Onderstaande recensie uit Het Parool, van de DVD
The Pink Floyd & Syd Barrett story, is van 27 februari van dit jaar, maar ik vond 'm interessant genoeg om 'm hier nog even te posten:
De Howard Hughes van de popPETER VAN BRUMMELEN
Met songs over Syd Barrett zou een verzamel-cd te vullen zijn. Het leukste nummer over het gewezen Pink Floyd-lid, dat al sinds de vroege jaren zeventig een volledig teruggetrokken bestaan leidt, is I know where Syd Barrett lives van de punkgroep Television Personalities. Het bekendste nummer over Barrett blijft Shine on you crazy diamond, dat in 1975 op de plaat werd gezet door zijn oud-collega's van Pink Floyd.Tijdens de opnamen ervan deed zich iets heel merkwaardigs voor. 'Nobody knows where you are, how near or how far', zong gitarist David Gilmour over de man met wie hij en de andere Pink Floyd-leden al zeven jaar geen contact meer hadden. Aan het wat morsige type achter in de studio, besteedden ze aanvankelijk geen aandacht. Toen ze later toch informeerden wie hij was, bleek hij de man te zijn over wie ze juist een song aan het opnemen waren.
Dat ze Barrett niet herkenden, is te begrijpen. De mooie jongen van weleer was een man van meer dan honderd kilo geworden. Zijn haar en ook zijn wenkbrauwen had hij afgeschoren.
Bassist Roger Waters en toetsenist Rick Wright hielden het niet droog toen ze hem zo zagen. Zo stilletjes als hij was gekomen, zo stilletjes verliet Syd Barrett ook weer de studio. En sindsdien heeft geen van de vier Pink Floyd-leden ooit nog iets van hem gehoord of hem gezien.
De gebeurtenis grijpt hen nog steeds aan. 'Ik zie nog altijd die holle blik voor me,' zegt drummer Nick Mason over de man wiens ogen in Crazy diamond werden beschreven als 'black holes in the sky'. Mason doet zijn verhaal, net als de drie andere Floyd-leden, in The Pink Floyd & Syd Barrett story, een nieuwe dvd-versie, 'the definitive edition', van een in 2001 door de BBC uitgezonden documentaire over de muzikant, die zelfs de grootste Pink Floyd-haters fascineert.
Hoe groot die fascinatie is, mag blijken uit het feit dat vrijwel tegelijkertijd nog een aan Barrett gewijde dvd verscheen: Syd Barrett under review. Beide dvd's zijn interessant, maar The Pink Floyd & Syd Barrett show heeft het meest te bieden.
Ook letterlijk: de dubbel-dvd heeft een totale speelduur van bijna vier uur. Daar steken de 66 minuten die Under review duurt toch wat magertjes bij af.
In The Pink Floyd & Syd Barrett komen direct betrokkenen aan het woord, de leden van Pink Floyd voorop. In Under review spreken vooral 'popprofessoren' van tijdschriften als Mojo en Uncut. Boeiende meningen hebben die zeker, maar schrijvend doen de mannen het vast een stuk beter dan pratend.
Eigenlijk hadden de makers van de twee dvd's de handen ineen moeten slaan. Dan hadden ze ook maar één keer een filmpje bij het nummer Bike hoeven te maken. De song over een fiets, van The piper at the gates of dawn, het in 1967 verscheen debuutalbum van Pink Floyd, wordt op beide dvd's op dezelfde manier in beeld gebracht. Twee keer zien we een fiets, met voorop een mandje, rijden door Cambridge, de plaats waar Syd Barrett en de andere Floyd-leden vandaan komen.
Ook te zien in beide dvd's: een amateurfilmpje van Syd Barretts allereerste LSD-trip. Een piepjonge en nog wonderschone Barrett lijkt zich hogelijk te verbazen over zijn eigen handen. Ziet er komisch uit, maar we weten hoe het is afgelopen. Aanvankelijk voer hij wel bij het gebruik van LSD, vooral in creatief opzicht.
Voor The piper at the gates of dawn, een psychedelisch meesterwerk, schreef hij bijna alle nummers. Maar geestelijk werd Barrett snel een wrak. LSD versterkte zijn aangeboren schizofrenie. Naar alle waarschijnlijkheid leed Barrett ook aan wat het syndroom van Asperger heet, een vorm van autisme - ook al geen aandoening die zich lekker laat combineren met bewustzijnsverruimende middelen.
De eerste Amerikaanse tournee van Pink Floyd moest worden afgebroken vanwege Barretts onberekenbare gedrag. Bij concerten meende hij genoeg te hebben aan één akkoord. In The Pink Floyd & Syd Barrett show vertelt Roger Waters hoe Barrett zich ook bij een tv-optreden in nota bene The Pat Boone show uiterst merkwaardig gedroeg. Bij het repeteren van het playbacken van het nummer See Emily play was er niets aan de hand, maar elke keer als iemand action riep, stond Barrett bewegingloos achter zijn microfoon.
In Pink Floyd was Barrett niet meer te handhaven. Ook de Brian Wilson-constructie, waarbij Barrett net als Wilson bij de Beach Boys alleen als songschrijver en studiomuzikant aan de groep verbonden zou blijven, bood geen uitkomst. David Gilmour werd Barretts vervanger. Een tijdje stonden de twee bij concerten samen op het podium, waarbij de rol van Barrett per optreden kleiner werd. In 1968 verliet hij de groep. Of zoals Nick Mason het beschrijft: 'Op een dag haalden we hem niet meer op voor optredens.'
Solo maakte Syd Barrett nog twee albums: The madcap laughs (1969) en Barrett (1970). Bizarre platen zijn het, die met hun krakkemikkige geluid (lo-fi voor die term bestond) en nauwelijks uitgewerkte songs, die haaks stonden op de bombastische Pink Floyd-sound van na Syd Barrett. De platen verkochten slecht, maar waren wel invloedrijk. Een onverwachte fan was Johnny Rotten. In 1977 hadden de Sex Pistols Barrett hoog op hun verlanglijstje staan als producer van hun debuutalbum.
Maar Barrett leidde toen al lang, als een Howard Hughes van de popmuziek, het leven van een kluizenaar. Hij woonde weer thuis bij zijn moeder in Cambrigde, waar hij zich vooral ophield in de kelder. In de eerste jaren van zijn kluizenaarschap schilderde de voormalige kunstacademiestudent soms, later werd hij ook wel eens tuinierend gesignaleerd.
En nu? Journalisten hebben de hoop hem te spreken te krijgen al lang opgegeven. Maar fans maken nog steeds bedevaarten naar Cambridge. Zij die Syd Barrett heel toevallige spotten, plaatsen hun foto's als jachttrofeeën op internet. Roger Waters blijft uit zijn buurt: 'Het zou Syd waarschijnlijk alleen maar van streek maken. En mij ook.'
"Nederlanders koesteren hun zelfoverschatting, terwijl ze hun gebrek aan beschaving en bescheidenheid als assertiviteit vieren."