De Zinloosheid van de Filosofie

quote:

Op woensdag 14 december 2011 16:32 schreef jan_billeman het volgende:
Dit topic gaat juist over de pretentie van de filosofie en dat is het antwoord geven op de 'wat is'-vraag om daarmee fundamenten te leggen voor de dingen in de werkelijkheid. Deze pretentie is voorbehouden aan de filosofie en dat maakt haar zinloos.
Inderdaad, einde filosofie -- tenzij filosofie nog iets anders kan.

En dat kan het.
Gelukkig maar.

Ik denk dat je lezing van Rorty -want daar baseer jij je toch op?- te kort door de bocht is.
Voor zover de Waarheid heeft afgedaan wil ik best met je betoog meegaan. Echter, en dat is de crux zoals ook Rorty stelt, filosofie is een wijze van kijken naar de wereld zoals er meer wijzen van kijken naar de wereld zijn. De filosofie is zogezegd een vocabulaire te midden van andere vocabulaires als daar zijn de politiek, kunst, literatuur, wetenschap, etc. Omdat nu de waarheidspretentie verloren is gegaan kan de filosofie (maar ook de andere vocabulaires) zich niet laten voorstaan op een manier die beter dan de andere in staat is om tot diepere en meer ware inzichten te komen.

Met jouw relaas over de het zinloze karakter van de filosofie val je nu juist zelf in die kuil. Want kennelijk is het je eraan gelegen vast te houden aan het onderscheid zinvol en zinledig (waarom zou je anders überhaupt het verwijt van het laatste maken aan het adres van de filosofie?). Dat zou dus betekenen dat er ook zinvolle ondernemingen bestaan. Wellicht in jouw visie de wetenschap. De fout in de redenering is nu juist dat het zinvolle gekoppeld wordt aan de vraag naar de waarheid. Die onderneming die het fundament van de werkelijkheid het best weet te openbaren kunnen we ook het meest zinvolle noemen, zo gaat de gedachte. Daarmee wordt nu juist via de achterdeur toch weer vastgehouden aan dat foeilelijke waarheidsbegrip. Daarnaast zal duidelijk zijn dat ook de filosofie zich via de achterdeur een plaatsje verschaft in (bijv.) het huis van de wetenschap. Een filosofie (van de waarheid) overigens waarvan je terecht stelt dat deze heeft afgedaan.

Het komt er volgens mij op neer dat je het onderscheid zinvol en zinloos niet effectief door kunt trekken naar het onderscheid waar en onwaar. Zo heeft filosofie wel degelijk nut wanneer je het betrekt op vragen die over betekenis gaan. Filosofie is een reflectie op de wijze hoe wij omgaan met de wereld, hoe wij daar betekenis aan geven en hoe het daar zelf ook weer betekenis aan toevoegt. Filosofie heeft in die zin misschien zelfs wel meer gemeen met de literatuur dan met de wetenschap!

[ Bericht 0% gewijzigd door RolloGreb op 16-12-2011 14:25:39 ]

Grappige TT.

Ikzelf lees nog wel es artikelen die collega's van mij als "wetenschapsfilosofisch" zouden bestempelen. Wat me daar in opvalt is dat zaken vaak nogal ingewikkeld geformuleerd worden op een manier die imo helemaal niet nodig is om de kern van de zaak duidelijk te maken. Ik vraag me dan ook wel es af wat het nut van dat soort artikelen is.

Verder zie je ook wel es dat wetenschappers filosofische detours maken. Iemand als Richard Dawkins is in mijn ogen daar een mooi voorbeeld van: hij schrijft een heel boek over de Godsvraag, waarin hij een niet-wetenschappelijk vraagstuk ("bestaat God?") met een wetenschappelijke stelligheid tracht te beantwoorden ("we kunnen met grote zekerheid zeggen dat...") Waarin hij in mijn ogen wetenschap en logica misbruikt om zijn frustratie jegens religie een intellectueel fundament te geven.

Dat soort zaken maakt dat ik nogal wantrouwend tegenover "filosofie" ben geworden Een houding die ik ook wel es bij collega's bespeur, trouwens. Zo ken ik onder collega's weinig mensen die enthousiast waren over Dawkin's "The God delusion", terwijl ik buiten wetenschappelijke kringen nogal es mensen erg enthousiast hoor zijn. Opvallend

[ Bericht 7% gewijzigd door Haushofer op 16-12-2011 14:23:58 ]

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 14:08 schreef Haushofer het volgende:
Grappige TT.

Ikzelf lees nog wel es artikelen die collega's van mij als "wetenschapsfilosofisch" zouden bestempelen. Wat me daar in opvalt is dat zaken vaak nogal ingewikkeld geformuleerd worden op een manier die imo helemaal niet nodig is om de kern van de zaak duidelijk te maken. Ik vraag me dan ook wel es af wat het nut van dat soort artikelen is.

Verder zie je ook wel es dat wetenschappers filosofische detours maken. Iemand als Richard Dawkins is in mijn ogen daar een mooi voorbeeld van: hij schrijft een heel boek over de Godsvraag, waarin hij een niet-wetenschappelijk vraagstuk ("bestaat God?") met een wetenschappelijke stelligheid tracht te beantwoorden ("we kunnen met grote zekerheid zeggen dat...") Waarin hij in mijn ogen wetenschap en logica misbruikt om zijn frustratie jegens religie een intellectueel fundament te geven.

Dat soort zaken maakt dat ik nogal wantrouwend tegenover "filosofie" ben geworden

Goede punten. Maar zonder filosofie is wetenschap slechts een set meetgegevens en nog-niet-verworpen hypotheses. Zonder filosofie is het erg lastig iets samenhangends over ethiek of sociologische verhoudingen te zeggen.

Dat er vervelende kantjes aan filosofie zitten (een stoffige waarheidsclaim, overdreven hoogdravende taal) zou er niet toe moeten leiden dat verder heel slimme mensen het kind met 't badwater weggooien.

En, jouw argumentatie volgend, misbruikt Dawkins niet eerder wetenschap dan filosofie?

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 14:16 schreef Perrin het volgende:

[..]

Goede punten. Maar zonder filosofie is wetenschap slechts een set meetgegevens en nog-niet-verworpen hypotheses.

Natuurlijk. Maar daar zijn (goede) wetenschappers zich ook van bewust; naar mijn idee heb je daar niet persé wetenschapsfilosofen voor nodig.

quote:

En, jouw argumentatie volgend, misbruikt Dawkins niet eerder wetenschap dan filosofie?

Ja

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 14:16 schreef Perrin het volgende:
Zonder filosofie is het erg lastig iets samenhangends over ethiek of sociologische verhoudingen te zeggen.

Je zou je daarentegen ook af kunnen vragen of de ethiek en de sociologische verhoudingen wel zonder meer tot het domein van de wetenschap behoren.

Carnap stelt zich toch de ''wat is'' vraag ? Hij antwoord daarop dat er 2 fundamentele zijnden zij.
1. World
2. Language
3. 1 en 2 zijn dingen
4. Wat is een kader of framework ? Is dat ''world'' of is dat ''Language''
5. Kan je bij een framework wel de ''wat is" vraag stellen, blijkbaar wel, maar is dat zinvol ? Volgens mij zegt Carnap dat dat niet zinvol is. Maar is het dan wel nog zinvol om dat vast te stellen. Waarom zou je die vraag nog stellen, en sterker nog, hoe doe je dat ?

Ik snap het punt niet zo goed blijkbaar..

Taal is de output die onze hersenen produceren om als input te dienen voor andere hersenen zodat je concepten kunt communiceren.

De wereld is hetgeen allerlei stimuli produceert die onze hersenen conceptueel interpreteren.

Via concepten bouwen we een persoonlijk model van de wereld. We verwarren het vaak voor de wereld zelf, maar het is slechts ons model ervan.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 14:08 schreef Haushofer het volgende:
Grappige TT.

Ikzelf lees nog wel es artikelen die collega's van mij als "wetenschapsfilosofisch" zouden bestempelen. Wat me daar in opvalt is dat zaken vaak nogal ingewikkeld geformuleerd worden op een manier die imo helemaal niet nodig is om de kern van de zaak duidelijk te maken. Ik vraag me dan ook wel es af wat het nut van dat soort artikelen is.

Verder zie je ook wel es dat wetenschappers filosofische detours maken. Iemand als Richard Dawkins is in mijn ogen daar een mooi voorbeeld van: hij schrijft een heel boek over de Godsvraag, waarin hij een niet-wetenschappelijk vraagstuk ("bestaat God?") met een wetenschappelijke stelligheid tracht te beantwoorden ("we kunnen met grote zekerheid zeggen dat...") Waarin hij in mijn ogen wetenschap en logica misbruikt om zijn frustratie jegens religie een intellectueel fundament te geven.

Dat soort zaken maakt dat ik nogal wantrouwend tegenover "filosofie" ben geworden Een houding die ik ook wel es bij collega's bespeur, trouwens. Zo ken ik onder collega's weinig mensen die enthousiast waren over Dawkin's "The God delusion", terwijl ik buiten wetenschappelijke kringen nogal es mensen erg enthousiast hoor zijn. Opvallend

Helemaal juist / mee eens.
Je noemt precies die zaken die het bestaansrecht van de filosofie rechtvaardigen;
- Goed formuleren van vragen en of stellingen, zonder omhaal van woorden en ambiguiteiten.
- Als je wetenschap bedrijft of eigenlijk bij alles wat je doet, proberen de zaken van een "hoger" stanpunt te bekijken of iig een zo objectief mogelijk standpunt.
- Altijd kritisch en sceptisch blijven
- Er is idd ook in de filosofie heel wat afgeknoeid.

Verder moet het mij nog van het hart dat filosofie eigenlijk helemaal niet "leuk" is, dat zie je o.a. bij de grote filosofen, zij lijden eerder onder hun filosofie dan dat zij er zelf persoonlijk beter van worden.
Voorbeelden: Descartes, Nietzsche en Wittgenstein.
Dus in die zin heeft filosofie al helemaal geen "nut".
Daarom geloven vrijwel alle mensen in iets, bewust of onbewust, het is beter voor je gemoedsrust.
En in deze eeuw geloven veel mensen in de wetenschap

Veel concepten laten zich bar moeilijk in taal vangen trouwens. Probeer maar eens de smaak van een bepaalde wijn te communiceren, of de geur van een bepaalde bloem, of complexe abstracte concepten (zoals filosofie) en alle impliciete/taciete/stille kennis.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 15:43 schreef Perrin het volgende:
Veel concepten laten zich bar moeilijk in taal vangen trouwens. Probeer maar eens de smaak van een bepaalde wijn te communiceren, of de geur van een bepaalde bloem, of complexe abstracte concepten (zoals filosofie) en alle impliciete/taciete/stille kennis.

Klopt. En dat is maar goed ook.
Laat de ervaring de ervaring.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 15:53 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

Klopt. En dat is maar goed ook.
Laat de ervaring de ervaring.

Maar daarom snap ik de stelling dat taal een soort kader is waar je als mens conceptueel in gevangen zou zitten niet zo.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 16:04 schreef Perrin het volgende:

[..]

Maar daarom snap ik de stelling dat taal een soort kader is waar je als mens conceptueel in gevangen zou zitten niet zo.

Ik ook niet. Ik kan me wel voorstellen dat je in een bepaald model / wereldbeeld gevangen zit. Maar dat is iets anders. Taal heeft wel een structuur, die tot op zekere hoogte een bepaalde voorstelling van zaken opdringt. Bijvoorbeeld het object-eigenschap model. In de natuurkunde is dat tot het extreme doorgetrokken. Een object is niets meer dan een bundeltje eigenschappen.

Taal is heel ruim:
1. Het is volgens mij niet mogelijk om het taalkader van een natuurlijke taal te definieren. Al je dat wel probeert, dan krijg je een formele taal.
2. Een taal kent zoveel woorden / begrippen (veelal ondefinieerbaar) dat je er van alles mee kunt uitdrukken. Een wereldbeeld is veel beperkter, want als je een alternatief wereldbeeld formuleert, heb je niet noodzakelijk meer taal nodig.
3. Taal is uitbreidbaar. Er worden voordurend nieuwe begrippen geintroduceerd.

Taal lijkt mij alleen historisch verklaarbaar. Het is ooit op een simpele manier begonnen en heeft zich ontwikkeld. Deze ontwikkkeling omvat ook het taalvermogen van de hersenen zelf. Op dit fundamentele niveau bent erin gevangen, zoals je in je zintuigen gevangen bent. Maar ook in je zintuigen zit je niet gevangen. Je kunt indirecte wegen bewandelen, en zo dingen te weten komen, die je niet direct kunt ervaren (zoals het aardmagnetisch veld).

Alleen in een formele taal wordt praten over het taalkader zelfreferent, lijkt mij.

[ Bericht 1% gewijzigd door deelnemer op 18-12-2011 01:11:16 ]

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 10:30 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

Daarmee wordt nu juist via de achterdeur toch weer vastgehouden aan dat foeilelijke waarheidsbegrip.

Het waarheidsbegrip heeft een functie. Het dient om aan te duiden dat iets zo is. Het belang ervan wordt duidelijk als er misstanden plaatsvinden. Want voorafgaande aan de vraag of het misstanden zijn of niet, is er een feitelijk voorstelling van zaken nodig. Dat kan niet zomaar een literaire uitdrukking zijn.

Het waarheidsbegrip is ook van belang om te ontsnappen aan de neiging alleen je eigen situatie, en je beleving daarbij, serieus te nemen. Dat zie je gebeuren in de filosofische lijn Kant --> Schopenhauwer --> Nietzsche. Als je met Schopenhauwer zegt: "De wereld is mijn voorstelling", dan neem je je omgeving niet meer zo serieus. Het is maar een voorstelling.

Je ontkomt ook niet aan het waarheidsbegrip. Je kunt niet zeggen dat de stelling "De waarheid bestaat niet" waar is.

[ Bericht 0% gewijzigd door deelnemer op 16-12-2011 18:54:08 ]

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 17:55 schreef deelnemer het volgende:

[..]

Het waarheidsbegrip heeft een functie. Het dient om aan te duiden dat iets zo is. Het belang ervan wordt duidelijk als er misstanden plaatsvinden. Want voorafgaande aan de vraag of het misstanden zijn of niet, is er een feitelijk voorstelling van zaken nodig. Dat kan niet zomaar een literaire uitdrukking zijn.

Het waarheidsbegrip is ook van belang om te ontsnappen aan de neiging alleen je eigen situatie, en je beleving daarbij, serieus te nemen. Dat zie je gebeuren in de filosofische lijn Kant --> Schopenhauwer --> Nietzsche. Als je met Schopenhauwer zegt: "De wereld is mijn voorstelling", dan neem je je omgeving niet meer zo serieus. Het is maar een voorstelling.

Je ontkomt ook niet aan het waarheidsbegrip. Je kunt niet zeggen dat de stelling "De waarheid bestaat niet" waar is.

Die common sense opvatting had ik nu juist niet voor ogen. Het ging mij enkel om een Rortyaanse opvatting van het waarheidsbegrip, namelijk de pretentie van de filosofie om onze werkelijkheid van een diepere (meer 'ware') fundament te voorzien. Het gaat hier om niets minder dan de belofte van de kentheorie.
Waarheid zoals we dat gebruiken is nu eenmaal een talig project en als zodanig staat het een absolute opvatting daarvan in de weg. Illustratief in dit verband is toevalligerwijs bij uitstek je laatste opmerking:
"Je kunt niet zeggen dat de stelling "De waarheid bestaat niet" waar is."
Omgekeerd kun je namelijk evenmin stellen dat 'De waarheid bestaat' waar is. Althans, je kunt dat niet uit de stelling zelf afleiden. Overigens zou ik ook niet weten hoe je deze stelling uit de werkelijkheid zou kunnen afleiden. Maw. we hebben hier met een zelf-referentiële uitspraak van doen. Oftewel, we hebben hier een door en door talig probleem aan de haak geslagen.
Om het kort te houden, waarheid kan zeker een nuttig (pragmatisch) concept zijn maar waak er tevens voor het op een voetstuk te plaatsen.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 16:04 schreef Perrin het volgende:

[..]

Maar daarom snap ik de stelling dat taal een soort kader is waar je als mens conceptueel in gevangen zou zitten niet zo.

De ironie wil dat beide mogelijkheden het geval kunnen zijn. Enerzijds heb je de gevangenis van de taal waarin wij inderdaad in conceptuele kaders opgeborgen zijn en anderzijds kun je evengoed volhouden dat juist de taal ook een belofte van onderwerping van de natuurlijke wereld (en daarmee vrijheid) inhoudt. Het voorziet ons zogezegd van een gereedschap.

Daarentegen denk ik juist niet dat daarmee het probleem van de ervaring ook maar in het minste aangeroerd is. De wijze waarop wij ervaren (van pijn bijv.) bevindt zich nu juist in een buiten-talige domein. De opmerking van Wittgenstein dat een uitroep van pijn geen kennis uitdrukt is hiervan een mooi voorbeeld.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 19:20 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

Die common sense opvatting had ik nu juist niet voor ogen. Het ging mij enkel om een Rortyaanse opvatting van het waarheidsbegrip, namelijk de pretentie van de filosofie om onze werkelijkheid van een diepere (meer 'ware') fundament te voorzien. Het gaat hier om niets minder dan de belofte van de kentheorie.
Waarheid zoals we dat gebruiken is nu eenmaal een talig project en als zodanig staat het een absolute opvatting daarvan in de weg. Illustratief in dit verband is toevalligerwijs bij uitstek je laatste opmerking:
"Je kunt niet zeggen dat de stelling "De waarheid bestaat niet" waar is."
Omgekeerd kun je namelijk evenmin stellen dat 'De waarheid bestaat' waar is. Althans, je kunt dat niet uit de stelling zelf afleiden. Overigens zou ik ook niet weten hoe je deze stelling uit de werkelijkheid zou kunnen afleiden. Maw. we hebben hier met een zelf-referentiële uitspraak van doen. Oftewel, we hebben hier een door en door talig probleem aan de haak geslagen.

Daarmee is tevens gezegd dat iedere alternatieve zienswijze evenmin kan claimen waar te zijn.

De commen sense opvatting is te belangrijk om te worden ondermijnt door de ontmaskering van meer lichtzinnige opvattingen over de waarheid.

quote:

Om het kort te houden, waarheid kan zeker een nuttig (pragmatisch) concept zijn maar waak er tevens voor het op een voetstuk te plaatsen.

Door de waarheid louter instrumenteel op te vatten ipv objectief, doe je het tekort. Want daarmee maak je de inhoud ervan ondergeschikt aan je eigen doelstellingen.

[ Bericht 1% gewijzigd door deelnemer op 16-12-2011 21:34:22 ]

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 19:36 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

De ironie wil dat beide mogelijkheden het geval kunnen zijn. Enerzijds heb je de gevangenis van de taal waarin wij inderdaad in conceptuele kaders opgeborgen zijn

Een waarheidsperspectief op taal.

quote:

en anderzijds kun je evengoed volhouden dat juist de taal ook een belofte van onderwerping van de natuurlijke wereld (en daarmee vrijheid) inhoudt. Het voorziet ons zogezegd van een gereedschap.

Een deelnemersperspectief op taal.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:27 schreef deelnemer het volgende:
Daarmee is tevens gezegd dat iedere alternatieve zienswijze evenmin kan claimen waar te zijn.

Dat is zeker een probleem voor een gelovige (in waarheid) en ook zeker voor de goede verstaander van het relativisme maar in het geheel niet voor degene die de waarheid uit zijn of haar vocabulaire geschrapt heeft.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:27 schreef deelnemer het volgende:
De commen sense opvatting is te belangrijk om te worden ondermijnt door de ontmaskering van meer lichtzinnige opvattingen over de waarheid.

Juist die ontmaskering heeft wellicht zo bevrijdend gewerkt voor de filosofie!
En om te constateren dat 'dit een hand is' hebben we natuurlijk geen filosofie nodig.
Waarheid wordt doorgaans juist buiten de filosofie gemaakt. Daar heeft het zijn nut.
In de rechtszaal, op school, in het debat, de wetenschap, enzovoorts.
Binnen de filosofie is het maar al te snel een retorisch trucje waar je al snel doorheen prikt.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:27 schreef deelnemer het volgende:
Door de waarheid louter instrumenteel op te vatten ipv objectief, doe je het tekort. Want daarmee maak je de inhoud ervan ondergeschikt aan je eigen doelstellingen.

Wanneer ik iets ondergeschikt maak aan mijn doelstellingen doe ik het zeker niet tekort. Integendeel, mits de doelstellingen mij ten voordele zijn. Of zelfs als nobel beschouwd kunnen worden natuurlijk!

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:51 schreef deelnemer het volgende:

[..]

Een waarheidsperspectief op taal.

[..]

Een deelnemersperspectief op taal.

Welnee, voor beiden geldt dat het visies op taal zijn.
Nergens in de wereld valt het onomstotelijke feit vast te stellen dat wij of in de gevangenis van de taal leven of dat wij onszelf door middel van taal bevrijd zouden hebben van ons dier-zijn.
Daar valt geen empirisch bewijs voor aan te dragen.
Beschouw het gerust als een manier van kijken.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:52 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

Dat is zeker een probleem voor een gelovige (in waarheid) en ook zeker voor de goede verstaander van het relativisme maar in het geheel niet voor degene die de waarheid uit zijn of haar vocabulaire geschrapt heeft.

[..]

Juist die ontmaskering heeft wellicht zo bevrijdend gewerkt voor de filosofie!
En om te constateren dat 'dit een hand is' hebben we natuurlijk geen filosofie nodig.
Waarheid wordt doorgaans juist buiten de filosofie gemaakt. Daar heeft het zijn nut.
In de rechtszaal, op school, in het debat, de wetenschap, enzovoorts.
Binnen de filosofie is het maar al te snel een retorisch trucje waar je al snel doorheen prikt.

[..]

Wanneer ik iets ondergeschikt maak aan mijn doelstellingen doe ik het zeker niet tekort. Integendeel, mits de doelstellingen mij ten voordele zijn. Of zelfs als nobel beschouwd kunnen worden natuurlijk!

"Het" doe je niet tekort, maar je houdt zo geen rekening met hetgeen je voordeel niet raakt of verlaagd.

Na de ontmaskering van de waarheid, schakel je ineens over op de vrijheid je eigen doelstellingen te kunnen nastreven, voor eigen voordeel, onbelast door enige gezaghebbend idee om ergens rekening mee te hoeven houden. Daarin schuilt een groot gevaar. Vergeet de commen sense opvatting van waarheid niet. Het gaat over de samenhang der dingen.

quote:

Op vrijdag 16 december 2011 21:57 schreef RolloGreb het volgende:

[..]

Welnee, voor beiden geldt dat het visies op taal zijn.
Nergens in de wereld valt het onomstotelijke feit vast te stellen dat wij of in de gevangenis van de taal leven of dat wij onszelf door middel van taal bevrijd zouden hebben van ons dier-zijn.
Daar valt geen empirisch bewijs voor aan te dragen.
Beschouw het gerust als een manier van kijken.

Perspectieven zijn manieren van kijken. Ben ik onduidelijk geweest? Het is niet toevallig dat je met deze twee zienswijzen op de proppen komt. Dit zijn de twee fundamentele manieren van kijken. Die zie overal terug.

[ Bericht 0% gewijzigd door deelnemer op 16-12-2011 23:46:49 ]

Filosofie (Liefde voor de wijsheid/kennis) heeft zeker zin. Ongetwijfeld. Het nadenken over het leven, het stellen van simpele en complexe vragen ontwikkelt de mentale capaciteiten en retorische vaardigheden van mensen. Het helpt je beter verbanden te leggen, over abstracte concepten spreken, begrippen helderder te begrijpen, you name it. Maar het hoeft niet! Filosofie is ook simpelweg geweldig interessant. Het geeft een ongelooflijke kick om bijv. meegevoerd te worden in de denkwijze van Plato, de strijd tussen de rationalisten en de empiristen. Fascinerend.

Voor mensen die twijfelen aan het nut van filosofie, lees a.u.b. het boek "The consolations of philosophy van Alain de Botton. Schitterend. Aan de hand van zes filosofen (Socrates, Seneca, Nietzsche, Schopenhauer en De Montaigne laat hij hij helder zien hoe zeer filosofie van invloed is op je leven en hoeveel handige tips en vooral INZICHT- in de meest pure zin van het woord- het je kan verschaffen. Hoe ga je om met teleurstelling? Met frustratie? Met hartzeer en een onbereikbare liefde? Met armoede? Met impopulariteit?

Goed, een voorproefje dan, Socrates legt uit hoe je moet omgaan met impopulariteit. Als je standpunten, gedrag of visies hebt die, hoewel degelijk onderbouwd, impopulair in de maatschappij waarin je leeft, hoe ga je dan om met kritiek? Socrates haalt een metafoor aan. De sporter die traint en traint voor een belangrijk toernooi, naar wiens advies luistert hij? naar de gewone man in de straat? Nee. Hij luistert alleen naar zijn coach en z'n arts, alleen die meningen zijn 'onderbouwd' en doen er toe. Zo gaat het ook met meningen van de massa die slecht onderbouwd zijn. Niet alle meningen en verhalen zijn het luisteren waard, ze moeten worden beoordeeld op basis van de fundering, de logica die erachter schuilt.

Ik hoop dat mijn verhaal het lezen waard was .Zonder filosofie is de mens slechts een doofstom dier, radeloos en bewusteloos. Jammer genoeg is dit de meerderheid van de mensheid op het moment.

Haha, dat is nog eens een pleidooi voor filosofie!

quote:

Op zaterdag 17 december 2011 17:49 schreef AmaninFull het volgende:
Filosofie (Liefde voor de wijsheid/kennis) heeft zeker zin. Ongetwijfeld. Het nadenken over het leven, het stellen van simpele en complexe vragen ontwikkelt de mentale capaciteiten en retorische vaardigheden van mensen. Het helpt je beter verbanden te leggen, over abstracte concepten spreken, begrippen helderder te begrijpen, you name it. Maar het hoeft niet! Filosofie is ook simpelweg geweldig interessant. Het geeft een ongelooflijke kick om bijv. meegevoerd te worden in de denkwijze van Plato, de strijd tussen de rationalisten en de empiristen. Fascinerend.

Voor mensen die twijfelen aan het nut van filosofie, lees a.u.b. het boek "The consolations of philosophy van Alain de Botton. Schitterend. Aan de hand van zes filosofen (Socrates, Seneca, Nietzsche, Schopenhauer en De Montaigne laat hij hij helder zien hoe zeer filosofie van invloed is op je leven en hoeveel handige tips en vooral INZICHT- in de meest pure zin van het woord- het je kan verschaffen. Hoe ga je om met teleurstelling? Met frustratie? Met hartzeer en een onbereikbare liefde? Met armoede? Met impopulariteit?

Goed, een voorproefje dan, Socrates legt uit hoe je moet omgaan met impopulariteit. Als je standpunten, gedrag of visies hebt die, hoewel degelijk onderbouwd, impopulair in de maatschappij waarin je leeft, hoe ga je dan om met kritiek? Socrates haalt een metafoor aan. De sporter die traint en traint voor een belangrijk toernooi, naar wiens advies luistert hij? naar de gewone man in de straat? Nee. Hij luistert alleen naar zijn coach en z'n arts, alleen die meningen zijn 'onderbouwd' en doen er toe. Zo gaat het ook met meningen van de massa die slecht onderbouwd zijn. Niet alle meningen en verhalen zijn het luisteren waard, ze moeten worden beoordeeld op basis van de fundering, de logica die erachter schuilt.

Ik hoop dat mijn verhaal het lezen waard was .Zonder filosofie is de mens slechts een doofstom dier, radeloos en bewusteloos. Jammer genoeg is dit de meerderheid van de mensheid op het moment.

Waar het Jan_billeman om te doen is, is dat filosofie uiteindelijk als hoofdtaak heeft het fundamenteel benoemen en categoriseren van wat er is. Het vaststellen van wat er is en wat daarvan het wezen is is de kern van de filosofie. Wat nu als blijkt dat je daar geen eenduidige antwoorden op kunt geven omdat de vraag onbeantwoordbaar is?

Natuurlijk zijn er 'filosofische' teksten om wat voor reden dan ook de moeite waard (vermakelijk, leerzaam, troostend) maar uiteindelijk is het de filosofie daar niet om te doen geweest, bovendien kun je al die dingen ook leren/ervaren middels andere disciplines van het menselijke doen en laten.

Je kunt dus best artistieke inspiratie putten uit die oude lappen tekst, maar toch heeft Jan_billeman wel gelijk als hij stelt dat de relevantie ervan radicaal veranderd is. Die discussie tussen 'rationalisten' en 'empiristen', welke wetenschapper neemt dat nou nog serieus? Waar gaat het nu in wezen om? Nergens om natuurlijk.
Hoe kun je nog geloven in een Tabula Rasa sinds de opkomst van gen- en neurowetenschappen?
Hoe kun je nog geloven in een ziel en wat is het nu van filosoferen daarover?
Wat maakt het uit of de wereld die je waarneemt realistisch of idealistisch genoemd moet worden?
Wat zou je aanmoeten met een eventuele vrije wil?

quote:

Op woensdag 14 december 2011 10:39 schreef Perrin het volgende:

[..]

Kun je dat wat uitgebreider uitleggen?

Vrij simpel: hoeveel filosofen zijn er nodig om het bestaan van zwaartekracht te bevestigen?
Antwoord: 0 natuurlijk. En hoeveel zijn er nodig om de koopkrachtcijfers te meten? 0.
Natuurlijk kun je nu zeggen: maar hoe interpreteer je de cijfers?
Maar ook dat vind ik niet erg filosofisch. Wetenschappers kunnen prima met elkaar om de tafel gaan zitten en dat uitdenken, dat heet methodologie en geen filosofie.

De (geschiedenis van de) filosofie kan nog zinvol zijn om te leren hoe je een denkfout opspoort. Ik ontken niet dat je iets kunt hebben aan filosofie, maar dat is dan wel heel andere koek dan de impact die filosofie ooit had. Filosofie wordt gewoonweg weggeconcurreerd, niet voor niets is het filosofieschap in de boekhandel een miniscule kast met overwegend gedateerde (lees: achterhaalde) teksten.