Goeie zaak of niet? Is het Fries niet langzamerhand aan het uitsterven?quote:Verplicht Fries leren op school in Friesland vanaf 1 augustus
Provinciale Staten van Fryslân hebben woensdag unaniem ingestemd met nieuwe kerndoelen voor het vak Fries. Vanaf 1 augustus moeten alle leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs de Friese taal actief gaan gebruiken, zowel mondeling als schriftelijk. Ook moeten leerlingen zich ontwikkelen tot "bewuste deelnemer aan de Friese cultuur". De provincie wil dat scholen een omgeving bieden waar het Fries overal zichtbaar en hoorbaar is, en niet alleen in het lesboek.
Bijzonder is dat niet Den Haag, maar het Friese parlement zelf deze kerndoelen vaststelt. Normaal legt de Tweede Kamer samen met de onderwijsminister vast wat leerlingen in Nederland leren. FNP-statenlid Gerben van der Mei benadrukte daarom in het debat hoe uitzonderlijk dit is. Volgens hem is er "voor Fryslân een uitzondering gemaakt" en is dat "uniek, historisch en komt in de boeken".
De nieuwe kerndoelen zijn samen ontwikkeld met schoolbegeleidingsdienst Cedin en het Statencomité Frysk. Statenleden waren dus al betrokken bij de voorbereiding en kenden de inhoud grotendeels. De vijf doelen gaan over een rijke Friestalige leeromgeving, actief gebruik van de taal, bewust taalgebruik, ervaring met Friese taalexpressie en bewuste deelname aan de Friese cultuur. Daarmee verschuift de nadruk van alleen begrijpen naar echt gebruiken en beleven van het Fries.
BBB-statenlid Froukje de Jong sprak haar steun nadrukkelijk uit. Ze zei: "Ik vind het heel jammer dat ik vroeger nooit Fries op school heb gehad. Ook geen Bildts trouwens, het was alleen maar Nederlands." Volgens haar is het belangrijk dat kinderen meertalig opgroeien, met ruimte voor Fries én streektalen zoals het Bilts en Stellingwerfs. Zij ziet in de nieuwe kerndoelen genoeg openheid om ook die streektalen een plek te geven in het onderwijs, als scholen dat willen.
Scholen hoeven de doelen niet van de ene op de andere dag volledig in te voeren. Ze krijgen de tijd tot en met schooljaar 2030-2031 om de nieuwe afspraken stap voor stap in hun programma te verwerken. De onderwijsinspectie gaat daarna beoordelen of scholen het vak Fries geven zoals in de kerndoelen staat. Er zijn wel uitzonderingen: scholen op Ameland, Schiermonnikoog, Terschelling, Vlieland en in de gemeente Weststellingwerf vallen niet onder de nieuwe regels voor het vak Fries.
Je hebt er maatschappelijk gezien juist heel veel aan in Friesland.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:27 schreef Hathor het volgende:
Onzinnig. Dat zou gewoon op vrijwillige basis moeten zijn. Wil je Fries leren, dan kan je dat doen, maar ga het niet verplichten want het is een taal waar je maatschappelijk gezien geen hol aan hebt.
Dat lijkt me best een uitdaging als je in de bovenbouw zit en in 1 keer van niets naar een hoog niveau Fries moet.quote:Vanaf 1 augustus moeten alle leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs de Friese taal actief gaan gebruiken, zowel mondeling als schriftelijk.
Dat staat er niet.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:29 schreef MichaelScott het volgende:
[..]
Dat lijkt me best een uitdaging als je in de bovenbouw zit en in 1 keer van niets naar een hoog niveau Fries moet.
It is goed om te begripen dat it Frysk mear is as in dialekt, it is in ûnôfhinklike taal mei in eigen grammatika.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:32 schreef bianconeri het volgende:
Fries en Friesland moeten ze sowieso afschaffen.
Friesland wordt echt zo overdreven. Alsof het een aparte staat is en alles zo uniek.
Gewoon een standaard saaie provincie met raar volk met een gek accent.
Andere taalgroepen in NL doen ze ook niet zo super trots.
en toch valt het gewoon te lezen. officiëel is het een taal, maar het is natuurlijk net zo veel een taal als twents of drents.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:35 schreef TheFreshPrince het volgende:
[..]
It is goed om te begripen dat it Frysk mear is as in dialekt, it is in ûnôfhinklike taal mei in eigen grammatika.
Bij ons in Friesland wordt Nederlands als taal heel serieus genomen.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:34 schreef Niels0Kurovski het volgende:
Ze kunnen beter 'ns fatsoenlijk Nederlands gaan leren.
Harkje no mar, in protter liket net op in protte oare fûgels.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:38 schreef Danny het volgende:
[..]
en toch valt het gewoon te lezen. officiëel is het een taal, maar het is natuurlijk net zo veel een taal als twents of drents.
Dat is er inderdaad niet, niets in Friesland waar je afgunst voor kunt hebben.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:38 schreef TheFreshPrince het volgende:
Ik denk dat het vooral afgunst is dat we hier tweetalig zijn, hoewel er geen enkele reden is voor die afgunst.
Koe in je keuken is hier al jaren verplicht.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:54 schreef Hyperdude het volgende:
Straks nog verplicht een zeilbootje en een koe in je keuken.
En vergeet het stamboekdykskiep niet, se ha de lofter en de rjochter poatsjes net gelyk.quote:Der is in koe yn myn keuken, wat sil ik dwaan?
Der is in koe yn myn keuken, wêr sil ik hinne gean?
Ik sil dy koe wol pakke, dat is wat ik dwaan sil,
Ik sil dy koe wol pakke.
As do dyn mûle iepen dochst, dan praatst net, do skriemst,
En do joust elkenien de skuld,
Mar as se dy te pakken krije,
Dan meitsje se dy stil,
En dan hast gjinien mear om de skuld te jaan.
Der is in koe yn myn keuken, wat sil ik dwaan?
Der is in koe yn myn keuken, wêr sil ik hinne gean?
Ik sil dy koe wol pakke, dat is wat ik dwaan sil,
Ik sil dy koe wol pakke.
quote:Wy ha in Fryslân alderhanne bisten
Yn 't bosk, yn 't fjild, op 't strân of onder 't pûn
Moai foar boeren, bern en ek toeristen
Op 'e pleats, in de natoer of yn de bistetún
Fertroude soarten mar ek frjemde rassen
It is hjir suver yn grut bisteryk
En der is in laach fan hiel aparte klasse
Dat binne de skiep dy't weidzje op de seedyk
It Fryske stamboekdykskiep is bysûnder
It Fryske stamboekdykskiep is unyk
Mar se ha de lofter en de rjochter poatsjes net gelyk
Dykskiep binne spesjaal fokt foar de skeante
Dykskiep binne net foar neat sa bryk
Sy hâlde harren op it flakke net lang steande
Mar sy rinne moai rjochtop op de seedyk
Sy rinne yn in rige nei it stek ta
Dêr stiet de boer en set se oer de dyk
Hy seit "ik wol se oan de oare kant ha
En se kinne mar ien kant út mei sa'n fysyk
(c) Piter Wilkins
Ik haat Fryske KIquote:Op vrijdag 20 februari 2026 10:56 schreef TheFreshPrince het volgende:
[..]
Koe in je keuken is hier al jaren verplicht.
Daar is zelfs een liedje over.
[..]
En vergeet het stamboekdykskiep niet, se ha de lofter en de rjochter poatsjes net gelyk.
[..]
Dat is een kwestie van geduld.quote:Op vrijdag 20 februari 2026 11:10 schreef vosss het volgende:
Prima. Zouden ze in Limburg ook moeten doen.
|
|
| Forum Opties | |
|---|---|
| Forumhop: | |
| Hop naar: | |