De bereisbaarheid: Hoe zit het met het openbaar vervoer ter plaatse?Grote afstanden zullen voornamelijk op treinen neerkomen. In Kirgizië hebben we met privévervoer gereisd omdat er geen treinen waren. Lokaal vervoer ligt erg aan de locatie, in de steden in Kazachstan zijn we een paar keer met de bus gegaan. Maar vaak zal het op taxi's aankomen.
Is dat een beetje te doen? Heel langzaam en niet te volgen als je de taal niet spreekt?Ik heb veel reiservaring, spreek vier talen en reis overwegend solo, maar zou hier zelf niet graag aan beginnen. Je kunt echt niet verwachten dat ze Engels spreken. Als je Russisch kan kom je er waarschijnlijk wel aan uit.
De financiën: wat kun je verwachten qua kosten voor verblijf en eten?Voor mij wat lastiger te beantwoorden omdat ik de prijzen van de accommodaties niet weet. Eten is weer erg afhankelijk van de locatie. In de steden (en dan heb ik het voornamelijk weer over Kazachstan) kun je eten uit allerlei keukens krijgen. Italië, Georgië, Korea, etc. Van wat ik me herinner was dat vanuit een Nederlands perspectief best goedkoop.
In de afgelegen gebieden werd vaak eten voor ons geregeld en zodoende weet ik de prijs niet. Dat waren soms hele treurige maaltijden want er is simpel gezegd niks. Groentes zijn bijvoorbeeld ontzettend zeldzaam. De gastvrijheid is wel heel indrukwekkend, wat voor een interessante combinatie zorgt. Zo weten ze toch de hele tafel vol te toveren. Maar het zijn niet altijd maaltijden waarmee je netjes al je dagelijkse aanbevolen hoeveelheden binnen krijgt.
En hoe kóm je aan je geld: valt er te pinnen daar? Credit cards?Voor mij ook wat lastiger te beantwoorden, omdat ik niet veel zelf gekocht heb en we het eten via een WieBetaaltWat afrekenden. Je beste optie is sowieso cash. Hoe je daar aan komt verschilt per land. Ik weet niet of je kunt pinnen, dat hebben wij geloof ik nergens gedaan. De reisleider raadde namelijk aan geld te wisselen bij geldwisselkantoren of anders bij van die mannetjes die bij de grens staan. Maar dat is ook wel een beetje hit or miss, kunnen oplichters zijn. Qua criminaliteit naar toeristen toe zijn het best veilige landen, omdat ze niet aan toeristen gewend zijn. Dus oplichting betekent in die zin dat je een slechter tarief krijgt, niet dat ze ineens 2000 euro van je stelen.
Wat zijn de verschillen tussen Oezbekistan, Tajikistan, Kyrgizistan en Turkmenistan eigenlijk (ja, ik weet er écht weinig van!) als je kijkt naar culturen, landschappen, de moeite van het reizen waard?Hier zou ik me echt proberen zelf in te verdiepen als ik jou was, er is op internet zo veel over te lezen en kijken, dat gaat niemand je zo gedetailleerd kunnen vertellen.
Hoe ik het ervaren heb:
- Kazachstan is vooral cultuur en historie. Interessante Sovjet-geschiedenis, maar ook dingen waar ik totaal geen weet van had zoals de grote Koreaanse gemeenschap. In Kazachstan komen zo veel culturen bij elkaar;
- Oezbekistan: de Timoeridische stijl met de blauwe en paarse tegeltjes;
- Kyrgyzstan: prachtige natuur, heldere meren en gigantische bergen. En yurts en paardrijden;
- Tadzjikistan: erg arm land met ook prachtige natuur, gigantische bergen en heldere meren. Waar de originele bevolking van Oezbekistan en Kyrgyzstan afstamt van de Turken, stammen de Tadzjiek af van de Perzen, waardoor het een andere sfeer/cultuur/vibe heeft.
Wat moet ik me voorstellen bij de cultuur/culturen: kun je je er verstaanbaar maken?Als je qua taal bedoelt: nee, tenzij je Russisch spreekt. Als je bedoelt of je in de problemen kan komen door bepaalde uitspraken: ja, zou ik wel mee uitkijken. Van de andere kant zal dat niet zo snel gebeuren als je de taal niet spreekt

Kan om grote dingen gaan zoals kritiek op de overheid, maar ook kleine dingen zoals dat ze echt niet graag de naam Borat horen in Kazachstan.
Staan mensen open tegenover buitenlanders?Mijn ervaring is dat ze het geweldig vinden als mensen interesse tonen in het land. Sommige mensen kunnen wel wat nors overkomen, maar zo zijn ze gewoon en dat betekent verder niks.
Op onze reis vonden de locals het bijvoorbeeld ontzettend vreemd en razend interessant om zo'n groep witte mensen in hun treinen te zien, want "jullie hebben toch geld, waarom gaan jullie niet gewoon met het vliegtuig?" en zo ontstonden er lange gesprekken waarin iedereen elkaar foto's liet zien van en vertelde over hun land, familie, werk, etc. Ze zijn niet gewend aan mensen uit een andere cultuur of ander land, dus de meesten zijn heel erg geïnteresseerd. Wederom is de taal hier wel weer een probleem.
Wat kun je er (verder) doen behalve genieten van het landschap en moskeeën bekijken?Het is vooral dat. En in de hoofdsteden zul je een soort Las Vegas meets Disney World ervaring hebben. Wat van één kant heel leuk en interessant is, maar van de andere kant ook een beetje duister is. Het is allemaal uiterlijk vertoon van de overheden. Ze laten liever 200 dorpen stikken of gooien hele wijken plat als dat betekent dat ze daardoor een groot, nieuw, fancy gebouw kunnen bouwen waardoor de stad er mooier/grootser/beter uitziet.
Tsja ik kan er uren over doorpraten eigenlijk, echt interessante landen, blij dat ik geweest ben. Maar je moet wel echt weten waar je aan begint, zelfs als je met een georganiseerde reis gaat. Als je brede interesses hebt of van het ontdekken van onbekende landen houdt zit het wel goed, maar zo niet dan kan het even schrikken zijn.
Als je mij ziet posten ben ik verdwaald in het verleden of mis ik jullie