filosofische uitspraak vs. wetenschappelijke uitspraak

De vage wetenschappen drukken zich uit in schijnbaar exacte bewoordingen en de zogenaamde exacte wetenschappen bedienen zich uiteindelijk van schijnbaar uiterst vage beschrijvingen.

Uiteindelijk maakt filosofie het ongrijpbare weer grijpbaar.

quote:

Op maandag 2 januari 2006 20:18 schreef Quarks het volgende:
Uiteindelijk maakt filosofie het ongrijpbare weer grijpbaar.

Mja, dat is nog het dichtste bij wat ik er van zou zeggen. Filosofie is het orde scheppen in verwarring en het stellen van epistemische kaders waar wetenschappers mee kunnen werken.

Vroeger zou men binnen de filosofie het onderscheid maken tussen epistemologie (kennisleer), ontologie (zijnsleer) en ethica. Maar de laatste twee bleken meer meningen dan kennis te zijn, en de eerste is aardig uit gefilosofeerd.

Als je filosofen graag wat meer terrein zou willen geven, zou je alle rationele gedachtes die niet zuiver deductief of via de wetenschappelijke methode inductief, eronder kunnen doen scharen.
Dan is bijvoorbeeld Gödel's onvolledigheidsstelling een filosofische. Maar ook weer veel meer dingen die de twee terreinen (filosofie en wiskunde) elkaar niet gunnen.

Je kunt je inderdaad afvragen of logica bij filosofie hoort of bij wiskunde. Zelf zie ik het meer als volgt: als logica een kwast is, is wiskunde een schilderij. Wat dat betreft classificeer ik het dus liever onder filosofie.

Als ik zie hoe ze bij CKI al lopen te zwoegen, zou ik helemaal graag 'gewone' filosofen bij onze logica vakken willen zien .
Je zou natuurlijk ook helemaal wiskunde en filosofie als een kunnen zien, en het vatten onder formele c.q. rationale wetenschap.

quote:

Op maandag 2 januari 2006 20:58 schreef speknek het volgende:
Als ik zie hoe ze bij CKI al lopen te zwoegen, zou ik helemaal graag 'gewone' filosofen bij onze logica vakken willen zien .

Ik heb nooit begrepen dat mensen dat niet kunnen. Dat iemand geen wiskunde begrijpt kan ik me heel goed voorstellen, daar zit immers veel stuctuur en conceptualiteit in. Maar elementaire logica, dat is toch de meest basale vorm van denken die er bestaat, zou je zeggen?

Het is meer de vertaalslag tussen symbool en betekenis, denk ik. Zeker wanneer de betekenis geheel lijkt te gaan ontbreken.

quote:

Op maandag 2 januari 2006 20:33 schreef speknek het volgende:
Vroeger zou men binnen de filosofie het onderscheid maken tussen epistemologie (kennisleer), ontologie (zijnsleer) en ethica. Maar de laatste twee bleken meer meningen dan kennis te zijn, en de eerste is aardig uit gefilosofeerd.

Ethiek lijkt me bij uitstek een vlak waarbij er met strak redeneren nog wel het een en ander bereikt kan worden. Bij zaken als abortus, euthanasie, zelfmoord, consumeren van vlees, et cetera, kan er toch vaak inconsistentie in 's mensen mening worden aangetoond. Neem de 'pro-lifebeweging' in de VS, die niet hoofdzakelijk uit vegetariërs blijkt te bestaan. Volgens mij is er in de ethiek dus best het een en ander te bereiken met het bereiken van het redelijk rigide toepassen van een soort logica op basis van een aantal grondregels (neem b.v. Peter Singer).

_{Overigens zou je in je ondertitel wellicht ego door mihi willen vervangen, daar er ook een dativus in het orgineel staat.}

quote:

Op maandag 2 januari 2006 21:24 schreef AtraBilis het volgende:
Ethiek lijkt me bij uitstek een vlak waarbij er met strak redeneren nog wel het een en ander bereikt kan worden. Bij zaken als abortus, euthanasie, zelfmoord, consumeren van vlees, et cetera, kan er toch vaak inconsistentie in 's mensen mening worden aangetoond. Neem de 'pro-lifebeweging' in de VS, die niet hoofdzakelijk uit vegetariërs blijkt te bestaan. Volgens mij is er in de ethiek dus best het een en ander te bereiken met het bereiken van het redelijk rigide toepassen van een soort logica op basis van een aantal grondregels (neem b.v. Peter Singer).

_{Overigens zou je in je ondertitel wellicht ego door mihi willen vervangen, daar er ook een dativus in het orgineel staat.}

De vraag dringt zich dan wel op of, wanneer er geen grondslagen voor ethiek zijn, er uberhaupt iets beter of slechter kan zijn dan het ander. Waar zou je rationeel naar moeten streven? Je zou als leidraad kunnen nemen dat een werkbare samenleving -of preciezer, een gedragsbiologisch goed aangepaste samenleving- het hoogste is, maar waarom? Dat vraagt een vooringenomenheid die stelt dat er al iets goeds is, terwijl je dat goede nou juist probeert te definieren. Het kan dus nooit objectief zijn.

Aan de andere kant zou een nihilist wel kunnen opmerken dat dat net zoiets is als de wetenschap, een schip opbouwen op volle zee. En kun je hooguit opmerken dat een oplossing in ieder geval een prettiger resultaat geeft.

_{bedankt! Ik ben zelf niet zo goed in latijn helaas. Is de uitspraak in m'n ondertitel intrinsiek fout? Ik vind de dubbele betekenis ego: ik, mijn ego, als wel als dat het lijkt op deo, namelijk mooier staan}

Ik wil ook wel toegeven dat de ethiek, zeker als je toegeeft dat God dood is, in feite arbitrair is. Althans, ik heb natuurlijk wel een bepaald gevoel dat het onjuist is iemand te vermoorden, maar, ik zal niet verder komen dan dat gevoel te vangen in een regel. Desondanks, zodra je dat doet kom je wel verder met ethiek. Je hebt ergens axiomata nodig. Daarover valt te twisten, maar binnen de theorie die uit je axiomata volgt, of die jij meent te kunnen concluderen, kun je wel op zoek gaan naar tegenstrijdigheden.

_{En wat je ondertitel betreft: Er staat dus in het origineel "Ere in den hoge zij God", als je er "Glora in excelsis ego" van maakt, dan krijg je iets als "Ik ben ere in den hoge" (dan moet de sum er even bijgedacht worden), maar "Ere in den hoge zij mij" is "Gloria in excelsis mihi". Het Latijn kent de connotatie van eigenwaardegevoel volgens mij sowieso niet bij ego.}

quote:

Op maandag 2 januari 2006 21:21 schreef speknek het volgende:
Het is meer de vertaalslag tussen symbool en betekenis, denk ik. Zeker wanneer de betekenis geheel lijkt te gaan ontbreken.

Goed, maar de manier van afleiden is toch vrij standaard.

Ik vind ethiek en politiek wel goede voorbeelden van terreinen waar filosofie z'n nut kan hebben. Het gaat er m.i. niet zozeer over dat je met behulp van filosofie systemen kunt opbouwen ten behoeve van het ene of het andere standpunt, maar dat je meerdere standpunten doorlicht en beter leert begrijpen. En kijkt wat de relatie is tussen bijvoorbeeld de ethiek en de andere sferen van het leven.
Het mag dan zo zijn dat je vaak je hoofd tegen het ethisch relativisme stoot, maar misschien is dat gewoon een ziekte van onze tijd en niet zozeer van de filosofie. En als we ons vervolgens afvragen wat we aanmoeten met het gebrek aan filosofische fundering voor onze overtuigingen, zijn we dan al niet aan het filosoferen? Dan lijkt me dat toch een uiterst nuttige activiteit.

[ Bericht 0% gewijzigd door Koekepan op 02-01-2006 22:13:05 ]

quote:

Op maandag 2 januari 2006 09:40 schreef Viking84 het volgende:
In één van mijn studieboeken wordt het verschil tussen een filosofische uitspraak en een wetenschappelijke uitspraak genoemd. Dit verschil komt echter onvoldoende uit de verf. Ik bedacht me dat er vast wel briljante mensen zijn hier die het wél goed kunnen uitleggen

Niet zo'n voor de hand liggend onderscheid, ik vraag me af wat de context precies is?

Wetenschappelijke uitspraken zijn, zoals gezegd in dit topic, veelal falsifieerbaar of "toetsbaar" door middel van een experiment. Maar het kan zijn dat dat niet de betekenisnuance is waarnaar je op zoek bent.

quote:

Op maandag 2 januari 2006 21:48 schreef AtraBilis het volgende:
Ik wil ook wel toegeven dat de ethiek, zeker als je toegeeft dat God dood is, in feite arbitrair is. Althans, ik heb natuurlijk wel een bepaald gevoel dat het onjuist is iemand te vermoorden, maar, ik zal niet verder komen dan dat gevoel te vangen in een regel. Desondanks, zodra je dat doet kom je wel verder met ethiek. Je hebt ergens axiomata nodig. Daarover valt te twisten, maar binnen de theorie die uit je axiomata volgt, of die jij meent te kunnen concluderen, kun je wel op zoek gaan naar tegenstrijdigheden.

Ja dan zou je dus kunnen streven naar interne consistentie. Overigens betwijfel ik dat je die ooit bereikt, Sartre is redelijk groot geworden met het benoemen van moeilijk tot onoplosbare ethische tegenstellingen. Overigens ben ik ook niet van mening dat God soelaas biedt bij het benoemen van ethische regels. En wel uit de volgende overweging: Als god goed en slecht benoemd, dan is hijzelf goed noch slecht en zijn zijn regels arbitrair, als er goed en slecht buiten god om bestond, zodat je god zelf goed kunt noemen (en zijn ethische regels dus ook), bestond goed en slecht al, en is het niet bepaald door god.

quote:

_{En wat je ondertitel betreft: Er staat dus in het origineel "Ere in den hoge zij God", als je er "Glora in excelsis ego" van maakt, dan krijg je iets als "Ik ben ere in den hoge" (dan moet de sum er even bijgedacht worden), maar "Ere in den hoge zij mij" is "Gloria in excelsis mihi". Het Latijn kent de connotatie van eigenwaardegevoel volgens mij sowieso niet bij ego.}

_{Weet ik, ik bedoelde ook een hedendaagse associatie, maar ik zal het aanpassen}

De regels die God oplegt hoeven natuurlijk ook niet intern consistent te zijn. ad 1) God is goed. ad 2) Voor dingen die niet God zijn, geldt: <...> aldus God. God kan natuurlijk best een regel over zichzelf maken. _{Ook niet mijn favoriete manier van werken.}