Plan Overijssel om zwerfkatten af te schieten stuit op groot verzet![afbeelding]()
Verzet tegen afschieten zwerfkatten groeit: 'jager ziet geen verschil met huiskat'
Het verzet tegen het mogelijk afschieten van zwerfkatten in Overijssel groeit. Een petitie tegen de maatregel is inmiddels bijna 40.000 keer ondertekend door dierenbeschermingsorganisaties, dierenartsen en particulieren. Zij vrezen dat jagers op afstand geen onderscheid kunnen maken tussen een verwilderde kat en een huisdier. De provincie overweegt de maatregel om weidevogels te beschermen, maar heeft nog geen definitief besluit genomen.
Petitie tegen afschieten van zwerfkatten groeit snel
De petitie 'Stop het doodschieten van katten' is een initiatief van dierenbeschermingsorganisaties en dierenartsen. Ook het dierenasiel en Stichting Flappus uit Zwolle steunen de actie. De initiatiefnemers wijzen naar Friesland, waar afschieten al is toegestaan, en waarschuwen dat Overijssel dat voorbeeld dreigt te volgen. In de Tweede Kamer stelde de Partij voor de Dieren al vragen aan de minister over de kwestie.
"Jager kan wild niet van tam onderscheiden"
Fractievoorzitter Mirjam Fagel van de Partij voor de Dieren in Overijssel noemt de overweging om verwilderde katten af te schieten onwerkbaar. "Hoe kan een jager op afstand zien of een kat wild is, of van een baasje?" Ze wijst erop dat de grootste bedreiging voor weidevogels niet in predatie zit, maar in het leefgebied: te weinig insecten, een te laag waterpeil en te vaak maaien.
Ook binnen de Overijsselse politiek klinkt kritiek. Toch is BBB-fractievoorzitter Tjalle Morsink niet ongevoelig voor het verzet: "Als die 40.000 mensen allemaal een wilde kat in huis willen nemen, ben je al een heel eind." Hij noemt afschieten desondanks een logische optie, omdat vos en kat geen natuurlijke vijand hebben.
Provincie: nog geen besluit over afschieten van katten
Provinciebestuurder Maurits von Martels benadrukt dat afschieten op dit moment niet is toegestaan. "De grootste predatoren hebben we in beeld: de vos, de marter en de kat. De mogelijkheid bestaat dat we voorstellen om toestemming te geven om verwilderde katten af te schieten." Een concreet voorstel volgt pas in 2027. Volgens de provincie betekent "beheer" niet automatisch afschieten, en moet nog worden uitgezocht welke aanpak juridisch mogelijk is.
Von Martels erkent dat het landschap in de landbouw ook moet veranderen, maar stelt dat de zwakste schakel in de keten het succes van weidevogelbeleid bepaalt. "Als predatie de zwakke schakel is, moeten we daaraan werken. Het is én, én, én."
Ervaringen in Friesland en Utrecht voeden het verzet
Overijssel kijkt nadrukkelijk naar Friesland, waar afschieten van zwerfkatten al is toegestaan. Tegenstanders wijzen juist naar Utrecht, waar zowel het afschieten als de vang-, castratie- en herplaatsingsmethode inmiddels zijn gestopt. Uit een evaluatie in Utrecht bleek vorig jaar dat bijna alle 1249 gevangen katten een eigenaar hadden, meldde RTV Utrecht.
Universitair onderzoek naar de uitwerpselen van de katten wees uit dat ze vooral muizen en fazanten aten, in plaats van weidevogels. Ook onderzoek van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur uit 2023 wijst vooral vossen en steenmarters aan als de grootste bedreiging voor weidevogels. Fagel ziet daarin haar gelijk: "Het afschieten van wilde katten zou nauwelijks effect hebben op de weidevogelpopulatie. Wij willen dat die optie absoluut wordt uitgesloten."
Op het provinciehuis blijft de optie voorlopig op tafel liggen. Of het daadwerkelijk tot een voorstel komt, moet volgend jaar blijken.
Ook elders in het land worstelen bestuurders met de vraag hoe om te gaan met de populatie zwervende katten. Zo gaat Schiermonnikoog drones inzetten om de dieren te vangen en over te plaatsen naar het vasteland. De katten vormden volgens de gemeente een bedreiging voor konijnen en de tapuit, een beschermde trekvogel.