Als je bericht dat mensen op Twitter boos zijn over de paardenrace, dan loop je toch ook achter (een zeer beperkte afspiegeling van) de massa aan? Mensen die schrijven over mensen die twitteren over mensen die in het Journaal praten over mensen die twitteren. Het verschil is dat de eerste en de derde genoemde categorieën ervoor betaald worden, zonder dat het concreet ergens over gaat. Het houdt zichzelf in stand, dus waarom zouden ze iets wijzigen? Dan heb je ineens honderden mensen die niks concreets kunnen, die straks werkloos op straat staan omdat ze geen gemeenschapsgeld meer overgemaakt krijgen om niet concrete meningen over niet concrete meningen te verkondigen. Dat kan natuurlijk niet.
Van mij hoeft de NOS ook niet iets ludieks te doen met de Amerikaanse verkiezingen. Ze hoeven er überhaupt niet zoveel mee te doen. Ik ben zelf zowel in 2008 en 2012 niet opgebleven, omdat iedereen toch al wist dat Obama ging winnen. Ja, behalve misschien Leon de Winter. Als ik wel had gekeken, had ik zo'n beetje elke online beschikbare Engelstalige zender verkozen boven de NOS. De NOS hoeft in principe helemaal niet zoveel met de verkiezingen te doen, behalve de volgende ochtend te vermelden wie er gewonnen heeft. Al het andere is een zinloze poging om dingen te doen die internationale concurrenten beter doen.
Verder kun je je afvragen of dit iets van de laatste tijd is. Ik viel zelf in de puberteit al van mijn stoel toen ik Marga van Praag in gesprek zag met soldaten die zwaargewond terugkwamen uit de zandbak ('Hoe voelt dat dan???'). Als de NOS terug zou gaan naar één of ander ideaal van zakelijk, objectief, enz. dan zou het op Twitter ook losbarsten van de kritiek. Dan ben je elitair en links, want de staatsomroep moet natuurlijk volks zijn, moet zeggen wat 'de mensen' denken (het Volk is immers een organisch geheel wat min of meer hetzelfde denkt).
Waar we in feite mee te maken hebben is dat de NOS per definitie voorrang geeft aan heersende opvattingen, en die zijn soms links, soms rechts, soms elitair, soms volks. Het ideaal vanuit het oogpunt van de NOS zelf is dat de heersende opvattingen, die vanuit de elite voortkomen, op een volkse manier naar de huiskamer worden overgebracht. Dat lukt op dit moment heel aardig. Mensen kunnen wel boos twitteren, maar intussen zitten ze daar wel om 4 uur 's nachts met een grote pot koffie vol spanning te kijken of Obama 52% of 53% haalt. Het is hetzelfde met iedereen die DWDD en P&W verfoeit, maar wel elke avond kijkt.
Objectief nieuws is een illusie in die zin dat ook journalisten van de NOS beïnvloed worden door hun eigen positie in de maatschappij, en door de heersende opvattingen die daarbij horen. Die kunnen bewust of onbewust doordringen in hun keuze in onderwerpen, in wie ze interviewen, wat ze vragen, wat ze zeggen, de toon waarop ze dat zeggen (alle nieuwslezers zijn goed in het snerende toontje bij teksten die op papier helemaal neutraal zijn). Dat is ook veel natuurlijker; ze zouden afgemaakt worden als ze overduidelijk een bepaalde partijpolitiek willen doordrammen. Daarom vallen juist drammertjes als Dominique en Ostendorf zo op.
Objectief kan dus haast niet, maar je kunt wel proberen onpartijdig te zijn. Probleem daarbij is dat de NOS al haar kijkers kwijtraakt als ze simpelweg droog de feiten overbrengt. Het moet vlotter, het moet volkser, het moet duurder en uitgebreider zijn, maar hoe meer je uitbreidt, des te meer laat je over aan de eigen invulling van journalisten. Als de NOS denkt dat 'het volk' eist dat het Journaal de meningen op Twitter en op blogs peilt, dan moet de NOS dat doen (voor de kijkcijfers en de subsidie), en tussen de meningen op Twitter en blogs staan natuurlijk weinig droge feiten. De hele insteek van het NOS Journaal van nu sluit objectiviteit en onpartijdigheid uit, omdat 'het volk' juist gepolariseerde meningen wil.
'Het volk' staat hier tussen aanhalingstekens, omdat de mensen die hier uiteindelijk over meepraten slechts een zeer select groepje zijn, namelijk degenen die de moeite nemen om in andere media over het Journaal te zeuren. Maar de rest vindt het overduidelijk ook best, want we blijven allemaal kijken. Elke poging door de NOS om het Journaal 'feitelijker' te maken is parels voor de zwijnen, en als ze het zouden proberen, zouden we ze vertrappelen.