NWS Nieuws & Achtergronden
Discussieer hier diepgaander over de actualiteiten.
Thomas van Groningen over de mondkapjesdeal
Sywert van Lienden en zijn zakenpartners, die miljoenen verdienden met de verkoop van mondkapjes aan de overheid, probeerden net voor hun arrestatie gevoelig materiaal te laten verdwijnen. Dat blijkt uit een vonnis van de rechtbank Rotterdam. Hoe politiek gevoelig ligt de mondkapjesdeal nog in Den Haag? Politiek verslaggever Thomas van Groningen praat ons vanavond bij.
23.00 npo1 dus
Sywert van Lienden en zijn zakenpartners, die miljoenen verdienden met de verkoop van mondkapjes aan de overheid, probeerden net voor hun arrestatie gevoelig materiaal te laten verdwijnen. Dat blijkt uit een vonnis van de rechtbank Rotterdam. Hoe politiek gevoelig ligt de mondkapjesdeal nog in Den Haag? Politiek verslaggever Thomas van Groningen praat ons vanavond bij.
23.00 npo1 dus
De eerder aangekondigde speelfilm over de omstreden mondkapjesdeal die Sywert van Lienden en zijn compagnons sloten, krijgt de titel: 'Gillend Rijk'. Dat laat een productiehuis Levitate woensdag weten aan Shownieuws. Meer over het schandaal, bekijk je in de video hierboven.
Van Lienden maakte zich in het voorjaar van 2020 sterk voor de aanschaf van medische mondkapjes toen daar wereldwijd een enorme schaarste aan bestond. Hij richtte de non-profitorganisatie Stichting Hulptroepen Alliantie op om ervoor te zorgen dat Nederland snel miljoenen mondkapjes zou krijgen en zei dat belangeloos te doen. Later bleek dat Sywert en zijn zakenpartners miljoenen euro’s aan de deal zouden hebben overgehouden.
Afgelopen zomer werd duidelijk dat productiehuis Levitatie de filmrechten van het boek 'Sywerts miljoenen' van Jan-Hein Strop en Stefan Vermeulen hadden gekocht. Inmiddels wordt er druk geschreven aan het script voor de film. Het productiehuis maakte bovendien woensdag aan Shownieuws bekend dat de film geregisseerd wordt door Matthijs van Heijnighen. Hij regisseerde eerder de film 'Slag om de Schelde'.
Welke acteur Sywert gaat spelen in de film, is nog niet duidelijk. "We hebben de hoofdrolspeler al gecast, maar dat maken we later bekend", zegt een woordvoerder van het productiehuis. De film 'Gillend Rijk' zal te zien zijn in de Nederlandse bioscopen
https://www.shownieuws.nl(...)rt-van-lienden-heten
Zou Hugo ook kijken
Van Lienden maakte zich in het voorjaar van 2020 sterk voor de aanschaf van medische mondkapjes toen daar wereldwijd een enorme schaarste aan bestond. Hij richtte de non-profitorganisatie Stichting Hulptroepen Alliantie op om ervoor te zorgen dat Nederland snel miljoenen mondkapjes zou krijgen en zei dat belangeloos te doen. Later bleek dat Sywert en zijn zakenpartners miljoenen euro’s aan de deal zouden hebben overgehouden.
Afgelopen zomer werd duidelijk dat productiehuis Levitatie de filmrechten van het boek 'Sywerts miljoenen' van Jan-Hein Strop en Stefan Vermeulen hadden gekocht. Inmiddels wordt er druk geschreven aan het script voor de film. Het productiehuis maakte bovendien woensdag aan Shownieuws bekend dat de film geregisseerd wordt door Matthijs van Heijnighen. Hij regisseerde eerder de film 'Slag om de Schelde'.
Welke acteur Sywert gaat spelen in de film, is nog niet duidelijk. "We hebben de hoofdrolspeler al gecast, maar dat maken we later bekend", zegt een woordvoerder van het productiehuis. De film 'Gillend Rijk' zal te zien zijn in de Nederlandse bioscopen
https://www.shownieuws.nl(...)rt-van-lienden-heten
Zou Hugo ook kijken
Mondkapjesstichting dagvaardt Van Lienden en compagnons
De Stichting Hulptroepen Alliantie (SHA) gaat Sywert van Lienden en zijn compagnons binnenkort dagvaarden. De mondkapjesstichting gaat in een bodemprocedure 21 miljoen euro terugvorderen bij Van Lienden en zijn zakenpartners Bernd Damme en Camille van Gestel.
Dat kondigde de stichting donderdag aan in de procedure die Damme bij het gerechtshof Amsterdam heeft aangespannen over zijn ontslag als bestuurder van SHA.
Het Openbaar Ministerie had om het ontslag van Van Lienden en Damme gevraagd. Justitie denkt dat de bestuurders klanten vanuit de mondkapjesstichting, waarover ze beweerden er zonder winstoogmerk mee begonnen te zijn, doorgesluisd hebben naar een commerciële bv. Hiermee verdienden ze miljoenen.
Aanleiding
De stichting heeft het onderzoek naar de schade afgerond, meldde het nieuwe bestuur donderdag aan het hof. De onderzoeksresultaten waren voor het bestuur aanleiding om aan hun advocaat opdracht te geven een dagvaarding op te stellen. Die kunnen Van Lienden en de compagnons over een week of drie, maximaal een maand, in hun brievenbus verwachten.
De stichting gaat daarnaast ongeveer 350.000 euro aan advocaatkosten terugvorderen bij Van Lienden en zijn compagnons. Het zou gaan om advocaatkosten die zijn uitgegeven om privébelangen van de ex-bestuurders te dienen.
https://wnl.tv/2023/04/13(...)enden-en-compagnons/
De Stichting Hulptroepen Alliantie (SHA) gaat Sywert van Lienden en zijn compagnons binnenkort dagvaarden. De mondkapjesstichting gaat in een bodemprocedure 21 miljoen euro terugvorderen bij Van Lienden en zijn zakenpartners Bernd Damme en Camille van Gestel.
Dat kondigde de stichting donderdag aan in de procedure die Damme bij het gerechtshof Amsterdam heeft aangespannen over zijn ontslag als bestuurder van SHA.
Het Openbaar Ministerie had om het ontslag van Van Lienden en Damme gevraagd. Justitie denkt dat de bestuurders klanten vanuit de mondkapjesstichting, waarover ze beweerden er zonder winstoogmerk mee begonnen te zijn, doorgesluisd hebben naar een commerciële bv. Hiermee verdienden ze miljoenen.
Aanleiding
De stichting heeft het onderzoek naar de schade afgerond, meldde het nieuwe bestuur donderdag aan het hof. De onderzoeksresultaten waren voor het bestuur aanleiding om aan hun advocaat opdracht te geven een dagvaarding op te stellen. Die kunnen Van Lienden en de compagnons over een week of drie, maximaal een maand, in hun brievenbus verwachten.
De stichting gaat daarnaast ongeveer 350.000 euro aan advocaatkosten terugvorderen bij Van Lienden en zijn compagnons. Het zou gaan om advocaatkosten die zijn uitgegeven om privébelangen van de ex-bestuurders te dienen.
https://wnl.tv/2023/04/13(...)enden-en-compagnons/
Sywert-deal niet los onder de loep bij parlementaire enquête coronacrisis: ‘Hij ligt al op de grill’
De parlementaire enquête over de aanpak van de coronacrisis is pas vanaf voorjaar 2025 voor de buitenwereld te volgen, als openbare verhoren met ministers en virologen beginnen. De omstreden Sywert-deal is níét een van de hoofdthema’s van het onderzoek.
Dat bevestigen leden van de voorbereidende enquêtecommissie aan deze nieuwssite. Zeer binnenkort stuurt de Tijdelijke commissie Corona zijn onderzoeksplan naar de Tweede Kamer. De enquête wil ‘lessen trekken’ om beter voorbereid te zijn op een volgende gezondheidscrisis. Maar de coronapandemie was zo omvangrijk dat het onderzoek nog jaren zal voortslepen, stellen de betrokkenen.
Verhoren
De komende twee jaar zal de commissie druk zijn met dossieronderzoek en gesprekken achter de schermen. Pas vanaf mei 2025, na de geplande verkiezingen voor de Tweede Kamer, zullen de openbare verhoren beginnen. Dat is dan ruim vijf jaar na de eerste coronapatiënt in Nederland. Naar verwachting moeten hoofdrolspelers als Hugo de Jonge, Mark Rutte, Jaap van Dissel en Ernst Kuipers opdraven.
Diverse lockdownmaatregelen - schoolsluiting, avondklok - zullen onderzocht worden, net als de situatie in verpleeg- en ziekenhuizen.
De omstreden miljoenendeal met mondkaphandelaar Sywert van Lienden wordt niet los onderzocht, stellen de bronnen. Hoewel er nog altijd losse eindjes zijn over de precieze rol van toenmalig CDA-minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid bij de megaorder vinden commissieleden een specifiek deelonderzoek nu niet logisch. ‘Sywert ligt al op de grill’, zegt een lid. Er loopt een strafonderzoek van het OM naar Van Lienden en compagnons. Een ander zegt: ,,Sywert is een boef, er zullen altijd boeven zijn.” Daarom richt de commissie zich ‘op de structuren erachter'.
In een eerder Kamerdebat ging het wel over de Sywertdeal, Van Lienden zelf zat toen op de publieke tribune.
Eén lid van de enquêtecommissie zegt dat het ook ingewikkeld is om de Sywert-deal te onderzoeken omdat onafhankelijk Kamerlid Pieter Omtzigt - zelf lid van de voorbereidende commissie - in de beginfase van de coronacrisis ook banden had met Van Lienden. Het zou jammer zijn ‘als Pieter daardoor niet bij de verhoren kan zijn’.
Een woordvoerder van de Tweede Kamer ‘kan niks zeggen’ op vragen over de duur van de voorbereidende fase en de thema's die de commissie wil onderzoeken. Wel bevestigt hij dat het onderzoeksvoorstel binnenkort naar het parlement gestuurd wordt.
Het is overigens hoogst onzeker of de leden van de voorbereidende commissie ook plaatsnemen in de permanente enquêtecommissie. Het werk slokt een parlementariër voor een lange periode bijna fulltime op, dat kunnen leden van kleine fracties - zoals Wybren van Haga - en solo-Kamerleden als Omtzigt en Liane den Haan zich moeilijk veroorloven.
Publieke uitingen
Dat de commissie met Pepijn van Houwelingen (Forum voor Democratie) en Van Haga (BVNL) twee uiterst coronasceptische leden kent, heeft niet tot grote inhoudelijke verdeeldheid geleid, beweren diverse bronnen. Wel was er flink wat gedoe over de publieke uitingen van de parlementariërs over corona: vaak houden Kamerleden zich op de vlakte over het thema waarnaar ze onderzoek doen.
Maar een commissielid zegt: ,,We stellen vragen als: heeft het kabinet het juiste besloten met de kennis van dat moment? Wat je ook van corona vindt: het antwoord op die vraag willen we allemaal weten.”
https://www.ad.nl/politie(...)p-de-grill~ac625504/
Hugo wordt weer beschermd dus
De parlementaire enquête over de aanpak van de coronacrisis is pas vanaf voorjaar 2025 voor de buitenwereld te volgen, als openbare verhoren met ministers en virologen beginnen. De omstreden Sywert-deal is níét een van de hoofdthema’s van het onderzoek.
Dat bevestigen leden van de voorbereidende enquêtecommissie aan deze nieuwssite. Zeer binnenkort stuurt de Tijdelijke commissie Corona zijn onderzoeksplan naar de Tweede Kamer. De enquête wil ‘lessen trekken’ om beter voorbereid te zijn op een volgende gezondheidscrisis. Maar de coronapandemie was zo omvangrijk dat het onderzoek nog jaren zal voortslepen, stellen de betrokkenen.
Verhoren
De komende twee jaar zal de commissie druk zijn met dossieronderzoek en gesprekken achter de schermen. Pas vanaf mei 2025, na de geplande verkiezingen voor de Tweede Kamer, zullen de openbare verhoren beginnen. Dat is dan ruim vijf jaar na de eerste coronapatiënt in Nederland. Naar verwachting moeten hoofdrolspelers als Hugo de Jonge, Mark Rutte, Jaap van Dissel en Ernst Kuipers opdraven.
Diverse lockdownmaatregelen - schoolsluiting, avondklok - zullen onderzocht worden, net als de situatie in verpleeg- en ziekenhuizen.
De omstreden miljoenendeal met mondkaphandelaar Sywert van Lienden wordt niet los onderzocht, stellen de bronnen. Hoewel er nog altijd losse eindjes zijn over de precieze rol van toenmalig CDA-minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid bij de megaorder vinden commissieleden een specifiek deelonderzoek nu niet logisch. ‘Sywert ligt al op de grill’, zegt een lid. Er loopt een strafonderzoek van het OM naar Van Lienden en compagnons. Een ander zegt: ,,Sywert is een boef, er zullen altijd boeven zijn.” Daarom richt de commissie zich ‘op de structuren erachter'.
In een eerder Kamerdebat ging het wel over de Sywertdeal, Van Lienden zelf zat toen op de publieke tribune.
Eén lid van de enquêtecommissie zegt dat het ook ingewikkeld is om de Sywert-deal te onderzoeken omdat onafhankelijk Kamerlid Pieter Omtzigt - zelf lid van de voorbereidende commissie - in de beginfase van de coronacrisis ook banden had met Van Lienden. Het zou jammer zijn ‘als Pieter daardoor niet bij de verhoren kan zijn’.
Een woordvoerder van de Tweede Kamer ‘kan niks zeggen’ op vragen over de duur van de voorbereidende fase en de thema's die de commissie wil onderzoeken. Wel bevestigt hij dat het onderzoeksvoorstel binnenkort naar het parlement gestuurd wordt.
Het is overigens hoogst onzeker of de leden van de voorbereidende commissie ook plaatsnemen in de permanente enquêtecommissie. Het werk slokt een parlementariër voor een lange periode bijna fulltime op, dat kunnen leden van kleine fracties - zoals Wybren van Haga - en solo-Kamerleden als Omtzigt en Liane den Haan zich moeilijk veroorloven.
Publieke uitingen
Dat de commissie met Pepijn van Houwelingen (Forum voor Democratie) en Van Haga (BVNL) twee uiterst coronasceptische leden kent, heeft niet tot grote inhoudelijke verdeeldheid geleid, beweren diverse bronnen. Wel was er flink wat gedoe over de publieke uitingen van de parlementariërs over corona: vaak houden Kamerleden zich op de vlakte over het thema waarnaar ze onderzoek doen.
Maar een commissielid zegt: ,,We stellen vragen als: heeft het kabinet het juiste besloten met de kennis van dat moment? Wat je ook van corona vindt: het antwoord op die vraag willen we allemaal weten.”
https://www.ad.nl/politie(...)p-de-grill~ac625504/
Hugo wordt weer beschermd dus
Sywert is ook geen materiaal voor een parlementaire enquete. Enquetes gaan over evaluatie van beleid en de effecten daarvan.
Niet over een oplichter die de staat heeft benadeeld en wat een minister te verwijten valt. Dat is echt voor kleiner onderzoek.
Niet over een oplichter die de staat heeft benadeeld en wat een minister te verwijten valt. Dat is echt voor kleiner onderzoek.
Niet alleen bij Sywertdeal ging het mis: megamarges rond andere deals ook ‘ethisch omstreden’ 
Ook andere mega-orders voor mondkapjes verliepen niet vlekkeloos. Eén leverancier kreeg een geheime bonus van twee miljoen euro, een andere mondkaphandelaar had een opvallend kort lijntje met het ministerie van Defensie. Ondernemers maakten onethisch hoge winsten, stelt het kabinet nu.
Dat meldt minister Conny Helder maandagmiddag in een brief aan de Tweede Kamer. Na onthullingen over de Sywertdeal beloofde het ministerie van Volksgezondheid om behalve die mega-order ook andere grote mondkapleveringen onder de loep te nemen. Die accountantsonderzoeken zijn nu klaar. Volgens Helder zijn er ‘aanzienlijke marges’ behaald door de leveranciers.
,,Het is de vraag of die marges in crisistijd ethisch verantwoord zijn", schrijft de minister. ,,De manier waarop sommige leveranciers en betrokkenen hebben gehandeld vind ik niet passen bij de omstandigheden van dat moment”, schrijft Helder in diplomatieke bewoordingen.
Eén van de mondkapleveranciers is Lausalec, een Friese groothandelsonderneming van ‘Mister Ferrari’ Frits Kroymans. Volgens jaarrekeningen die het Financieele Dagblad in handen heeft, zou dat bedrijf tientallen miljoenen euro's winst gemaakt hebben met de coronadeals.
De winstmarge zou uitkomen op bijna dertig procent. Opvallend is dat Lausalec een kort lijntje had met het ministerie van Defensie. Niet de inkopers van het landelijke LCH deden onderhandelingen met de fabrikant, dat gebeurde via het al bestaande contact met Defensie. ‘In die communicatie is er tweemaal vijf procent opslag op de verkoopprijs aangeboden (...) dat is niet door Lausalec of Defensie met het LCH gedeeld', schrijft Helder.
Toen die prijsopslag later alsnog bekend werd, kon de deal doorgaan omdat snel ‘kopen, kopen, kopen’ belangrijker was dan goedkoop inkopen, stelt de minister. Winst maken was ook niet verboden, erkende het ministerie van Volksgezondheid al eerder, maar de hoogte van de bedragen wekken wrevel. En in het geval van de Sywertdeal was de ophef nog groter omdat Van Lienden en zijn compagnons lange tijd beweerden als nobele weldoeners ‘om niet’ te werken. Ondertussen streken ze samen bijna dertig miljoen euro op.
Bij een lading beschermingsmiddelen die fabrikant Bunzl leverde, was een geheime bonus bedongen van twee miljoen euro. Dat is niet in de haak, en na advies van de Landsadvocaat bereidt het kabinet een procedure voor om het geld terug te vorderen.
De accountantsonderzoeken sleepten lang voort. Vorig jaar september was na ruim een jaar vertraging het Deloitte-onderzoek naar de Sywert-deal pas klaar. De onderzoekers concludeerden dat het ministerie van Volksgezondheid de miljoenenorder met Sywert en zakenpartners doordrukte in april 2020, ondanks waarschuwingen van deskundigen dat er al genoeg mondmaskers waren.
Volgens het kabinet misleidden Van Lienden en zijn zakenpartners het ministerie: de buitenwereld dacht dat de mediapersoonlijkheid alles ‘om niet’ deed, ook zou hij ‘partijen bewust tegen elkaar uitspelen’ en een rookgordijn optrekken rond de commerciële tak. ,,Winst maken mag”, zei premier Mark Rutte. ,,Maar het probleem is dat ze bewust permanente verwarring lieten bestaan over hun bv en het goede doel.”
https://www.ad.nl/politie(...)-omstreden~a1ca531f/
Puinhoop is dus nog veel groter
Goh dat had ik niet verwacht 
Ook andere mega-orders voor mondkapjes verliepen niet vlekkeloos. Eén leverancier kreeg een geheime bonus van twee miljoen euro, een andere mondkaphandelaar had een opvallend kort lijntje met het ministerie van Defensie. Ondernemers maakten onethisch hoge winsten, stelt het kabinet nu.
Dat meldt minister Conny Helder maandagmiddag in een brief aan de Tweede Kamer. Na onthullingen over de Sywertdeal beloofde het ministerie van Volksgezondheid om behalve die mega-order ook andere grote mondkapleveringen onder de loep te nemen. Die accountantsonderzoeken zijn nu klaar. Volgens Helder zijn er ‘aanzienlijke marges’ behaald door de leveranciers.
,,Het is de vraag of die marges in crisistijd ethisch verantwoord zijn", schrijft de minister. ,,De manier waarop sommige leveranciers en betrokkenen hebben gehandeld vind ik niet passen bij de omstandigheden van dat moment”, schrijft Helder in diplomatieke bewoordingen.
Eén van de mondkapleveranciers is Lausalec, een Friese groothandelsonderneming van ‘Mister Ferrari’ Frits Kroymans. Volgens jaarrekeningen die het Financieele Dagblad in handen heeft, zou dat bedrijf tientallen miljoenen euro's winst gemaakt hebben met de coronadeals.
De winstmarge zou uitkomen op bijna dertig procent. Opvallend is dat Lausalec een kort lijntje had met het ministerie van Defensie. Niet de inkopers van het landelijke LCH deden onderhandelingen met de fabrikant, dat gebeurde via het al bestaande contact met Defensie. ‘In die communicatie is er tweemaal vijf procent opslag op de verkoopprijs aangeboden (...) dat is niet door Lausalec of Defensie met het LCH gedeeld', schrijft Helder.
Toen die prijsopslag later alsnog bekend werd, kon de deal doorgaan omdat snel ‘kopen, kopen, kopen’ belangrijker was dan goedkoop inkopen, stelt de minister. Winst maken was ook niet verboden, erkende het ministerie van Volksgezondheid al eerder, maar de hoogte van de bedragen wekken wrevel. En in het geval van de Sywertdeal was de ophef nog groter omdat Van Lienden en zijn compagnons lange tijd beweerden als nobele weldoeners ‘om niet’ te werken. Ondertussen streken ze samen bijna dertig miljoen euro op.
Bij een lading beschermingsmiddelen die fabrikant Bunzl leverde, was een geheime bonus bedongen van twee miljoen euro. Dat is niet in de haak, en na advies van de Landsadvocaat bereidt het kabinet een procedure voor om het geld terug te vorderen.
De accountantsonderzoeken sleepten lang voort. Vorig jaar september was na ruim een jaar vertraging het Deloitte-onderzoek naar de Sywert-deal pas klaar. De onderzoekers concludeerden dat het ministerie van Volksgezondheid de miljoenenorder met Sywert en zakenpartners doordrukte in april 2020, ondanks waarschuwingen van deskundigen dat er al genoeg mondmaskers waren.
Volgens het kabinet misleidden Van Lienden en zijn zakenpartners het ministerie: de buitenwereld dacht dat de mediapersoonlijkheid alles ‘om niet’ deed, ook zou hij ‘partijen bewust tegen elkaar uitspelen’ en een rookgordijn optrekken rond de commerciële tak. ,,Winst maken mag”, zei premier Mark Rutte. ,,Maar het probleem is dat ze bewust permanente verwarring lieten bestaan over hun bv en het goede doel.”
https://www.ad.nl/politie(...)-omstreden~a1ca531f/
Puinhoop is dus nog veel groter
Goh dat had ik niet verwacht
Bedankt voor alle updates.quote:Op maandag 19 juni 2023 15:39 schreef ikweethetookniet het volgende:
[...]
Puinhoop is dus nog veel groter
Waarom post je deze tweet? Je ziet zelf toch ook wel dat die vol staat met onzin? Ten eerste klopt het bedrag niet, ten tweede lopen de rechtszaken nog, dus hoezo niet strafbaar? Ten derde is het niet het zittende kabinet dat je hierop aan moet kijken.quote:
Wat een timing weer
Uitslag over de verkiezingen heen getild en Hugo ook weer voorlopig gered.
Dus als Sywerth eindelijk Hugo erbij lapt dan is hij al geen minister meer en cda al dood
En Dylan is ook van een lastig probleem af als min van justitie
Nieuw kabinet gaat alle ramen open zetten en dat gaat behoorlijk waaien en stinken
Sywerth kan makkelijk hangen, Hugo pas als hij helemaal afgeserveerd is
Uitslag over de verkiezingen heen getild en Hugo ook weer voorlopig gered.
Dus als Sywerth eindelijk Hugo erbij lapt dan is hij al geen minister meer en cda al dood
En Dylan is ook van een lastig probleem af als min van justitie
Nieuw kabinet gaat alle ramen open zetten en dat gaat behoorlijk waaien en stinken
Sywerth kan makkelijk hangen, Hugo pas als hij helemaal afgeserveerd is
Jij hebt echt een ongezonde obsessie met Hugo de jonge. Maar echt.quote:
Wat een timing weer
Uitslag over de verkiezingen heen getild en Hugo ook weer voorlopig gered.
Dus als Sywerth eindelijk Hugo erbij lapt dan is hij al geen minister meer en cda al dood
En Dylan is ook van een lastig probleem af als min van justitie
Nieuw kabinet gaat alle ramen open zetten en dat gaat behoorlijk waaien en stinken
Sywerth kan makkelijk hangen, Hugo pas als hij helemaal afgeserveerd is
En met Hoekstra. En nog een aantal. Kan allemaal maar gewoon. Jarenlang hele topics volbaggeren me je eigen volkomen doorgeslagen waanideeënquote:Op donderdag 19 oktober 2023 22:56 schreef koemleit het volgende:
[..]
Jij hebt echt een ongezonde obsessie met Hugo de jonge. Maar echt.
https://fd.nl/samenleving(...)n-lienden?gift=RpAYRquote:Het Openbaar Ministerie (OM) heeft een bijeenkomst met journalisten afgeluisterd in het strafrechtelijk onderzoek naar de mondkapjesdeal van Sywert van Lienden. Dit bevestigt Han Jahae, advocaat van Sywerts zakenpartner Bernd Damme, op vragen van het FD.
Het afluisteren vond volgens de advocaat vorig jaar maart plaats in een kasteel in de Gelderse gemeente Vorden. In het kasteel Hackfort hadden drie medewerkers van journalistiek platform De Correspondent, onder wie de hoofdredacteur Rob Wijnberg, afgesproken met Van Lienden en zijn medeverdachten Bernd Damme en Camille van Gestel.
Volgehangen met afluisterapparatuur
‘Het was de bedoeling dat zij tijdens de bijeenkomst hun verhaal aan de journalisten van De Correspondent zouden vertellen. De afspraak met de journalisten werd telefonisch gemaakt. Zodoende is de afspraak via een telefoontap bekend geraakt bij de opsporingsdienst’, aldus Jahae. ‘In de nacht voorafgaand aan de bijeenkomst is de locatie vervolgens van binnen en van buiten volgehangen met afluisterapparatuur’. Volgens de advocaat is er van het afgeluisterde gesprek een verslag van 181 pagina’s gemaakt.
Jahae noemt het afluisteren van de bijeenkomst met journalisten ‘schokkend en buiten iedere proportie’.
‘Het lijkt wel alsof hier gejaagd wordt op staatsvijand nummer één. Journalisten moeten vrijelijk kunnen afspreken met een verdachte zonder dat de staat meeluistert. De politiek jammert over het gebrek aan persvrijheid in Polen en Hongarije, maar zie wat hier gebeurt’, zegt Jahae.
Hoofdredacteur Rob Wijnberg, die ook bij het afgeluisterde gesprek aanwezig was, is geschokt. Hij zegt: 'Ik kan bevestigen dat wij dit ook hebben vernomen.' Inhoudelijk wil hij er verder niks over kwijt op dit moment. 'Wij moeten nog een standpunt formuleren. Dat doen wij in overleg met onze advocaat.'
Het OM had vrijdagochtend nog geen reactie op vragen van het FD over de afluisterpraktijken. Het is opsporingsdiensten niet toegestaan om gesprekken tussen journalisten en hun bronnen af te luisteren, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om dat wel te doen. De regels zijn aangescherpt en sinds oktober 2018 is er een wet die journalisten moet beschermen tegen het inzetten van afluisterapparatuur. Voor het toepassen van dwangmiddelen is sindsdien eerst toestemming van de rechter-commissaris (rc) nodig. Uit het strafdossier blijkt niet dat de rc bij deze actie toestemming heeft verleend, stelt advocaat Jahae.
Doodzonde
Mediarechtadvocaat Jens van den Brink (Kennedy Van der Laan), niet betrokken bij de zaak, spreekt van 'een doodzonde.' Waarheidsvinding is belangrijk zegt hij. 'Maar een vrije pers is belangrijker. Bronnen moeten vrij met journalisten kunnen praten. Alleen zo kunnen misstanden aan de kaak worden gesteld. Als dit echt is gebeurd, is dat ongelooflijk.'
Eerder was al bekend dat de drie oprichters, onder wie Van Lienden, van de Stichting Hulptroepen Alliantie (SHA) worden verdacht van oplichting, witwassen en verduistering. De zakenpartners verdienden tijdens de coronacrisis miljoenen met de verkoop van mondkapjes aan de overheid. Van Lienden zei dit zonder winstoogmerk te doen, maar later bleek dat hij samen met zijn compagnons de besloten vennootschap Relief Goods Alliance (RGA) had opgericht die ze gebruikten bij de inkoop en verkoop van mondkapjes.
Daarmee maakten ze volgens het OM een winst van ruim ¤28,5 mln. Verder factureerde RGA diverse andere zorginstellingen voor de levering van medische hulpmiddelen die aanvankelijk bij de Stichting zijn besteld. Een groot deel van de door RGA gegenereerde winst is door verdachten overgemaakt naar hun persoonlijke holdings, stelt het OM.
