China dwong Iran tot wapenstilstand met VS

quote:

China dwong Iran tot wapenstilstand met VS

China heeft volgens Iraanse bronnen een doorslaggevende rol gespeeld bij het tot stand komen van het recente twee weken durende staakt-het-vuren tussen Iran en de Verenigde Staten. Teheran aanvaardde het voorstel, dat via Pakistan werd bemiddeld, pas na intens diplomatiek overleg en extra druk vanuit Peking, melden verschillende diplomatieke bronnen.

Iran geldt al jaren als een belangrijke bondgenoot van China. Peking koopt meer dan 80 procent van de Iraanse olie-export, biedt diplomatieke bescherming en helpt het land zijn internationale isolement te doorstaan. Volgens drie Iraanse functionarissen zette China die invloed deze keer in om Iran tot meer "flexibiliteit" aan te sporen en te overtuigen de spanningen met Washington te verminderen.

De Amerikaanse president Donald Trump suggereerde dat China Iran mee naar de onderhandelingstafel heeft geduwd. Op de vraag van persagentschap AFP of Peking Teheran had overtuigd om te praten, antwoordde hij: "Dat hoor ik, ja." Pakistan speelde intussen de officiële rol van bemiddelaar, maar is zelf sterk afhankelijk van Chinese leningen om de eigen economie draaiende te houden.

Formeel houdt China de boot af over zijn rol achter de schermen. Een woordvoerder van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken, Mao Ning, wilde niet bevestigen noch ontkennen dat Peking Iran actief heeft overgehaald, en herhaalde alleen dat China pleit voor vredesgesprekken en een staakt-het-vuren. Uit gegevens van het ministerie blijkt wel dat minister van Buitenlandse Zaken Wang Yi tijdens het conflict 26 telefoongesprekken voerde met collega’s in Iran, Israël, Rusland en verschillende Golfstaten.

De intensieve diplomatie werd gecombineerd met economische druk, waarbij zowel Iran als Pakistan zich bewust zijn van hun afhankelijkheid van China. Voor Peking staat er veel op het spel: een slepend conflict in het Midden-Oosten kan de energieaanvoer ontregelen, de wereldeconomie verzwakken en zo ook de Chinese export en groei raken. Stabiliteit in de regio is daarom van direct belang voor China.

China probeert zich al langer te profileren als bemiddelaar en "verantwoordelijke wereldmacht" in het Midden-Oosten. In 2023 speelde Peking een centrale rol bij het herstellen van de diplomatieke relaties tussen Saudi-Arabië en Iran. Volgens de Chinese diplomatie zal het land blijven proberen om van het tijdelijke staakt-het-vuren tussen Iran en de VS een duurzamer einde aan het conflict te maken.

Xi Jinpeng (“China State Visit” by Foreign, Commonwealth & Development Office, CC BY 2.0)