Castratie op latere leeftijd kan de levensduur aanzienlijk verlengen, meer nog dan castratie op jonge leeftijd. Dat meldt het wetenschapsblad
Science op basis van muizenonderzoek van het University of Texas Health Science Center. Al langer was bekend dat castratie het leven kan verlengen, ook bij mensen. Tot nu toe dachten wetenschappers dat de ingreep op jonge leeftijd het meeste effect had.
Testikels nadelig voor levensduur
Net als bij veel andere soorten leven bij mensen vrouwen langer dan mannen. Wetenschappers weten nog niet precies waarom, maar het hebben van testikels is nadelig voor de levensduur. Bij muizen varieert het verschil in levensduur enigszins per soort en stam. Daarom kozen de onderzoekers een stam waarbij dat verschil vrij constant is.
De muizen werden op drie momenten gecastreerd: vlak voor de puberteit, kort erna en op een leeftijd van 240 dagen. Dat laatste komt bij mensen ongeveer overeen met 30 jaar. Een controlegroep behield de testikels en onderging alleen een schijnoperatie.
Castratie bij volwassen muizen: grootste effect op levensduur
Alle drie de gecastreerde groepen leefden langer dan de muizen uit de controlegroep. De muizen die op latere leeftijd waren gecastreerd, leefden het langst: hun leven werd ongeveer 33 procent langer. Bij castratie vlak voor de puberteit was dat 19 procent, bij castratie kort erna 26 procent.
Daarnaast stierf geen van de muizen binnen een jaar na de ingreep. Dat verbaasde de onderzoekers, omdat muizen op die leeftijd vaak snel sterven. Volgens hen hebben testikels dus pas op latere leeftijd een nadelig effect op de levensduur.
Eerder onderzoek: vroege castratie leek gunstiger
Eerder dit jaar verscheen onderzoek van onder meer het Max Planck Instituut en de Universiteit van Otago in Nieuw-Zeeland. Daaruit bleek dat zoogdieren die gesteriliseerd of gecastreerd zijn of anticonceptie krijgen, gemiddeld 10 procent langer leven. Het onderzoek is gebaseerd op gegevens van 117 zoogdiersoorten in dierentuinen en aquaria wereldwijd.
Een vasectomie, waarbij alleen de zaadleiders worden onderbroken en het lichaam nog wel mannelijke hormonen aanmaakt, verlengde het leven van mannelijke zoogdieren niet. Volgens de hoofdonderzoeker wijst dat erop dat het effect komt doordat de geslachtshormonen wegvallen. Castratie vroeg in het leven had in dat onderzoek het sterkste effect op de levensduur.
Effect van castratie bij mensen nog onduidelijk
Testikels maken 90 procent van het testosteron aan. Toch vinden de onderzoekers het voorbarig om alleen testosteron als oorzaak aan te wijzen. "Er vinden allerlei veranderingen plaats wanneer je een mannetje castreert", zegt Michael Garratt, een evolutionair bioloog die veroudering bestudeert. Hij was niet bij het onderzoek betrokken.
De onderzoekers sluiten niet uit dat castratie op latere leeftijd hetzelfde effect heeft bij andere dieren of bij mensen. Daarvoor is eerst meer onderzoek nodig. De resultaten uit Texas zijn bovendien als zogeheten preprint online gezet en nog niet door andere wetenschappers beoordeeld.
Bron
Chirurg (@Pixabay)