quote:
Een analyse.
quote:
Waarom de Tour een omgekeerd rugnummer dertien maakt voor Tiesj Benoot
De organisatie van de Tour heeft het rugnummer dertien speciaal omgekeerd gedrukt voor Tiesj Benoot. Om onheil af te weren. Het ongeluksgetal dertien: het is een verhaal van dinerende goden, voorzichtige luchtvaartmaatschappijen en een lange rij bijgelovige renners.
Het was de arendsblik van co-commentator Sep Vanmarcke die het opmerkte, zaterdag in de openingsrit van de Ronde van Frankrijk. Onze eigen Tiesj Benoot, die rijdt met het rugnummer dertien, draagt dat nummer omgekeerd. Niet alleen dat. De namen van renner en sponsor staan netjes rechtop, alleen het getal dertien staat op zijn kop. Met andere woorden, de Tour-organisatie heeft dat rugnummer speciaal zo laten drukken.
Nu is het een oude wielertraditie: als een renner zich wat ongemakkelijk voelt bij dat rugnummer dertien, speldt hij het ondersteboven op. Je zou denken dat dat soort bijgeloof afneemt met het voortschrijden van de tijd, maar niets is minder waar. Misschien niet onterecht. In 2021 moest Robert Gesink, met rugnummer dertien, door een val al na drie ritten de Tour verlaten. Een jaar later moest nummer dertien Steven Kruijswijk ook geblesseerd opgeven.
In 2023 werden de rugnummers elf tot achttien toegewezen aan UAE Team Emirates. Maar bij het team van Tadej Pogacar hadden ze geen zin om de wielergoden te tarten, dus weigerden ze het nummer dertien, en werd het voor het eerst in meer dan 50 jaar niet uitgegeven in de Ronde van Frankrijk. Vorig jaar droeg Juan Ayuso het rugnummer opnieuw – ondersteboven. Tiesj Benoot dit jaar dus ook. En de organisatie van de Tour heeft intussen dus de gewoonte opgepakt om de bijgelovige renners te accomoderen met een voorgedrukte omgekeerde dertien.
De perfectie voorbij
Hun vrees heeft overigens een naam. Een moeilijke. Triskaidekafobie, naar de Griekse woorden triskaídeka (dertien) en phobos (angst). Maar waar komt dat bijgeloof eigenlijk vandaan? Waarom wordt het getal dertien zo geassocieerd met onheil? Daarvoor moeten we terug naar de noordse mythologie, en naar het verhaal van twaalf goden die zich amuseerden op een eetfestijn. Tot, onuitgenodigd, een dertiende gast toekwam. Loki: god van chaos en ondeugd. Hij pakte zijn pijl-en-boog en schoot Balder, god van schoonheid en vreugde, dood en dompelde de wereld onder in onrust.
Dertien schijnt ook last te hebben van zijn plek, vlak na twaalf, dat in de numerologie wordt gezien als een compleet getal. Twaalf symboliseert perfectie, dertien is de perfectie voorbij
Er is nog een goddelijk etentje waarop de dertiende gast voor onheil zorgde. Judas, een van de twaalf apostelen van Jezus, was de dertiende aanwezige bij het Laatste Avondmaal. De ochtend erop verraadde hij de Messias. Dertien schijnt ook last te hebben van zijn plek, vlak na twaalf, dat in de numerologie wordt gezien als een compleet getal. Er zijn twaalf maanden in een jaar, twaalf sterrenbeelden in de dierenriem, twaalf goden op de Olympus. Twaalf symboliseert perfectie, dertien is de perfectie voorbij. Vreemd en onhandig.
Verdieping dertien
Klinkt nogal arbitrair? Juist. Op andere plekken in de wereld zijn andere getallen ongeluksgetallen. In Japan brengt negen onheil, omdat het hetzelfde klinkt als ‘lijden’. In China is het vier, omdat het klinkt als ‘dood’. En in Italië, niet eens zo ver weg, is zeventien de ongeluksbrenger. Maar wij hebben dus triskaidekafobie. Dertienvrees. En dat heeft gevolgen. Liftenproducent Otis maakte in 2002 bekend dat 80 procent van hun liften geen dertienknop hebben, omdat in de meeste hoge gebouwen geen dertiende verdieping bestaat. Net zo bestaat er geen dertiende rij stoelen in vliegtuigen van Ryanair, Lufthansa of Emirates. Brussels Airlines moest in 2006 zelfs zijn logo aanpassen omdat bijgelovigen ongerust waren over de dertien bollen waaruit de B in het oorspronkelijke logo was opgebouwd.
Niet iedereen heeft dat bijgeloof, ook niet in de koers. Frank Vandenbroucke beschouwde het rugnummer dertien als zijn geluksnummer. Remco Evenepoel behaalde zijn eerste profzege op 13 juni 2019, mét rugnummer dertien. “Ik denk dat dertien nu mijn geluksnummer is”, zei hij achteraf. Maar Tiesj Benoot neemt het zekere voor het onzekere, en schermt het onheil af door zijn dertien ondersteboven te draaien. Je weet maar nooit.