Zij moeten elke dag dokkeren over de Paddestraat, de legendarische kasseistrook van De Ronde: “Ik heb geen rijbewijs, dus ik kan niet anders”
De Paddestraat, voor wielerliefhebbers is het de legendarische kasseistrook van de Ronde van Vlaanderen. Voor haar inwoners is het een dagelijkse beproeving op weg naar school, het werk of de supermarkt. “Ik doe de kasseien met de deelfiets, met soms vier zakken was, boodschappen of leeggoed aan het stuur.”
Aan het einde van de Paddestraat in Zottegem staat een monument. Het bestaat uit een zwevende kassei, met daaronder een lijst met alle winnaars van de Ronde van Vlaanderen sinds 1973. In die lijst, die van Eric Leman tot Tadej Pogacar gaat, staat naast drie jaartallen geen winnaar vermeld, maar wel: ‘Paddestraat vergeten’. Voor Zottegem bestaat de overwinning van Eddy Planckaert in 1988, van Fabian Cancellara in 2010 en van Pogacar in 2023 niet, want de Paddestraat werd niet bedwongen. Zonder Paddestraat geen Ronde. En dat geldt niet alleen voor Zottegem.
De Ronde kent naast mythische kasseihellingen als de Paterberg en de Oude Kwaremont tal van kasseistroken, waaronder de Mariaborrestraat, de Holleweg, Kerkgate of Jagerij. Maar geen kasseistrook die zo vergroeid is met de Ronde van Vlaanderen als de Paddestraat. Dat De Ronde in meer dan vijftig jaar van steeds wijzigende start- en aankomstplekken slechts drie keer de Paddestraat “vergat”, zegt alles over haar statuut.
Eerste kasseien
Ook dit weekend wordt de legendarische kasseistrook aangedaan: zaterdag door de wielertoeristen, zondag door de profs. Meer nog, met de Lippenhovestraat als aanloop wachten op de Paddestraat de eerste kasseien op het parcours. Die passage kan De Ronde zondag al vroeg in de koers kleuren. De Paddestraat is een op- en neergaande strook aan de poort van de Vlaamse Ardennen, met kasseien die erbij liggen alsof ze er niet per klinkhamer zijn gelegd, maar lukraak uit een rijdende tractor zijn gegooid.
Voor wielerliefhebbers wordt de Paddestraat alweer smullen, de inwoners van de beruchte straat voorop – zij zullen wielergeschiedenis vanop de eerste rij meemaken. Volop genieten, of toch voor een dag. Want de rest van het jaar wonen zij in een straat in erbarmelijke omstandigheden, waar het een halve heldendaad is je op twee wielen buiten te begeven. Wat betekent het om te wonen op een plek die voor De Ronde een monument is, maar die op de 364 andere dagen van het jaar de weg naar school, werk of de supermarkt is?
Kleuter op kinderkoppen
“Ik kan niet anders dan met de fiets gaan”, zegt Guy De Meyer (69), “want ik heb geen rijbewijs.” Al 43 jaar woont de man in de Paddestraat. Al even lang neemt hij de fiets om naar zijn werk te gaan. Als Guy naar zijn werk gaat, daalt de Paddestraat. Als hij van zijn werk terugkomt, moet hij klimmen op de kasseien. “Mijn hele loopbaan ging ik met de fiets naar het station in Zottegem, waar ik de trein naar Brussel nam. Nu doe ik een flexi-job in de Delhaize van Zottegem”, zegt Guy, die nu rechtstreeks naar zijn werk fietst. Als je midden in de Paddestraat woont, betekent dat telkens over de kasseien dokkeren.
“In de winter neem ik de elektrische fiets, maar in de zomer neem ik mijnen ancien”, zegt Guy, die een vooroorlogse tweewieler tevoorschijn haalt. “Hij is van mijn overgrootvader geweest en heeft nog een voetrem. Daarop is het echt trekken en sleuren. Met mijn elektrische fiets voelt het altijd een beetje als valsspelen.”
Noah is niet aan het valsspelen. De vierjarige berijdt de Paddestraat aan de zijde van oma en opa op zijn loopfietsje. De kleuter is niet aan zijn proefstuk toe. “Hij doet het al sinds zijn tweeënhalf”, zegt Noahs oma Carine De Backer (67). Oma en opa wonen in de Paddestraat, de kasseien zijn de weg naar Noahs school. “Toen hij onlangs het klimmende deel achter de rug had, zei hij: ‘Oma, ik krijg net zo sterke benen als de coureurs!’”
Nu wandelen ze naast hun kleinkind, maar ook Carine en haar man Geert De Cock (63) dokkeren vaak over de kasseien. “We hebben in december voor het laatst getankt, en de tank zit nog meer dan halfvol. Bijna al onze verplaatsingen doen we met de fiets.” Nu doen ze het met een elektrische fiets met vering, vroeger deed Geert het met zijn koersfiets. “Het is een ideale manier om je buren te leren kennen”, zegt Carine. “Je gaat zo traag dat iedereen je aanspreekt.” Dat Carine en Geert hun buren goed kennen, blijkt wanneer ze tijdens ons gesprek naar elke voorbijgaande auto hun hand opsteken. “Allemaal ouders of grootouders van vriendjes van Noah. Hij is de enige van zijn klas die met de fiets gaat.”
Niet in het gootje
Haar poëtische naam dankt de Paddestraat letterlijk aan de pad, die er in de 17de eeuw voor bekend stond de straat in groten getale over te steken richting de broeihaard van de lokale beek. Nog verder terug in de tijd was de Paddestraat een Romeinse heirbaan, nadat de heuvelkam in Zottegem ten prooi viel aan Julius Caesar. Volgens aloude Romeinse aanleg, was de heirbaan van toen allicht een pak vlakker en beter berijdbaar dan de schotse en scheve kasseien van vandaag.
“Toen we hier in de jaren 80 kwamen wonen, lag de straat er nóg slechter bij”, zeggen Carine en Geert. Dat beaamt Guy. “Vroeger keken we uit naar De Ronde om twee redenen: voor de koers en omdat de straat dan telkens opgekalfaterd werd.” Dan werden de ergste putten gedicht. In 1988 kwam dan een volledige heraanleg, de meest recente, volgens de buurtbewoners. Van opkalfateren in aanloop naar De Ronde is er sindsdien geen sprake meer. “En omdat er werken waren op de provincieweg, werd het verkeer het voorbije jaar langs de Paddestraat omgeleid. Dat verkeer en de zware vrachtwagens hebben de straat verslechterd.”
Dat er in de straat al decennia niet meer ingegrepen werd, draagt natuurlijk ook wel bij tot de monumentale status van de kasseistrook. Zo is de Mariaborrestraat dit voorjaar wél heraangelegd. “Veilig en comfortabel voor iedereen, terwijl de erfgoedwaarde toch behouden blijft”, aldus bevoegd minister Ben Weyts (N-VA). In realiteit ligt de kasseistrook in Maarkedal er nu – met enig gevoel voor overdrijving – als een autostrade bij. Van “trekken en sleuren” is geen sprake meer. In tegenstelling tot in de Paddestraat.
“Fietsers vinden het verleidelijk om hier het gootje te nemen, zodat ze niet op de kasseien moeten, maar dat mogen ze vooral niét doen”, zegt Carine. “Eerst is het gootje heel erg smal en plat, dan wordt het plots echt een greppel. Veel wielertoeristen proberen dan van het gootje naar de kasseien te springen, maar zo gaan ze vaak onderuit. Zo hebben we hier ook al heel wat profs zien vallen. Het veiligst is om de hele tijd op de kasseien te rijden.” En je krijgt er sterke benen van.
Met zakken was
“Kan er iemand mij helpen?”, aan de kant van de weg staat Stephanie Debboudt (34) in panne met haar brommer. “Ik krijg hem niet meer in gang.” Stephanie heeft een afspraak en dreigt die te missen. “Ik zie het écht niet zitten om mijn fiets te nemen. Vroeger deed ik alles met de koersfiets, in het weekend deed ik zelfs lange tochten met mijn vriend. Maar die kasseien? Dat zie ik nu echt niet zitten.”
Op dat moment komt buurvrouw Cassandra Van den Eynde (30) naar buiten gewandeld. Zij is te voet op weg naar het einde van de straat, waar enkele elektrische deelfietsen gestald staan. Cassandra gaat zo’n fiets halen, rijdt de Paddestraat in, haalt twee boodschappentassen leeggoed op bij haar thuis en draaft de weer af, richting glasbol. “Met glas moet ik voorzichtig zijn, want ik heb al een ongelukje gehad op de kasseien”, zegt Cassandra, die te voet gaat met de fiets aan de hand. “Maar mijn boodschappen doe ik al fietsend. Soms tot wel vier zakken. En nu mijn droogkast stuk is, ga ik ook met zakken natte was aan het stuur naar het wassalon.”
“Je moet haar eens zien tsjollen op die kasseien, met opeengestapelde tassen die tot halverwege de baan hangen“, zegt buurvrouw Stephanie vol bewondering, terwijl ze nog steeds probeert haar brommer aan de praat te krijgen zodat ze haar fiets op stal kan houden. “Hey Herman”, roept ze naar de andere buur die buitenkomt. “Brommers, ken jij daar iets van?”
![file8585r5uvs6d134hm3p3e]()
![file858ckosfghz1i60zoq3b]()
![file8585r5nk3qag4lf6nq3]()