik verkondig is die van samenwerking en het ons samen richten op de toekomst. Dat zou je een moraal kunnen noemen, maar het is ook gewoon heel simpel de enige manier waarop we kunnen overleven met zn 7 miljard op deze planeet. Het is dus niet zo dat ik bewust een moraal probeer te verkondigen.
Mijn kennis antropologie en psychologie is helaas te beperkt om hier een adequaat oordeel over te vellen; daarvoor heb ik immers kennis nodig over de (vaak irrationele) psyche van de mens. In die zin zou je dus gelijk kunnen hebben.quote:[..]
Dat is een verband dat ik niet heel goed heb onderzocht, maar bij veel mensen lijkt dat wel op te gaan. Niet bij alle nihilisen, maar bij een groot aantal. Dat is althans mijn ervaring.
Ben je bekend met de filosofie van Friedrich Nietzsche? Want op dit punt komen jullie overeen. Ik raad hem je alleszins aan. "Aldus sprak Zarathoestra" als je tijd en zin hebt, en anders "de genealogie van de moraal". Mogelijk heb je ze al gelezen, maar voor het geval dat dat niet het geval is, raad ik het even aan: volgens mij heeft zijn filosofie zekere raakpunten met de jouwe.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 19:38 schreef Probably_on_pcp het volgende:
[..]
(...) En het is verstandiger voor ons om voedende overtuigingen te hebben dan steriele demotiverende overtuigingen.
maar dat zijn vaak dezelfde overtuigingen enkel op een andere manier toegepast.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 19:38 schreef Probably_on_pcp het volgende:
[..]
Ik denk dat je de status moet bepalen aan het nut van het oordeel voor het overleven van de soort om de evolutie erbij te halen. En het is verstandiger voor ons om voedende overtuigingen te hebben dan steriele demotiverende overtuigingen.
Je vraagt je af welke waarde een waardeoordeel an sich heeft? Of zie ik dat verkeerd?quote:Op donderdag 25 augustus 2011 14:24 schreef deelnemer het volgende:
[..]
Het waardeoordeel komt van de mens. Als iemand ergens een waardeoordeel over heeft, dan is dat oordeel zelf een feit, met oorzaken en gevolgen. Een waardeoordeel maakt dus deel uit van een feitelijke ontwikkkeling, die je wetenschappelijk kunt onderzoeken. Daar ontstaat het probleem. Welke status heeft dat waardeoordeel?
Dat klopt idd wel. Maar ik ga er dan ook vanuit dat het een feit is dat we met samenwerking en altruisme beter weten te overleven. Dat is ook het succes geweest van de zoogdieren en uiteindelijk onze eigen opmars tot aan de top.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 20:47 schreef yarnamc het volgende:
[..]
Dit idee van 'ons samen richten op de toekomst' en 'samen overleven met zeven miljard' kleed je in de OT aan met 'altruïsme' en 'empathie'. De moraal zit hem dus niet in het 'samen richten op de toekomst', maar in hoe we dit moeten doen. En ik meende te zien dat je pretendeert dat het door altruïsme en empathie moet gebeuren.
Niet dat er noodzakelijk iets mis is met die moraal, dat beweer ik hier niet, maar weet dat het een subjectieve, persoonlijke kijk is op de zaken. Een tegenstander zou exact TT kunnen gebruiken, met exact dezelfde inhoud, om een egoïstische, individualistische (meer Adam Smith gerichte?) moraal te prediken. En ik dacht dat het misschien de moeite waard was aan te tonen dat je, volgens mij, mogelijk zonder het te weten een zekere moraal aanhangt in de topic, die in dezelfde topic niet onderbouwd wordt.
Nietzsche is me al vaker aangeraden. Alleen op het moment heb ik nog zo'n 20 boeken liggen die ik nog moet lezenquote:Mijn kennis antropologie en psychologie is helaas te beperkt om hier een adequaat oordeel over te vellen; daarvoor heb ik immers kennis nodig over de (vaak irrationele) psyche van de mens. In die zin zou je dus gelijk kunnen hebben.
Wat me echter aanzet tot scepticisme jegens dit verband, is dat filosofisch gezien de twee quasi nooit samengaan. Grote optimistische filosofen waren meestal voor een egoïstische filosofie (zie bijvoorbeeld Nietzsche), terwijl de predikers van altruïsme er bijna altijd een pessimistische filosofie op nahouden (best zichtbaar bij het geval Schopenhauer). Er lijkt een rationeel, filosofisch verband te zijn tussen egoïsme en optimisme, en anderzijds tussen pessimisme en altruïsme - het omgekeerde verband dat jij insinueert dus.
Ik zeg een rationeel verband, want het kan prima zijn dat vele irrationele nihilisten, bijvoorbeeld zonder filosofische ambities, er een egoïstische moraal op nahouden.
[..]
Ben je bekend met de filosofie van Friedrich Nietzsche? Want op dit punt komen jullie overeen. Ik raad hem je alleszins aan. "Aldus sprak Zarathoestra" als je tijd en zin hebt, en anders "de genealogie van de moraal". Mogelijk heb je ze al gelezen, maar voor het geval dat dat niet het geval is, raad ik het even aan: volgens mij heeft zijn filosofie zekere raakpunten met de jouwe.
Ik ga er vanuit dat het eigenlijk al vaststaat dat samenwerking ons heeft gebracht tot waar wij nu als mensen staan vandaag de dag. Tuurlijk is een beetje competitie goed, maar het is juist de individualisering en het daaruitvolgende gebrek aan echte samenwerking die ertoe heeft geleid dat de sociale verbondenheid aan het afnemen is wat op zijn beurt weer grote invloed heeft op het huidige verval van onze maatschappij.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 20:49 schreef Mr.44 het volgende:
[..]
maar dat zijn vaak dezelfde overtuigingen enkel op een andere manier toegepast.
Ik vind een naturalistische verklaring van moraal prima. Maar de status van deze moraal is wel anders de oude absolute moraal. Omdat het een 'emergent propertie' binnen een proces is deze moraal contingent. ( Zie hiervoor Wittgenstein's lecture on ethics ). Verder is de mogelijkheid van de mens de moraal na te leven onduidelijk geworden, omdat het idee van een (morele) keuze onduidelijk wordt.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 20:56 schreef yarnamc het volgende:
[..]
Je vraagt je af welke waarde een waardeoordeel an sich heeft? Of zie ik dat verkeerd?
Nu, die vraag is op zichzelf weer een waardeoordeel. Zo kent dit probleem een ontwikkeling, analoog aan de leugenaarsparadox: "geen enkel waardeoordeel heeft waarde".
Waar baseer je dit op?quote:Op donderdag 25 augustus 2011 20:47 schreef yarnamc het volgende:
Ben je bekend met de filosofie van Friedrich Nietzsche? Want op dit punt komen jullie overeen. Ik raad hem je alleszins aan. "Aldus sprak Zarathoestra" als je tijd en zin hebt, en anders "de genealogie van de moraal". Mogelijk heb je ze al gelezen, maar voor het geval dat dat niet het geval is, raad ik het even aan: volgens mij heeft zijn filosofie zekere raakpunten met de jouwe.
De dood van God, dus de implosie van de metafysica, betekent ook het einde van de vrije wil, de 'keuzes' en dus de moraal (zoals de hierboven al genoemde Nietzsche al suggereerde in de vrolijke wetenschap). Nu is het niet zo dat er dan geen moraal meer is, maar deze is wel ontdaan van haar heilige status. Er is weinig moreels aan het morele in het licht van het reductionisme; het is weinig anders dan de uitkomst van een belangenstrijd, van variatie en selectie.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 22:26 schreef deelnemer het volgende:
[..]
Ik vind een naturalistische verklaring van moraal prima. Maar de status van deze moraal is wel anders de oude absolute moraal. Omdat het een 'emergent propertie' binnen een proces is deze moraal contingent. ( Zie hiervoor Wittgenstein's lecture on ethics ). Verder is de mogelijkheid van de mens de moraal na te leven onduidelijk geworden, omdat het idee van een keuze onduidelijk wordt.
Het kan helpen om het proces gelaagd voor te stellen. Een procesmodel is een bouwstenenmodel dat zich in de tijd ontwikkeld. Bouwstenen vormen bouwsels (zeg: atomen vormen moleculen). De bouwsels kunnen vervolgens gebruikt worden als de bouwstenen voor het samenstellen van hogere orde bouwsels (zeg: moleculen vormen cellen). Cellen worden vervolgens gebruikt om lichamen te vormen. Zenuwcellen worden gebruikt om hersenen te vormen. Zenuwverbindingen worden gebruikt om bewuste ideeen te vormen. Zo krijg je lagen van organisatie; de atomen zijn de eerste laag; de eerste orde bouwsels (moleculen) zijn de tweede laag; de tweede orde bouwsels (cellen) zijn de derde laag; etc.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 22:36 schreef sneakypete het volgende:
Hoe kan dit? Blijft het reductionisme en dus het wetenschappelijk paradigma overeind? Kan het naast het metafysische bestaan? Hoe hier te spreken?
In termen van causaliteit gezien is het natuurlijk helemaal niet onlogisch. Maar het zou in elk geval wel betekenen dat de wetenschappers die nu alles toeschrijven aan genen of hersenprocessen (en die schrijven bestsellers) zich lelijk vergissen.
quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 00:02 schreef Monolith het volgende:
Het betreft hier eerder het klassieke dualistische vraagstuk met daarbij de vraag of er mechanistisch gezien sprake is van een strikt reductionisme of dat je ook kunt spreken van een zekere terugkoppeling of omgekeerd reductionisme. Misschien is ons brein wel net zoveel ons als dat wij ons brein zijn.
"De onwaarheid van een oordeel is voor ons nog geen argument tegen een oordeel; hier klinkt onze nieuwe taal wellicht het vreemdst. De kwestie is in hoeverre het oordeel levensbevorderend, levensbehoudend, soortbehoudend en misschien zelfs soorttelend is."-Voorbij goed en kwaad, p.13, hoofdstuk één, paragraaf 4.quote:
Neen, ik vrees dat je hem niet goed begrepen hebt. Nietzsche keerde zich nooit af van de wereld. Het idee dat Nietzsche zelf een nihilist was, is het grootste misverstand dat ooit over de filosoof verschenen is en is eigenlijk te vergelijken met laster, omdat hij zich boven alles afzette van het nihilisme. Zo zie ik het in ieder geval. Nu, alhoewel je vraag eenvoudig is, is het antwoord niet zo eenvoudig. Daarom mijn excuses voor het langere antwoord, maar zelfs in deze lengte kan ik niet volledig genuanceerd de filosofie weergeven.quote:In dat boek vraagt Nietzsche zich af wat nog de zin van het menselijk bestaan is na de dood van God. Die is er niet, dus zou de mens zichzelf beter kunnen vernietigen (of elkaar vernietigen) om zo de übermensch te laten opdoemen als volgende schakel in de evolutie.
Nietzsche was nu juist zo iemand die enorm geplaagd werd door de verwetenschappelijking (door hem de dood van God genoemd) die de wereld van haar schone schijn (Apollinisch in zijn debuutwerk) ontdoet.
Zijn afkeer voor moraal is juist te danken aan het feit dat hij het leven zo hard bemint. De eeuwige wederkeer is trouwens een bewijs van het feit dat hij het leven bemint: hij wil dat het leven keer op keer terugkeert exact zoals het was. De amor fati trouwens ook. Nietzsche was allerminst een nihilist, maar volgens hem hangt moraliteit samen met het nihilisme. Daarom begint hij moraliteit, samen met het nihilisme te verafschuwen. Moraal knecht immers de 'grote natuur', en dat is een kenmerk van decadentie, van nihilisme.quote:Dat zijn toon steeds feller werd en hij steeds meer zich afkeerde van elke vorm van moraliteit of hoop op iets goeds in de wereld (behalve dan het sterke, woeste, intense als surrogaat) bevestigt dat nog 'ns.
Neemt niet weg dat het interessant is om je in zijn werk te verdiepen. Maar het lijkt me eerder nog dat het soort mensen waar PCP zich tegen afzet zich in Nietzsche zullen herkennen dan andersom.
Volgens Nietzsche is de 'grote natuur' en zingever, een waardenbrenger. Maar ik betwijfel of Nietzsche daarbij de ondernemende mens van Ayn Rand op het oog had. Dat is het probleem met deze filosofie. Wie is de ubermensch? Dat bepaalt de ubermensch zelf natuurlijk. Is het dan slechts een kwestie van macht wie dat beslecht? Als het alleen om levenslust gaat, dan is een ruime meerderheid van de bevolking een ubermensch. Maar de term 'gepeupel' geeft al aan dat ubermenschen ver in de minderheid zijn. Volgens Nietsche gaat het om levenskunst. Wat bedoeld hij daarmee?quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 12:59 schreef yarnamc het volgende:
Zijn afkeer voor moraal is juist te danken aan het feit dat hij het leven zo hard bemint. De eeuwige wederkeer is trouwens een bewijs van het feit dat hij het leven bemint: hij wil dat het leven keer op keer terugkeert exact zoals het was. De amor fati trouwens ook. Nietzsche was allerminst een nihilist, maar volgens hem hangt moraliteit samen met het nihilisme. Daarom begint hij moraliteit, samen met het nihilisme te verafschuwen. Moraal knecht immers de 'grote natuur', en dat is een kenmerk van decadentie, van nihilisme.
Een natuurlijke moraal is af te leiden uit wat mensen schaadt of juist doet floreren. Dan heb je wel een natuurlijke moraal. Maar als je dit natuurlijke pad verder doorloopt, dan blijkt dat verschillen van mening over de moraalinhoud meestal worden beslist door een machtspel. Het zou handig zijn, als er een manier was om de natuurlijke moraal ook objectief te kunnen vaststellen. En dat valt enorm tegen als je concreet wordt.quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 14:19 schreef NDAsilenced het volgende:
Hebben TS en anderen (Friek_) al eens Sam Harris' laatste boek The Moral Landscape: How Science Can Determine Human Values gelezen?
Daarin stelt hij expliciet in dat Hume's "You cannot derive an ought from an is" filosofisch bankroet is. Wetenschap is wel degelijk 'in the business' om morele uitspraken te doen, wat niet in de praktijk mogelijk is behoeft niet in principe onmogelijk te zijn.
Dus nee, we zijn niet 'slechts' een hoop atomen, dat is niet alleen moreel verwerpelijk, maar simpelweg ook in principe wetenschappelijk verwerpelijk.
De houding van de personen in de openingspost is dus gevaarlijk, juist omdat ze niet wetenschappelijk is in de volledige zin van het woord.
Het gaat volgens mij inderdaad om levenslust. Dat dan de ruime meerderheid van de bevolking een übermensch zou zijn is volgens Nietzsche imo onzin. Het gepeupel, de overtolligen, de veel-te-velen, dat zijn de nihilisten, degenen zonder levenslust, en die zijn in de grote meerderheid. Want alle christenen, alle boeddhisten, alle joden, alle schopenhaueriaanse filosofen, alle kant-fanaten zijn allemaal nihilisten, volgens Nietzsche. Zelfs de wetenschappers, de stoïcijnen en de 'objectievelingen' zijn nihilisten, dat zijn 'contemplatieven', om met Nietzsches idioom te spreken.quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 14:28 schreef deelnemer het volgende:
[..]
Volgens Nietzsche is de 'grote natuur' en zingever, een waardenbrenger. Maar ik betwijfel of Nietzsche daarbij de ondernemende mens van Ayn Rand op het oog had. Dat is het probleem met deze filosofie. Wie is de ubermensch? Dat bepaalt de ubermensch zelf natuurlijk. Is het dan slecht een kwestie van macht wie dat beslecht? Als het alleen om levenslust gaat, dan is een ruime meerderheid van de bevolking een ubermensch. Maar de term 'gepeupel' geeft al aan dat ubermenschen ver in de minderheid zijn. Volgens Nietsche gaat het om levenskunst. Wat bedoeld hij daar mee?
Een vak als psychologie gericht op persoonlijke ontwikkeling lijkt me een heel waardevolle toevoeging als vak. Gecombineerd met beetje levensbeschouwing.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 19:28 schreef Probably_on_pcp het volgende:
[..]
Precies. Daarom pleit ik ook voor psychologie lessen op scholen, zodat wij op jonge leeftijd al leren omgaan met onze gedachten en onze overtuigingen, die geheel subjectief zijn natuurlijk. Het is het inzicht in je eigen psychologie die iemand kan losweken uit de slachtofferrol of kan voorkomen dat iemand in die rol belandt.
Als ik dit heb gezien ben ik echt blij dat ik gelovig ben.quote:Op donderdag 25 augustus 2011 19:36 schreef Probably_on_pcp het volgende:
[..]
Hmm... misschien hebben jij en ik dan andere dingen van deze twee mannen gezien. Ik denk trouwens ook dat er niets mis is met rationalisme. Nemen we de twee voorbeelden uit de OP:
We zijn maar een verzameling atomen of de realiteit is adembenemend mooi en bizar. Rationeel gezien zijn beide stellingen geldig alleen er is maar 1 van de twee stellingen die een positieve bijdrage kan leveren aan jouw geluk als mens. De rationele keuze is dan optie 2.
Hier lijkt Dawkins ook zelf warm te lopen voor optie 2:
Dat is toch prachtigquote:Op vrijdag 26 augustus 2011 17:11 schreef De_Groene_Democraat het volgende:
[..]
Als ik dit heb gezien ben ik echt blij dat ik gelovig ben.
We zijn voor het grootste gedeelte lucht (99%?) die onze hersenen waarnemen als vast. Pffffffffffffff.
Nietze geeft zeker geen interessante lezingen.quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 17:44 schreef naatje_1 het volgende:
Dit is toch mede de kritiek van Nietzsche, als ik me niet vergis?
Nietzsche, maar hij geeft wel degelijk interessante lezingen. Feit dat hij de Tweede Wereldoorlog heeft voorspelt doordat het nihilisme het absolute dieptepunt gaat krijgen, met vervaging van alle normen en waarden, vind ik vrij interessant. En de waanzinnige is natuurlijk alleen maar een onderschrijving van het feit dat mensen steeds meer naar de wetenschap kijken en minder naar het geloof en dat is dan weer een basis voor het nihilisme, wat hij uiterst bekritiseerd...quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 17:46 schreef De_Groene_Democraat het volgende:
[..]
Nietze geeft zeker geen interessante lezingen.
Die heb ik hier thuis liggen! Moet hem alleen nog lezenquote:Op vrijdag 26 augustus 2011 14:19 schreef NDAsilenced het volgende:
Hebben TS en anderen (Friek_) al eens Sam Harris' laatste boek The Moral Landscape: How Science Can Determine Human Values gelezen?
Daarin stelt hij expliciet in dat Hume's "You cannot derive an ought from an is" filosofisch bankroet is. Wetenschap is wel degelijk 'in the business' om morele uitspraken te doen, wat niet in de praktijk mogelijk is behoeft niet in principe onmogelijk te zijn.
Dus nee, we zijn niet 'slechts' een hoop atomen, dat is niet alleen moreel verwerpelijk, maar simpelweg ook in principe wetenschappelijk verwerpelijk.
De houding van de personen in de openingspost is dus gevaarlijk, juist omdat ze niet wetenschappelijk is in de volledige zin van het woord.
De meerderheid van de bevolking is levenslustig bezig met werk, geld verdienen, seks, gezin, etc. De contemplatieven zijn ver in de minderheid.quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 15:44 schreef yarnamc het volgende:
[..]
Het gaat volgens mij inderdaad om levenslust. Dat dan de ruime meerderheid van de bevolking een übermensch zou zijn is volgens Nietzsche imo onzin. Het gepeupel, de overtolligen, de veel-te-velen, dat zijn de nihilisten, degenen zonder levenslust, en die zijn in de grote meerderheid. Want alle christenen, alle boeddhisten, alle joden, alle schopenhaueriaanse filosofen, alle kant-fanaten zijn allemaal nihilisten, volgens Nietzsche. Zelfs de wetenschappers, de stoïcijnen en de 'objectievelingen' zijn nihilisten, dat zijn 'contemplatieven', om met Nietzsches idioom te spreken.
Als je zoals Nietzsche deze mensen allemaal nihilisten noemt, dan is zowat iedereen nihilist, en is optimisme iets wat enkel in een utopie bestaat. Daarom is de übermensch in de minderheid.
Dat het een kwestie van macht is, is trouwens een feit. Daar heeft Nietzsche geen enkel probleem mee. Want mensen die beweren dat het niets met macht te maken heeft -zijn nihilisten! Zij verlasteren immers datgene wat essentieel in al het bestaan aanwezig is: der wille zur macht.
Levenskunst is dus louter het vitalisme cultiveren, en elke vorm van nihilisme mijden.
"Men moet immuun worden voor het nihilisme, men ruikt de stank van het pessimisme al van ver"
Deze levenskunst is niet zo eenvoudig, want in zowat elke filosofie tot Nietzsche zit, volgens hem althans, nihilisme verscholen.
In dat geval zou het zo moeten zijn dat Christenen dus niet nihilisten zijn, zoals Nietzsche beweerde. Niet alleen Christenen, maar ook andere geloven en religies die prediken dat men het ego moet onderdrukken (een klank die je tegenwoordig sterk hoort terugkomen de laatste tijd, denk aan de opkomst van 'De kracht van het nu' e.d.) gaan over het onderdrukken van die levenslust. Een onderdrukker van het ego zou dan juist geen nihilist moeten zijn, lijkt me.quote:Op vrijdag 26 augustus 2011 18:03 schreef deelnemer het volgende:
[..]
De meerderheid van de bevolking is levenslustig bezig met werk, geld verdienen, seks, gezin, etc. De contemplatieven zijn ver in de minderheid.
[...]
|
|
| Forum Opties | |
|---|---|
| Forumhop: | |
| Hop naar: | |