quote:
Op woensdag 4 januari 2017 08:11 schreef stavromulabeta het volgende:[..]
En wat ook nog meespeelt, maar voor mij vooral gevoelsmatig is en niet kwantificeerbaar:
- De vorige crisis begon 2008, nu 9 jaar geleden. Historisch gezien is het ondertussen wel weer tijd voor de volgende dip;
- De ECB zit nog midden in de crisismaatregelen van de vorige crisis. Wat willen ze doen als er nu weer een crisis optreedt, welke maatregelen hebben ze nog over?
- In Griekenland is in feite niets veranderd, het is alleen uit de media en de aandacht van de markt verdwenen;
Daarnaast (volledig subjectief) begin ik steeds meer de zelfde stemming te voelen als in 2000 en 2007;
- Op mijn werk is (geheel gevoelsmatig) de stemming ongeveer als in 2006 begin 2007 (medewerkers zijn moeilijker aan te trekken, maar je hele gekke sprongen zoals eind 2007 of in 2000 worden nog niet gemaakt.)
- Tevens op mijn werk (eveneens geheel gevoelsmatig): De volledig dubieuze projecten waarvan ik me alleen kan afvragen hoe een opdrachtgever daar markt voor kan zien, zijn weer terug.
- In de media verschijnen weer de eerste berichten dat gezinnen massaal terug in de aandelen gaan;
- Massaal de teneur dat het vooral nog omhoog kan gaan op de aandelenmarkten, de risico's lijken ineens verdwenen
Het grote verschil met 2008 is alleen wel dat het toen draaide als een tierelier. 2001 eveneens.... Nu gaat het zo moeizaam als de neten.
Waar 2001 en 2008 dus sprake was van over confidence is nu juist het omgekeerde waar. Bedrijven durven nog niet te investeren met rentelasten van nabij de 0%..... We zijn echt aan het wachten tot de vraag aantrekt. Deze crisis kenmerkt zich door een gebrek aan vraag... Dit zal ook te maken hebben met een beetje bufferopbouw omdat mensen nog argwanend zijn over het economische herstel, dit houdt mensen al een aantal jaren terughoudend om meer geld uit te geven....
Dit duurt nu echter al een aantal jaar en de macro economische cijfers die we inzien worden (zeker in Amerika) steeds positiever. In Nederland en Duitsland gaat het ook lekker.... Weinig werkloosheid en dat soort dingen, terwijl bedrijven toch nog terughoudend werken. Ondertussen is naast Griekenland ook Italië het volledig aan het verneuken.... Waar vroeger een land zijn schulden nog kon aflossen met bijgedrukt papier (waarop beleggers wel stoppen met investeren in die landen in staatspapier vanwege inflatie) gaat dat nu niet meer...
Wat je ziet is dat de werkloosheid op 25% ligt in Griekenland, volledig onvoorstelbaar eigenlijk... Met een wisselkoers met zo een land zou daar zo goedkoop geproduceerd moeten worden dat de huidige economische problemen nooit zo groot hadden kunnen zijn. Ook hebben ze een overheid die niet een beetje anti cyclisch begrotingsbeleid zou kunnen voeren... Ze moeten immers bezuinigen van Europa, enige steun vanuit de rest van Europa door de vraag naar Griekse producten omhoog te knallen is er niet, wij bezuinigen namelijk ook massaal terwijl we een handelsoverschot hebben.
Nogmaals: De vraag staat volledig stil, al 9 jaar.
Ik vraag me af, kunnen de Grieken niks verzinnen voor die 25% werklozen dat een positief rendement oplevert (hoger dan 1%?) natuurlijk kunnen ze dat... Ga wegen en bruggen bouwen zou ik zeggen... Scheelt ook weer uitkeringen.... Maar dat mogen ze niet van de Europese Unie. De staat trekt zich terug op het moment dat investeringen het meeste opleveren... Natuurlijk moet er hervormd worden maar zo een Griekenland wordt volgens mij door onze begrotingspolitiek met de EU volstrekt verneukt. Mark Rutte doet er ook gezellig aan mee.... We zijn volledige pro-cyclische begrotingsbeleid aan het voeren met de gehele Eurozone, kan Draghi de rente wel op de 0% knallen, overheden doen er niks mee. En voor bedrijven loont het niet want tjah.... Er is geen vraag.
Natuurlijk moeten Griekenland en Italië zich hervormen, maar daar waar ze vroeger de mogelijkheid hadden om met een schone lei te beginnen door geld bij te drukken en in de economie te pompen, waardoor de werkloosheid daalt, de wisselkoers daalt en ze een aantrekkelijker land zijn geworden om uit te importeren vanwege lagere kosten zijn ze nu opgezadeld met een hoge schuldenlast (wel eigen schuld uiteraard) pro cyclisch begrotingsbeleid en hoge productiekosten. De economie wordt in die landen helemaal aan banden gelegd.... Wanneer krijgen ze daar weer wat meer ruimte? Als de werkloosheid zich meer richting de 10-12% beweegt i.p.v. 25% kun je misschien nog spreken van geen gigantische waardeverlies.
Wat gaat de slecht presterende Europese landen redden? Dat kan alleen uit de private sector komen.... Waar ook weer een gebrek aan vraag is... Gelukkig trekt de economie hier fors aan en kunnen de lonen bijna omhoog. Het verschil in reele wisselkoers tussen Italië en Griekenland en ons zal dan groter worden wat goed is voor de concurrentiepositie van Italië en Griekenland....
Zet onze economische groei zich dus door dan kunnen de slechter presterende landen zich bijna aan ons optrekken.
Ik heb niet het gevoel dat het herstel bij ons nu stopt. Het risico van Griekenland wordt naar mijn idee niet erger... Sterker nog, als ze meer ruimte krijgen voor hun begrotingen kan het alleen maar beter gaan. Italië heeft de crisis met hun bank ook afgewend. Daar zit nog wel een probleempje omdat we de afgelopen jaren al veel te vaak gezien hebben dat er met veel te weinig eigen vermogen leningen worden verstrekt. Letterlijk alle banken hebben tekort geld in kas als het economisch minder gaat, opeens hebben ze massaal tekort onderpand... Tjah.
Ik verwacht dat de mogelijkheden naar een wereld met wat meer productie hoger zijn dan een wereld met minder productie...
Tjah risico's:
- Brexit
- Trump met trade barriers
- China die de transitie niet maakt van centrale planning naar een vrije markt.
- IS dat gekke dingen doet.
Maar ik zie het niet zo somber in, ook al heb ik geen glazen bol, mijn verwachtingen zijn niet zo negatief. Mocht de AEX 600 punten raken dan vind ik dat misschien ook wat overdreven worden. Maar tot die tijd.... 480 punten klinkt wel redelijk normaal in historisch perspectief toch?
"Het enkele feit dat de gewasbeschermingsmiddelen zijn toegelaten, geeft in ieder geval geen garantie op het ontbreken van met name een uitgesteld schadelijk effect op de gezondheid van mensen."