quote:
Op donderdag 19 maart 2009 20:57 schreef Pool het volgende:[..]
Dat lijkt inderdaad zo en is waarschijnlijk ook de oorspronkelijke gedachte achter het systeem, maar dit is in de jurisprudentie allang achterhaald. Een inbreuk op een subjectief recht levert niet zonder meer onrechtmatigheid op. Zie het arrest HR 09-12-1994, NJ 1996, 403 (Zwiepende tak) en met name de noot van Brunner. Dit is ook logisch, want anders krijg je de vreemde situatie dat in elke situatie waarin iemand door een ander letsel oploopt of waarin een zaak wordt beschadigd (=inbreuk op subjectief recht) er sprake is van onrechtmatigheid.
Dan kom je bij de drie visies die ik net al aanwees en die je kunt nalezen in Spier e.a.,
Verbintenissen uit de wet en schadevergoeding. En vast ook in de Asser-reeks. De visie waar Spier voor kiest, en ik ook, en waar momenteel de meeste steun voor is te vinden in literatuur & jurisprudentie, is dat een inbreuk op een recht
prima facie onrechtmatig is, maar dat vervolgens ook aan de eisen van de strijd met de maatschappelijke zorgvuldigheid moet worden voldaan.
edit: zie het einde van p. 36, helaas missen op Google de twee pagina's daarna: [url=http://books.google.nl/books?id=4mvKh1ItxfgC&pg=PA33&lpg=PA33&dq=prima+facie+onrechtmatig&source=bl&ots=EjATDtwPIg&sig=ChyTmUn5Hl6IwNGK622kMz1FdBM&hl=nl&ei=yaPCSa31BYPT-Ab4tqHpBg&sa=X&oi=book_result&resnum=1&ct=result#PPA36,M1
]http://books.google.nl/books?id=4mvKh1ItxfgC&pg=PA33&lpg=PA33&dq=prima+facie+onrechtmatig&source=bl&ots=EjATDtwPIg&sig=ChyTmUn5Hl6IwNGK622kMz1FdBM&hl=nl&ei=yaPCSa31BYPT-Ab4tqHpBg&sa=X&oi=book_result&resnum=1&ct=result#PPA36,M1[/quote][/url]
Ja, dat is mij bekend, maar ik vind dat geen overtuigend betoog. Neem (inderdaad) de zwiepende tak als voorbeeld. Ik heb er geen moeite mee om de gedraging als onrechtmatig te beschouwen enkel en alleen omdat zij een inbreuk op een subjectief recht oplevert. Wij komen immers toch niet toe aan de aansprakelijkheid, als niet aan de toerekenbaarheid wordt voldaan. In dit geval lijkt het mij zuiverder om te zeggen dat wel sprake is van onrechtmatigheid wegens inbreuk op een subjectief recht maar dat aansprakelijkheid ontbreekt omdat de toerekening krachtens schuld (lees: verwijtbaarheid) ontbreekt. Waarom ontbreekt die verwijtbaarheid? Omdat de gedraging op zichzelf niet beschouwd kan worden als maatschappelijk onzorgvuldig.
onrechtmatig betekent letterlijk in strijd met het recht, dus waarom niet gewoon spreken van onrechtmatig als sprake is een inbreuk op een subjectief recht en vervolgens de verwijtbaarheid van de gedraging toetsen in aan het vereiste van de toerekenbaarheid? Dat heeft mij altijd dogmatisch zuiverder en bovendien veel eenvoudiger geleken, maar waarschijnlijk zie ik iets over het hoofd (kan best, want ik heb me niet voor niets niet toegelegd op het privaatrecht).
quote:
Het resultaat is hetzelfde, maar ik ben het er niet mee eens. Want feitelijk zeg je dan dat het ongerechtvaardigd is om een muis te doden die een eigenaar heeft, maar dat je er onder sommige omstandigheden persoonlijk niets aan kunt doen.
Nee, ik zeg niet dat het ongerechtvaardigd is om een muis te doden die een eigenaar heeft, ik zeg dat dat per definitie onrechtmatig is. De vraag of het gerechtvaardigd is komt pas daarna aan de orde. De rechtvaardigingsgrond zou de onrechtmatigheid immers opheffen.
quote:
Ik vind dat je in beginsel een muis in huis mag doden en dat dit pas anders wordt als andermans belang om de muis levend te houden prevaleert en je op dat belang bedacht moet zijn.
Nee, daar kan ik niet in meegaan. Laten we vooropstellen dat een muis in juridisch opzicht een zaak is en dus gelijk is aan -laten we zeggen- een auto. Als we dat toepassen op jouw uitgangspunt, krijg je dit:
Ik vind dat je in beginsel een auto mag beschadigen en dat dit pas anders wordt als andermans belang om de auto onbeschadigde te houden prevaleert en je op dat belang bedacht moet zijn.Dat zou in veel gevallen er inderdaad wel op neerkomen dat de eigenaarsbelangen (inhoudende het onbeschadigd houden van zijn eigendom), prevaleren, maar naar mijn idee is het uitgangspunt dat je de auto juist níet mag beschadigen. Ook al zou de eigenaar in kwestie niet malen om een deuk meer of minder, als jij die auto beschadigt, dan handel je onrechtmatig. Je pleegt immers een inbreuk op een subjectief recht. Die onrechtmatige gedraging kan jou worden toegerekend en staat in causaal verband met de schade. Aansprakelijkheid ex artikel 6:162 BW is een feit. Dat de eigenaar jou niet aanspreekt op schadevergoeding doet daar niks aan af. Dat laatste is immers procedureel gegeven en staat los van de materiele aansprakelijkheid.
En nu een auto in het recht niets anders is dan een muis, moet het uitgangspunt hetzelfde zijn, en dat uitgangspunt is dat je je onthoudt van handelingen die schade veroorzaken. En daarop zijn uiteraard uitzonderingen mogelijk, maar dan zeg ik dus dat iedere handeling waaruit schade ontstaat onrechtmatig is, maar dat niet iedere onrechtmatige handeling per definitie tot aansprakelijkheid leidt. Als de handeling een inbreuk op een subjectief recht oplevert (en dat geldt dus voor iedere schadeveroorzakende handeling) is zij onrechtmatig, maar als zij niet tegelijkertijd onzorgvuldig is, ontbreekt het aan verwijtbaarheid en dus aan toerekening krachtens schuld.
When you're racing, it's life. Anything that happens before or after is just waiting.