Het is een cumulatief effect van geleidelijke afkalving die is begonnen met de invoering van het algemeen kiesrecht. Omdat deze ontwikkeling over een zeer lange periode heeft plaatsgevonden en verschillende generaties heeft geduurd, is het voor de meeste mensen lastig te begrijpen.
Maar in essentie komt het hier op neer. Als je mensen stemrecht geeft die op geen enkele manier financieel bijdragen aan de samenleving, dan ontstaan er als vanzelf politieke partijen die de gunst van deze stemmers proberen te winnen door hen te paaien en in de watten te leggen. Dit wordt ook wel “sociaaldemocratie” genoemd. De praktijk van de vorige eeuw heeft uitgewezen dat systeem zeer lang volgehouden kan worden (vele decennia), maar toch geleidelijk, haast onmerkbaar, destabiliseert omdat er uiteindelijk een financieel tekort ontstaat.
Socialisten zijn altijd geneigd om dat tekort te negeren, waarbij ze schaalvergroting als instrument gebruiken om de populatie waarover verdeeld wordt steeds groter te maken. Dus van familie, naar dorp, naar stad, naar provincie, naar land.
In die toestand ben ik opgegroeid, in de jaren 70, waarin de werkende mens in Holland uiteraard wel solidair was met de werkloze in Groningen, omdat we nu eenmaal allemaal Nederlanders waren.
Maar de sociaaldemocratie is, zoals gezegd, inherent instabiel, waardoor ook de nationale schaal te klein werd om alle lasten te kunnen dragen en verdelen, zodat de volgende schaalvergroting de Europese Unie werd: nóg meer geld om op te halen en te verdelen en als gevolg daarvan (dat is de keerzijde) nóg grotere schulden die nooit afbetaald kunnen worden.
Ook de Europese Unie is natuurlijk te klein en moet daarom continu uitbreiden; vandaar de drang naar verdere schaalvergroting door uitbreiding richting Oost-Europa en de felle strijd om Oekraïne.
Elk systeem dat groei als basis heeft zal noodzakelijkerwijs uiteindelijk “exploderen”, omdat verder groei niet meer mogelijk is en de schuldenberg onhoudbaar. Misschien zal er vanuit de EU nog een poging worden gedaan om ook Noord-Afrika erbij te betrekken om de onvermijdbare val nog weer enige decennia uit te stellen.
Wat heeft de “politiek” hiermee te maken? In feite weinig, in die zin dat de politici geen invloed kunnen uitoefenen op deze gang van zaken, behalve dan dat zij de ongewilde en ook onwetende uitvoerders zijn van dit langzame proces van zelfvernietiging.